Uzasadnienie
I
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. wyrokiem z dnia 9 grudnia 2014 r., sygn. akt III SA/Wr 892/13, oddalił skargę B. K. na decyzję Dyrektora Dolnośląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] września 2013 r. w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych.
II
Od powyższego wyroku B. K. złożyła skargę kasacyjną, w której wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, z uwagi na fakt, że wykonanie zaskarżonego rozstrzygnięcia może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków, gdyż zapłata kwoty 54.006,38 zł mogłaby zagrozić bytowi materialnemu skarżącej, stanowiąc istotne ograniczenie, a właściwie w części pozbawienie środków do życia (pokrycia kosztów utrzymania) oraz środków przeznaczanych na specjalistyczne leczenie. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że utrzymuje się wyłącznie z emerytury, która wynosi 1.212,69 zł, nie posiada żadnego majątku, nieruchomości, oszczędności, wartościowych przedmiotów, ani samochodów. Samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, w którym podstawowe koszty wynoszą ponad 800 zł, zaś pozostałą część emerytury pochłaniają koszty związane z bezpośrednim utrzymaniem.
Ponadto skarżąca korzysta z pomocy i pożyczek bliskich znajomych. Wskazała również na swój zły stan zdrowia i pozostawanie pod opieką lekarzy specjalistów, a także na orzeczenie stopnia niepełnosprawności o charakterze trwałym. Rodzaj i charakter schorzeń wnioskującej wymaga systematycznego leczenia oraz stosowania właściwych lekarstw, a systematyczność tych działań pozwala na czynienie postępów w leczeniu oraz na zapobieżenie zaprzepaszczeniu uzyskanych wyników. Skarżąca stwierdziła, że przerwanie kuracji z przyczyn finansowych prowadzić może do nieodwracalnych skutków, w tym może stanowić niebezpieczeństwo dla jej zdrowia, a nawet życia.
III
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie.
W treści art. 61 § 3 p.p.s.a. ustawodawca przewidział, że po przekazaniu sądowi skargi, Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub w części. Sąd, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien zbadać czy zaistniały przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenie skutków. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej.
Wstrzymywanie wykonania aktu lub czynności upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, co świadczy o tym, że rozstrzygnięcia podejmowane w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów lub czynności mają charakter tymczasowy (art. 61 § 6 p.p.s.a.). Co do zasady, z wyjątkami przewidzianymi w przepisach szczególnych, obowiązywanie ochrony tymczasowej ustaje z chwilą wydania orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Wobec tego postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 22 sierpnia 2014 r. wstrzymujące zaskarżoną decyzję upadło wraz z wydaniem wyroku przez ten Sąd oddalającego skargę B. K. na decyzję Dyrektora Dolnośląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z wniesieniem skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania decyzji (uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07, ONSA WSA 2007, nr 4, poz. 77).
Z powołanej regulacji prawnej wynika, że warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku jego wykonania. Sąd orzeka w kwestii wstrzymania wykonania decyzji na podstawie przytoczonych we wniosku okoliczności, uwzględniając indywidualny charakter każdej sprawy i możliwość wystąpienia dla skarżącego niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku w ten sposób, aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.
W rozpatrywanej sprawie, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżąca uprawdopodobniła wystąpienie przesłanki określonej w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. spowodowania trudnych do odwrócenia skutków finansowych, bowiem egzekucja świadczenia objętego zaskarżoną decyzją mogłaby doprowadzić do znacznego ograniczenia, a nawet pozbawienia jej środków przeznaczonych na pokrycie kosztów utrzymania oraz na kontynuowanie specjalistycznego leczenia. Stwierdzenia zawarte w uzasadnieniu wniosku oraz zgromadzony w sprawie materiał dowodowy obrazujący rzeczywistą sytuację materialną wnioskującej, mogą być przyjęte za podstawę wstrzymania wykonania decyzji. We wniosku uprawdopodobniono, że konieczność uiszczenia przez skarżącą przypadającej do zapłaty należności, stanowi znaczne obciążenie materialne w jej budżecie domowym i ryzyko wystąpienia nieodwracalnych skutków w postaci pogorszenia stanu zdrowia, a nawet utraty życia, będących konsekwencją przerwania terapii.
Zdaniem NSA, przedstawione argumenty wykazały, że w aktualnej sytuacji ekonomicznej wnioskującej egzekwowanie należności pieniężnych we wskazanej na wstępie kwocie może wywołać skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Wskazać nadto należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2014 r. - wstrzymującym wykonanie zaskarżonej decyzji – także uznał, że przedstawione przez skarżącą okoliczności wskazują na istnienie niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody i spowodowania nieodwracalnych skutków w postaci zagrożenia jej bytowi materialnemu. Z uwagi na fakt, że ww. postanowienie upadło wskutek wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeczenia kończącego postępowanie w I instancji, potrzeba ochrony tymczasowej skarżącej poprzez wstrzymanie wykonania kwestionowanej decyzji pozostaje aktualna również na etapie postępowania kasacyjnego.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.