Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. wyrokiem z dnia 19 lutego 2009 r., sygn. akt III SA/Wr 503/08, oddalił skargę R. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych z sankcjami w okresie 3 lat kalendarzowych, z następującym uzasadnieniem.
W dniu [...] czerwca 2004 r. skarżący złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004, deklarując działki rolne o łącznej powierzchni 9,43 ha. Postanowieniem Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR we W. z dnia [...] grudnia 2004 r., na skutek wyłączenia Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. sprawa została przeniesiona do Biura Powiatowego ARiMR w L. z siedzibą w U. Pismem z dnia 31 grudnia 2004 r. organ wezwał skarżącego do złożenia wyjaśnień w związku z nieścisłościami stwierdzonymi w złożonym przez niego wniosku, które zostały ujawnione w czasie kontroli krzyżowej. Złożone przez skarżącego wyjaśnienia okazały się niewystarczające i w dniu 7 marca 2005 r. została przeprowadzona rozprawa administracyjna, zaś w dniu 24 marca 2005 r. miała miejsce inspekcja terenowa w celu potwierdzenia zgodności ze stanem faktycznym zadeklarowanej powierzchni i sposobu użytkowania poszczególnych działek rolnych.
W związku z popełnionymi błędami, protokół tej kontroli nie został zatwierdzony, ponieważ stwierdzono różnicę między zdjęciami działek a informacjami zawartymi w protokole i nieczytelność części zdjęć. W dniu 15 kwietnia 2005 r. przeprowadzono kolejną kontrolę.
W sumie z zadeklarowanej łącznej powierzchni 9,43 ha kontrolujący wyłączyli powierzchnię 4,31 ha, która nie kwalifikowała się do dopłat bezpośrednich, jako częściowo zalesiona, porośnięta kilkuletnimi samosiejkami drzew, krzewów, sadzonkami drzew iglastych, lasem lub stanowiąca nieużytki.
Na podstawie wyników kontroli, w dniu [...] kwietnia 2005 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. z siedzibą w U. odmówił skarżącemu przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 i nałożył na niego karę pieniężną w okresie trzech lat kalendarzowych w łącznej wysokości 2169,26 zł. Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR we W. decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Wr 505/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. po rozpoznaniu skargi R. P. uchylił decyzje organów I i II instancji. W uzasadnieniu wyroku wskazał na naruszenia przepisów postępowania, którymi obarczone były decyzje organów obydwu instancji.
Decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. z siedzibą w U. odmówił skarżącemu przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 i nałożył na niego karę pieniężną w okresie trzech lat kalendarzowych w łącznej wysokości 2169,26 zł.
Decyzją z dnia [...] września 2007 r. organ II instancji uchylił decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. z siedzibą w U. i skierował sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji ze względu na stwierdzone naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. z siedzibą w U. wydał decyzję o odmowie przyznania R. P. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i nałożył na niego karę pieniężną w okresie trzech lat kalendarzowych w łącznej wysokości 2169,26 zł. W uzasadnieniu organ powołał się na wyniki przeprowadzonej na miejscu w dniu 15 kwietnia 2005 r. kontroli, wyliczając procentową różnicę pomiędzy powierzchnią zgłoszoną we wniosku, a powierzchnią ustaloną w wyniku tejże wizytacji terenowej.
Decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR we W., w związku z uchybieniami stwierdzonymi w postępowaniu, uchylił decyzję organu I instancji i skierował sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W dniu [...] kwietnia 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. z siedzibą w U. ponownie wydał decyzję o odmowie przyznania skarżącemu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za rok 2004 z sankcjami w okresie trzech lat kalendarzowych.
Organ II instancji po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podkreślając, że część gruntów objętych wnioskiem skarżącego z dnia [...] czerwca 2004 r. nie kwalifikowała się do dopłat bezpośrednich w związku z niespełnieniem przesłanek ustawowych wynikających z art. 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz. U. z 2004 r., Nr 6, poz. 40 ze zm.) w związku z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 65, poz. 600 ze zm.) w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej. Organ wyliczył nieprawidłowości w ustaleniach z inspekcji przeprowadzonej w miejscu w dniu 24 marca 2005 r. w stosunku do ustaleń kontroli z dnia 15 kwietnia 2005 r. Wskazał również, że ponowna kontrola była niezbędna w celu eliminacji błędów popełnionych podczas inspekcji na miejscu w dniu 24 marca 2005 r. i nie pozostaje w związku z działaniami skarżącego wobec Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. Organ wskazał, że różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią, dla której wszystkie warunki ustanowione w przepisach w zakresie przyznawania pomocy zostały spełnione wynosi 84,18%, co uprawniało organ I instancji do odmowy przyznania płatności i nałożenia sankcji, ustalonej na kwotę łączną 2169,26 zł
Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. stwierdził, że zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz. U. z 2004 r., Nr 6, poz.
- 40) beneficjentem płatności jest: 1) posiadacz gospodarstwa rolnego;
- 2) grunty te muszą być utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska;
- 3) łączna powierzchnia działek rolnych, które kwalifikują się do objęcia płatnościami jest nie mniejsza niż 1 ha. Powyższe przesłanki muszą być spełnione łącznie.
Według art. 6 ust. 1 tej ustawy wskazane kontrole administracyjne i kontrole na miejscu – co do zasady – przeprowadza Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Powyższe oznacza, że inicjatywa przeprowadzenia takiej kontroli spoczywa na organie rozpoznającym wniosek pomocowy. Bezsprzecznie również wyniki takiej kontroli, wyrażone w protokole z dnia 15 kwietnia 2005 r., wykazujące różnicę w powierzchni zadeklarowanych przez skarżącego gruntów rolnych (9,43 ha) z powierzchnią ustaloną w terenie (5,12 ha), stały się podstawą do odmowy przyznania skarżącemu płatności i nałożenia sankcji.
Sąd wskazał, że zgodnie z art. 5 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003 r. ustanawiającego środki przejściowe dla stosowania w odniesieniu do 2004 r. rozporządzenia Rady (WE) nr 1259/1999 w zakresie systemu Jednolitej Płatności Obszarowej (JPO) dla Republiki Czeskiej, Estonii, Łotwy, Cypru, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji (Dz. U. L 328 z 17 grudnia 2003 r.) w związku z art. 172 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowań Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz. U. WE nr L 345 z dnia 20 listopada 2004 r.), który stanowi, że jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu stwierdza się, że ustalona różnica między zadeklarowanym obszarem a obszarem wyznaczonym w znaczeniu art. 2 lit. r) Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001, tzn. takim, dla którego wszystkie warunki ustanowione w przepisach w zakresie przyznawania pomocy zostały spełnione, jest większa niż 50%, odmawia się przyznania pomocy za dany rok oraz nakłada karę pieniężną w wysokości odpowiadającej różnicy między zadeklarowanym obszarem a powierzchnią uprawniającą producenta rolnego do otrzymania płatności.
Sąd stwierdził, że zarzut dotyczący naruszenia zasady dwuinstancyjności należy uznać za bezzasadny. Zgodnie z art. 23a ust. 1 i 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. (Dz. UE L 141 z dnia 30 kwietnia 2004 r.) kontrole na miejscu mogą, ale nie muszą być zapowiedziane. Wynikiem takiej kontroli jest raport, który w przypadku wykrycia nieprawidłowości rolnik otrzymuje w postaci kopii (art. 28 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia), aby mógł się doń ustosunkować zanim właściwe władze wyciągną wnioski z jej wyników (ust. 3).
Zgodnie z art. 6 ust. 1, 3 i 4 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru kontrole w zakresie spełniania przez producentów rolnych warunków do przyznania płatności prowadzone są przez dyrektora oddziału regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zgodnie z planem kontroli zatwierdzonym przez Prezesa tej Agencji, a osoby wykonujące czynności kontrolne muszą posiadać upoważnienie imienne wydane przez Prezesa Agencji.
Z powyższego wynika jednoznacznie, że wykonywane są z upoważnienia Prezesa Agencji a nie dyrektora oddziału regionalnego. Zatem zdaniem Sądu trudno w tym stanie rzeczy mówić o naruszeniu zasady dwuinstancyjności. Za takim rozumieniem usytuowania organów kontroli świadczy dodatkowo art. 42 Rozporządzenia Komisji nr 796/2004.
Sąd wskazał, że zgodnie z art. 3 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru stosowny organ obowiązany jest wydać decyzję na wniosek producenta rolnego. Jeżeli przeprowadzono kontrolę zgłoszonych przez rolnika gruntów, a wynik kontroli jest zgodny z deklaracją, to protokołu kontroli rolnik nie otrzymuje, gdy zaś stwierdzono w nim nieprawidłowości doręcza się kopię sprawozdania (art. 20 ust. 2 Rozporządzenia Komisji nr 2419/2001). O wadze protokołu z kontroli świadczy treść art. 48 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004. W przepisie tym w sposób szczegółowy określono jakim wymogom ma on odpowiadać. Ranga tego dokumentu jest bowiem znacząca, czasami wręcz przesądzająca o prawie do płatności. Negatywny dla rolnika protokół z kontroli jest bowiem jednym z dowodów w sprawie.
Raport z kontroli stanowi jeden z podstawowych dowodów, na podstawie którego organ weryfikuje wniosek o udzielenie pomocy. Zaznaczyć przy tym należy, że kontrola przeprowadzana jest z inicjatywy organu, gdyż ustalenia wysokości dopłat (wydatkowanie środków publicznych) uzależnione jest, między innymi od powierzchni użytkowanych rolniczo działek (dopłata do 1 ha gruntu) oraz zachowania dobrej kultury rolnej. Jeżeli pomiędzy powierzchnią gruntów deklarowanych, a powierzchnią gruntów stwierdzonych zostanie wykazana różnica, konsekwencją może być odmowa przyznania płatności i obciążenie sankcjami (art. 32 ust. 2 zd. drugie Rozporządzenia Komisji nr 2419/2001).
Sąd wskazał, że kontrola na miejscu przeprowadzona w dniu 24 marca 2005 r. nie została zatwierdzona, a wadliwość tego protokołu w okolicznościach sprawy jest niewątpliwa.
W ocenie Sądu nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut skarżącego, że nie miał on możliwości zgłoszenia uwag do wyniku drugiej kontroli. Zebrany w sprawie materiał w sposób oczywisty stoi w sprzeczności z tym twierdzeniem. Poczynione zaś w protokole z kontroli na miejscu z dnia 15 kwietnia 2005 r. uwagi w sposób jasny wskazują przyczyny wyłączenia z płatności określonych części zgłoszonych działek.
Sąd wskazał, że wielkość działek wskazana przez skarżącego we wniosku o przyznanie płatności i ich wielkość wynikająca z ewidencji gruntów prowadzonej stosownie do art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r., Nr 240, poz. 2027 ze zm.), a także wielkość tych działek ustalona w trakcie kontroli nie różnią się.
Sąd podkreślił, że przedmiotem sporu jest wielkość faktycznie użytkowanych "gruntów ornych". Pojęcie gruntów ornych jest zaś zdefiniowane w art. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 w jego pkt 2) i 2a). Z definicji tych wynika, że nie każdy grunt orny będzie uznany za podlegający płatnościom, a tylko taki, który spełnia wymogi tego rozporządzenia.
Skargą kasacyjną R. P. zaskarżył powyższy wyrok w całości, na zasadzie art. 173 i art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej: p.p.s.a., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Autor skargi kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie:
- – art. 2 ust. 2 ustawy z 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru przez uznanie, że grunty nie były utrzymane w dobrej kulturze wbrew ustaleniom dokonanym w trakcie pierwszej kontroli pozwalającym na przyznanie dopłaty do gruntu, a przyjęcie za miarodajne wyników drugiej kontroli, pomimo iż nie było przesłanek do uznania wadliwości protokołu z pierwszej kontroli;
- – art. 6 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru - poprzez jego niezastosowanie, tj. powierzenie przeprowadzenia kontroli jednostkom i osobom nie spełniających warunków kadrowych i technicznych.
Powyższe naruszenie znajduje potwierdzenie w podnoszonych przez skarżącego zarzutach dotyczących postępowania organu administracyjnego I i II instancji, które zostały uwzględnione przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 sierpnia 2006 r.:
- I. art. 7 k.p.a. – wobec dokonywania oceny kultury rolnej gospodarstwa skarżącego przez osoby posiadające kwalifikacje geodezyjne zamiast agrotechniczne;
- II. 8 k.p.a. –
- 1) nierzetelność dokonanych ustaleń w zakresie wielkości powierzchni gruntów należących do skarżącego oraz wielkości faktycznie użytkowanych "gruntów rolnych, na co wskazują niczym nie uzasadnione rażące rozbieżności wyników obu kontroli przeprowadzonych przez organ administracyjny w dniu 24 marca i 15 kwietnia 2005 r., kiedy zniknęła już pokrywa śniegowa i rozsiewany był na gruncie nawóz,
- 2) zakwestionowanie wyników kontroli przeprowadzonej w dniu 24 marca 2005 r. natychmiast po zgłoszeniu o popełnieniu przestępstwa zniszczenia oświadczenia Skarżącego do protokołu sporządzonego w Biurze Powiatowym ARiMR w L. Sądowi I instancji wnoszący skargę kasacyjną zarzucił również naruszenie przepisu postępowania, tj. art. 153 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie. Naruszenie wskazanych przepisów miało wpływ na wynik sprawy, doprowadzając do oddalenia skargi, która powinna być uwzględniona.
W uzasadnieniu R. P. stwierdził, że część podniesionych w skardze zarzutów o istotnym znaczeniu dla oceny stanu faktycznego została przez Sąd I instancji zignorowana, w wyniku czego za miarodajny wynik kontroli przyjęto ustalenia zawarte w protokole kontroli z dnia 15 kwietnia 2004 r. zamiast z dnia 24 marca 2005 r.
Wnoszący skargę kasacyjną stwierdził, że dokumentacja fotograficzna, na którą powoływały się organy a potem Sąd I instancji, nigdy nie została mu okazana. W ocenie skarżącego posłużenie się materiałem fotograficznym stanowi nadużycie, bowiem w pochodzi on z 2003 r., a zatem nie może popierać wyników ani pierwszej ani drugiej kontroli i być wykorzystywany w sprawie przyznania dla niego dopłat za 2004 rok, albowiem od jesieni 2003 r. do czerwca 2004 r. skarżący wyciął większość zakrzaczeń, by uzyskać powierzchnię pod wypasanie koni i przywrócić użytki rolne do właściwego poziomu kultury.
Zatem wskazanie okresu z jakiego pochodzi materiał fotograficzny ma kapitalne znaczenie dla skarżącego. Sąd I instancji całkowicie zignorował wytłumaczenie skarżącego, dlaczego nie odniósł się do wyników drugiej kontroli i stawia skarżącemu zarzut, iż nie wskazał na czym konkretnie nieprawidłowość ustaleń tego protokołu miałaby polegać.
Skarżący ponownie wskazał, że kontrole wykonały osoby nie mające kwalifikacji rolniczych, a rażąca rozbieżność wyników kontroli na jego niekorzyść jest wynikiem tendencyjności i powinna być poddana weryfikacji przez powtórne ustalenia biegłego. W ocenie skarżącego rażące rozbieżności pomiędzy wynikami obu kontroli nie są rzeczą przypadku ale są wynikiem sporu powstałego na etapie postępowania prowadzonego przez Biuro Powiatowe ARiMR w L., gdzie odmówiono bezpodstawnie przyjęcia sporządzonego przez pracownika Agencji protokołu z wyjaśnieniami Skarżącego dotyczącymi osoby faktycznie użytkującej grunty. Po sporządzeniu tego protokołu, doszło do jego zniszczenia. Toczące się postępowanie karne spowodowało natychmiastowe podjęcie drugiej kontroli. Ostatecznie postępowanie sądowe potwierdziło zniszczenie dowodu w sprawie administracyjnej.
Skarżący podkreślił, że skoro jednym z powodów przeprowadzenia ponownej kontroli było zaleganie śniegu na polach podczas pierwszej kontroli, to okoliczność ta powinna mieć odzwierciedlenie w protokole, a kontrolujący powinni odstąpić w takiej sytuacji od zleconych im czynności.
Wnoszący skargę kasacyjną wskazał, że zaskarżonym wyrokiem Sąd odniósł się pobieżnie do argumentów wyroku tego Sądu z dnia 10 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Wr 505/05, a zwłaszcza uznał za nieistotną formę przeprowadzenia kontroli, popierając tym samym tezę organów administracyjnych pierwszej i drugiej instancji, iż forma przeprowadzenia kontroli wynika z rozporządzeń unijnych a nie z kodeksu postępowania administracyjnego.
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. nie skorzystał z możliwości udzielenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna oparta została na obu podstawach kasacyjnych z powołaniem się na art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.
Sposób skonstruowania skargi kasacyjnej wymaga przedstawienia ogólnych uwag dotyczących wymogów jakim powinna odpowiadać skarga kasacyjna oraz granic jej kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Podkreślić przy tym należy, że przedmiotem skargi kasacyjnej jest wyrok sądu I instancji, do którego winny być kierowane zarzuty. Nie jest to kolejny środek odwoławczy pozwalający na kontrolę zgodności z prawem decyzji administracyjnych.
W przypadku oparcia skargi kasacyjnej na obu podstawach, w pierwszym rzędzie należy odnieść się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, albowiem dopiero wówczas gdy stan faktyczny sprawy nie zostanie skutecznie podważony można rozważać zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego w formie przedstawionej przez autora skargi kasacyjnej.
Podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. wymaga nawiązania do uchybienia przez Sąd I instancji przepisom p.p.s.a. w powiązaniu z konkretnymi przepisami postępowania administracyjnego, "jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy", a przede wszystkim wykazania tegoż wpływu. Oznacza to, że należało powołać się na art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego.
Autor skargi kasacyjnej zarzucając naruszenie art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a. nie powiązał tych przepisów z przepisem prawa procesowego z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., a Naczelny Sąd Administracyjny będąc z mocy art. 183 § 1 p.p.s.a. związany granicami skargi kasacyjnej, poza nieważnością postępowania uwzględnianą z urzędu, nie może z własnej inicjatywy podjąć jakichkolwiek czynności modyfikujących treść zarzutów kasacyjnych.
Wypada jednak zauważyć, że art. 7 i 8 k.p.a. mieszczą się w rozdziale 2 "Zasady ogólne" i jako ogólne zasady postępowania administracyjnego nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Naruszenie tychże przepisów należy powiązać z zawartymi w k.p.a. zasadami proceduralnymi (np. przepisy dot. postępowania dowodowego – rozdział 4).
Naruszenie przepisów o postępowaniu dowodowym może skutkować np. naruszeniem zasady prawdy obiektywnej.
Kwestionowanie sposobu przeprowadzenia, jak i wyników kontroli w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., przy takiej formie zarzutów w konsekwencji wadliwej skardze kasacyjnej jest bezskuteczne i nie pozwala na podważenie stanu faktycznego zaaprobowanego przez Sąd I instancji.
Przechodząc do oceny zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) polegające na niewłaściwym zastosowaniu art. 2 ust. 2 cyt. ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru oraz niezastosowaniu art. 6 tej ustawy należy uznać zarzut ten za bezzasadny.
Niewłaściwe zastosowanie lub niezastosowanie właściwej normy prawa materialnego polega na błędzie w subsumpcji, czyli wadliwym uznaniu, że ustalony stan faktyczny odpowiada hipotezie danej normy prawnej.
W ocenie autora skargi kasacyjnej niewłaściwe zastosowanie art. 2 ust. 2 ustawy polegało na wadliwym "uznaniu, że grunty nie były utrzymywane w dobrej kulturze wbrew ustaleniom dokonanym w trakcie pierwszej kontroli pozwalającym na przyznanie dopłaty do gruntu, a przyjęcie za miarodajne wyników drugiej kontroli, pomimo iż nie było przesłanek do uznania wadliwości protokołu z pierwszej kontroli".
Art. 2 ust. 2 cyt. ustawy określa warunki jakie winien spełniać producent rolny, aby uzyskać płatności. Przepis ten zastosowały organy orzekające w niniejszej sprawie, a Sąd I instancji przywołując tenże przepis poddał wnikliwej analizie w jego aspekcie prawidłowość zastosowania trybu i warunków udzielenia płatności skarżącemu.
Ustalenie, że producent rolny nie spełnił warunków uzasadniających przyznanie płatności, to element stanu faktycznego, który nie może być zakwestionowany w drodze zarzutu naruszenia prawa materialnego. Okoliczności faktyczne dotyczące sposobu utrzymywania gruntów rolnych (dobra kultura przy zachowaniu ochrony środowiska) mogą być zakwestionowane w drodze skutecznego zarzutu naruszenia przepisów postępowania sądowego w powiązaniu z przepisami postępowania administracyjnego, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Kolejny zarzut naruszenia prawa materialnego polega w ocenie autora skargi kasacyjnej na niezastosowaniu art. 6 cyt. ustawy. Podkreślić jednak należy, że przepis ten zawiera 10 punktów oraz 6 podpunktów i określa reguły przeprowadzenia kontroli. Autor skargi kasacyjnej nie wskazał, który z punktów i podpunktów cytowanego przepisu powinien być zastosowany przez organy i poddany ocenie Sądu I instancji. Sąd I instancji wbrew ww. zarzutom oceniał zastosowanie art. 6 ust. 1, 3, 4 cyt. ustawy i ocenił przeprowadzone kontrole, a więc nie jest usprawiedliwiony zarzut niezastosowania tegoż przepisu.
Zauważyć przy tym wypada, że przepis art. 6 cyt. ustawy jest przepisem o charakterze procesowym regulującym tryb niejako postępowania dowodowego w postaci kontroli w zakresie spełnienia przez producentów rolnych warunków do przyznania płatności. Podobnie jak przy poprzednim zarzucie podkreślić należy, że zarzut naruszenia prawa materialnego (w tym wypadku błędny) nie może służyć do kwestionowania stanu faktycznego, co ma miejsce również w niniejszej sprawie.
Mając na uwadze, iż podstawy, na których oparto skargę kasacyjną są nieusprawiedliwione, w oparciu o art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.