Uzasadnienie
Pismem z 18 czerwca 2019 r. [...] w W. na podstawie art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) wniósł o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi kasacyjnej A. Sp. z o.o. w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 1735/18 w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w B. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia naruszenia zakazu prowadzenia reklamy apteki oraz nałożenia kary pieniężnej.
W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że stroną postępowania jest członek Związku, a do zadań Związku należy w myśl § 5 Statutu Związku m.in. występowanie w imieniu członków Związku do przedstawicieli organów administracji państwowej, samorządu terytorialnego i władz sądowych wszystkich szczebli, w sprawach związanych z interesami pracodawców, a także udział na podstawie odrębnych przepisów w postępowaniach sądowych i administracyjnych mających wpływ na prawa członków Związku. Za uwzględnieniem wniosku przemawia interes społeczny, to jest umożliwienie organizacji społecznej wypełniania uprawnień statutowych wobec członków, jak również podejmowanie działań w celu ochrony praw reprezentowanej grupy podmiotów. Pomiędzy celami statutowymi Związku a przedmiotem sprawy zachodzi ścisły związek. Wstąpienie Związku do postępowania przyczyni się do bardziej wszechstronnego wyjaśnienia sprawy oraz pełniejszego uwzględnienia interesu społecznego i słusznych interesów podmiotów będących właścicielami aptek.
W dalszej części wniosku Związek przedstawił swoje stanowisko co do rozumienia zakazu reklamy aptek.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 9 p.p.s.a. organizacja społeczna, w zakresie swojej działalności statutowej, może brać udział w postępowaniu w przypadkach określonych w niniejszej ustawie. I tak zgodnie z treścią art. 33 § 2 p.p.s.a. powołanego w podstawie rozpoznawanego wniosku udział w charakterze uczestnika może zgłosić (...) także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Postanowienie w tym przedmiocie sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym.
Jak wynika ze stanowiska prezentowanego w orzecznictwie i literaturze przedmiotu do oceny, czy spełnione zostały przesłanki z art. 33 § 2 p.p.s.a. nie wystarczy jedynie stwierdzenie, że sprawa dotyczy "zakresu jej statutowej działalności", ale konieczne jest zbadanie, czy udział organizacji społecznej służy podstawowemu celowi wprowadzonego przez ten przepis rozwiązania, to jest zapewnieniu kontroli społecznej nad postępowaniem (tak NSA w postanowieniu składu siedmiu sędziów z dnia 28 września 2009 r., sygn. akt II GZ 55/09, opubl. ONSAiWSA z 2010 r., nr 2, poz. 23 oraz B. Adamiak, glosa do ww. postanowienia NSA, opubl. OSP 2010/11/108).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Związek w złożonym wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu wykazał, że zachodzą ww. przesłanki uzasadniające jego udział w tym postępowaniu w charakterze uczestnika.
Posiada on status organizacji społecznej, o której mowa w art. 25 § 4 p.p.s.a. Stosownie do treści § 3 ust. 1 Statutu Związku zrzesza on osoby prawne prowadzące działalność apteczną oraz podmioty prowadzące działalność usługową na rzecz podmiotów prowadzących działalność apteczną. Do jego celów statutowych określonych w § 5 Statutu Związku należą m.in.: występowanie w imieniu członków Związku do przedstawicieli organów administracji państwowej, samorządu terytorialnego i władz sądowych wszystkich szczebli, w sprawach związanych z interesami pracodawców (§ 5 pkt 3 Statutu), wspieranie członków wobec organów nadzoru farmaceutycznego i innych organów związanych z ochroną zdrowia, administracji rządowej i samorządowej (§ 5 pkt 13 Statutu), występowanie do organów władzy i administracji publicznej, w tym do organów władzy sądowniczej w sprawach dotyczących zrzeszonych członków Związku (§ 5 pkt 15 Statutu) oraz udział na podstawie odrębnych przepisów w postępowaniach sądowych i administracyjnych mających wpływ na prawa członków Związku (§ 5 pkt 16 Statutu).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wymienione powyżej cele świadczą o tym, że zakres statutowej działalności Związku dotyczy rozpoznawanej sprawy, której przedmiotem jest stwierdzenie naruszenia przez skarżącą, będącą członkiem Związku, zakazu prowadzenia reklamy apteki oraz nałożenie na nią kary pieniężnej. Należało przy tym uwzględnić argumentację zawartą w uzasadnieniu wniosku, zgodnie z którą wstąpienie Związku do tego postępowania może przyczynić się do realizacji powołanego powyżej celu, jakim jest zapewnienie kontroli społecznej nad tym postępowaniem, w szczególności w świetle eksponowanego we wniosku stanowiska w zakresie problematyki zakazu reklamy aptek.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 64 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a orzekł, jak w sentencji.