Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z 9 stycznia 2014 r., sygn. akt. V SA/Wa 2585/13 oddalił skargę F. W. na informację Ministra Pracy i Polityki Społecznej z [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie pozostawienia protestu bez rozpoznania.
Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy:
W dniu [...] maja 2013 r. F. w W. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu pt. "Przygotowanie modelowego programu rozwoju przedsiębiorczości w Powiecie M.".
Pismem z [...] września 2013 r. Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej - Departament Wdrażania Europejskiego Funduszu Społecznego poinformował wnioskodawcę, iż projekt nr [...] został pozytywnie oceniony przez Komisję Oceny Projektów (KOP), jednakże z powodu braku środków finansowych nie może zostać przyjęty do dofinansowania. Informacja zawierała pouczenie o możliwości złożenia protestu w terminie 14 dni od otrzymania przedmiotowego pisma, wyszczególniając jednocześnie wszelkie warunki formalne, jakie winien spełniać prawidłowo złożony protest. Jednym z takich warunków był podpis wnioskodawcy lub osoby upoważnionej do jej reprezentowania, z załączeniem oryginału lub uwierzytelnionej kopii dokumentu poświadczającego umocowanie do działania takiej osoby w imieniu wnioskodawcy.
Pismem z [...] października 2013 r. F. w W. złożyła protest od oceny merytorycznej wniosku. Środek odwoławczy został podpisany przez Prezesa Zarządu – J. K..
Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej pismem z [...] października 2013 r. poinformowało wnioskodawcę o pozostawieniu protestu bez rozpoznania, na podstawie art. 30b ust. 11 pkt 4 ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.; dalej: uzppr) w związku z art. 2 ust. 1-3 ustawy z 19 kwietnia 2013 r. o zmianie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2013 r., poz. 714).
W uzasadnieniu organ podniósł, że nie został zrealizowany jeden z wymogów warunkujących skuteczność wniesionego protestu, a mianowicie pomimo prawidłowego pouczenia nie dołączono oryginału lub uwierzytelnionej kopii dokumentu poświadczającego umocowanie osoby, która podpisała środek odwoławczy do działania w imieniu wnioskodawcy.
Oddalając skargę F. na powyższą informację Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. w uzasadnieniu stwierdził, że istotą sporu w sprawie jest rozstrzygnięcie, czy prezes zarządu był zobowiązany do załączenia do protestu dokumentu poświadczającego jego umocowanie do reprezentowania F., ubiegającej się o dofinansowanie.
W ocenie Sądu, organ zasadnie pozostawił protest F. bez rozpatrzenia. Powołał się na przepis art. 30b ust. 6 uzppr, który wskazuje, że protest winien zawierać m.in. podpis wnioskodawcy lub osoby upoważnionej do jego reprezentowania, jednak w tym drugim przypadku wymagane jest załączenie oryginału lub uwierzytelnionej kopii dokumentu poświadczającego umocowanie takiej osoby do działania w imieniu wnioskodawcy. Sąd I instancji wskazał także, że skarżąca przystępując do konkursu miała obowiązek zapoznać się z dokumentacją konkursową oraz obowiązującymi przepisami znajdującymi zastosowanie w konkursie i do nich się zastosować. Z uwagi na akceptację zasad konkursu przez uczestnika, aby uzyskać wnioskowaną pomoc musi się on precyzyjnie dostosowywać do reguł obowiązujących przy takich przedsięwzięciach. Ponieważ nie tylko sama ustawa wskazuje wprost o warunkach formalnych, jakie powinien spełniać przedmiotowy środek odwoławczy, to pismo z [...] września 2013 r. wystosowane przez organ w sposób jednoznaczny wskazywało, jakim warunkom formalnym powinien czynić zadość sporządzony przez skarżącą protest, a także, jakie wiążą się konsekwencje z niedopełnieniem tych warunków.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła F. w W. wnosząc o jego uchylenie w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Skargę kasacyjną oparto na podstawie kasacyjnej przewidzianej w art. 174 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: ppsa) zarzucając zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego, polegające na:
- a. błędnej wykładni przepisu art. 30b ust. 6 pkt 6 ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. Nr 84, poz. 712), poprzez stwierdzenie, że obowiązek załączenia oryginału lub uwierzytelnionej kopii dokumentu poświadczającego umocowanie takiej osoby do działania w imieniu wnioskodawcy, dotyczy również sytuacji, gdy protest wnoszony jest osobiście przez wnioskodawcę;
- b. niezastosowaniu przepisu art. 15 oraz 16 ustawy z 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. 1997 Nr 121 poz. 769);
- c. niezastosowaniu przepisu art. 10 ustawy z 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (Dz.U. 1984 Nr 21 poz. 97), na podstawie którego powinien był przyjąć, że F. reprezentowana jest przez Zarząd, którego skład osobowy ujawniony jest - zgodnie z art. 9 ww. ustawy - w Krajowym Rejestrze Sądowym.
W uzasadnieniu zarzutów skargi kasacyjnej podniesiono, że nie ma racjonalnego uzasadnienia dla wymogu wykazania prawidłowego umocowania do podejmowanych w cudzym imieniu czynności prawnych przez osobę, która jest członkiem zarządu ujawnionym w KRS oraz działa jako wnioskodawca i jej umocowanie wynika z faktu pełnienia określonej funkcji. Ponadto do dokumentacji załączono aktualny odpis z KRS wnioskodawcy. F., z treści art. 30b ust. 6 pkt 6 uzppr wywiodła, że ustawodawca wprowadził rozróżnienie i wymaga albo podpisu wnioskodawcy albo osoby upoważnionej do jego reprezentowania i wtedy konieczne jest załączenie oryginału lub uwierzytelnionej kopii dokumentu poświadczającego umocowanie takiej osoby. W sprawie, osoba podpisująca się pod wnioskiem nie działała jednak na podstawie upoważnienia, ale jako organ osoby prawnej - zarząd ujawniony w KRS. Zdaniem autora skargi kasacyjnej art. 220 kpa zmierza do odformalizowania stosunków jednostki z administracją przez ograniczenie domagania się zaświadczeń oraz oświadczeń, jeżeli dane mogą być potwierdzone w inny sposób. Wnosząca skargę kasacyjną F. uznała stanowisko Sądu za skrajnie sformalizowane i sprzeczne z rozwiązaniami powszechnego dostępu do rejestrów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie jest zasadna.
Poza sporem - zgodnie z art. 30b ust. 11 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, w brzmieniu nadanym ustawą z 19 kwietnia 2013 r. o zmianie ustawy o zasadach prowadzenia rozwoju (Dz.U. z 2013 r., poz. 714) - protest nie podlega rozpatrzeniu, jeżeli, mimo prawidłowego pouczenia, o którym mowa w art. 30a ust. 3 uzppr, został wniesiony: 1) po terminie, 2) do niewłaściwej instytucji, 3) przez podmiot inny niż wskazany w art. 29 ust. 2 pkt 2, 4) bez spełnienia wymogów określonych w ust. 6, o czym właściwa instytucja informuje wnioskodawcę na piśmie.
Z kolei według art. 30b ust. 3 pkt 6 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, protest jest wnoszony w formie pisemnej i zawiera m.in. podpis wnioskodawcy lub osoby upoważnionej do jego reprezentowania i wymaga załączenia oryginału lub uwierzytelnionej kopii dokumentu poświadczającego umocowanie takiej osoby do działania w imieniu wnioskodawcy.
W rozpoznawanej sprawie prawidłowość pouczenia - o którym mowa w art. 30a ust. 3 - nie jest kwestionowana. Nie jest też podważane ustalenie, że do protestu - podpisanego przez prezesa zarządu - nie dołączono oryginału lub uwierzytelnionej kopii dokumentu poświadczającego jego umocowanie do działania w imieniu F. W świetle podstaw, na których skargę kasacyjną oparto - a którymi Naczelny Sąd Administracyjny na zasadach określonych art. 183 ppsa jest związany - istota sporu dotyczy interpretacji art. 30b ust. 6 pkt 6 uzppr i wymaga oceny, czy w przypadku, gdy wnioskodawcą jest - będąca osobą prawną - fundacja, konieczne jest dołączenie dokumentów, o których mowa w powołanym przepisie.
Zgodzić należy się z autorem skargi kasacyjnej, że określony art. 30b ust. 3 pkt 6 uzppr wymóg dołączenia do protestu dokumentu poświadczającego umocowanie do działania w imieniu wnioskodawcy nie dotyczy sytuacji, gdy wnioskodawca działa osobiście. Jest to nie tylko - jak podniesiono w skardze kasacyjnej - zrozumiałe i racjonalne, ale i oczywiste.
Nie można się jednak przychylić się do poglądu prezentowanego w skardze kasacyjnej, że konieczność udokumentowania umocowania do działania w imieniu wnioskodawcy, będącego fundacją, nie dotyczy zarządu tego typu osoby prawnej, z uwagi na fakt, że zarząd nie działa na podstawie upoważnienia, ale jako organ osoby prawnej.
Istotnie, zgodnie z art. 10 ustawy z 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach, zarząd fundacji kieruje jej działalnością oraz reprezentuje fundację na zewnątrz. Reprezentacja fundacji przez zarząd wynika zatem z ustawy. Zastosowany w sprawie art. 30b ust. 6 pkt 6 uzppr wymaga jednak wykazania umocowania osoby podpisującej protest do reprezentowania wnioskodawcy. Dokumenty - o których mowa w tym przepisie - mają zatem wykazać, że osoba, która złożyła swój podpis, jest członkiem zarządu jak i że jest umocowania do reprezentacji jednoosobowej.
Według art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o fundacjach, fundacja podlega obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego, uzyskując z tą chwilą osobowość prawną. Stosownie zaś do art. 9 ust. 1 tej ustawy Sąd dokonuje wpisu fundacji do Krajowego Rejestru Sądowego.
Wbrew wywodom skargi kasacyjnej fakt, że stosownie do art. 16 ustawy z 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym nikt nie może zasłaniać się nieznajomością treści wpisu w Rejestrze, nie znosi obowiązku wypełnienia ustawą określonych wymogów formalnych pism. Jak trafnie zauważył Sąd I instancji, ustawodawca, mając świadomość regulacji zawartych w art. 15 i 16 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, wprowadził określony art. 30b ust. 6 pkt 6 uzppr obowiązek załączenia stosownych dokumentów i skutek uchybienia temu obowiązkowi, w postaci nierozpatrzenia protestu (art. 30b ust. 11). Istota sporu sprowadza się do oceny, czy ustawowe wymogi formalne zostały spełnione, zaś racjonalność ich ustanowienia nie mieści się w zakresie sądowoadministracyjnej kontroli. Skoro wolą ustawodawcy jest dołączenie określonych dokumentów do protestu, to fakt ewentualnego ich złożenia wraz z wnioskiem o dofinansowanie nie dowodzi spełnienia wymogów formalnych protestu.
Stanowiska prezentowanego w skardze kasacyjnej nie uzasadnia też treść art. 220 kpa. Zgodnie z § 1 tego przepisu organ administracji publicznej nie może żądać zaświadczenia ani oświadczenia na potwierdzenie faktów lub stanu prawnego, jeżeli: 1) znane są one organowi z urzędu;
- 2) możliwe są do ustalenia przez organ /.../.
Przede wszystkim wskazać należy, że ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego nie znajduje zastosowania w sprawie. Dodać nadto można, że przepis ma wprawdzie chronić jednostkę przed żądaniem organu administracji publicznej dotyczącym obowiązku przedstawiania zaświadczenia, jeśli określone dane mogą być potwierdzone (uzyskane) w inny sposób, jednakże z regulacji zawartej w § 2 wywieść należy, że zasadność żądania zaświadczenia może wynikać z przepisu prawa wymagającego urzędowego potwierdzenia faktów lub stanu prawnego w drodze zaświadczenia albo oświadczenia.
Przestrzeganie przepisów regulujących braki formalne nie może być uznane za - jak twierdzi autor skargi kasacyjnej - nadmierny formalizm.
Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna, nie znajdując usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu.
Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 ppsa orzekł jak w sentencji wyroku.