Uzasadnienie
Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 17 stycznia 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 1751/12, wydanym w sprawie ze skargi J. D. Ł. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia 4 lipca 2012 r. w przedmiocie umorzenia postępowania o stwierdzenie nieważności, oddalono skargę.
Wyrok zapadł na tle następującego stanu faktycznego sprawy:
Uchwałą Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia 21 października 2011 r. nr. w następstwie odwołania wniesionego przez J. D. Ł., zwaną dalej "skarżącą", od negatywnego wyniku egzaminu adwokackiego ustalonego uchwałą nr 34/2011 z dnia 10 lipca 2011 r. Komisji Egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w B. w sprawie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego, utrzymano w mocy zaskarżoną uchwałę.
Od wspomnianej uchwały Komisji Egzaminacyjnej II stopnia z dnia 21 października 2011 r. skarżąca w dniu 28 listopada 2011 r. złożyła wniosek do Ministra Sprawiedliwości o wszczęcie postępowania w trybie nadzoru w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej uchwały. Jako podstawę prawną skarżąca wskazała: art. 157 § 1 w związku z art. 156 § 1 ust. 7 i art. 156 § 1 ust. 2 k.p.a. Jednakże pismem z dnia 19 marca 2012 r., skierowanym do Ministra Sprawiedliwości, skarżąca cofnęła ten wniosek, wnosząc o umorzenie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały Komisji Egzaminacyjnej II stopnia z dnia 21 października 2011 r.
Uchwałą Komisji Egzaminacyjnej II stopnia z dnia 4 lipca 2012 r. nr.umorzono postępowanie o stwierdzenie nieważności omawianej uchwały z dnia 21 października 2011 r. Uchwała ta zawierała pouczenie, iż jest to uchwała ostateczna, od której stronie służy prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. Jako podstawę prawną do wniesienia wspomnianej skargi wskazano: art. 78 h ust. 11 ustawy Prawo o adwokaturze (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 246, poz. 1188 ze zm.) oraz art. 13 § 2, art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Na powyższą uchwałę skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., zarzucając naruszenie przez tę uchwałę przepisu art. 157 § 1 k.p.a., gdyż zdaniem skarżącej organem uprawnionym w sprawie był Minister Sprawiedliwości, nie zaś Komisja Egzaminacyjna II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę, podzielając stanowisko Komisji Egzaminacyjnej II stopnia w kwestii jej właściwości rzeczowej dla załatwienia niniejszej sprawy. Według Sądu pierwszej instancji Komisja Egzaminacyjnej II stopnia jest podmiotem, w stosunku do którego brak jest organu wyższego stopnia w rozumieniu art. 17 k.p.a., a tym samym Minister Sprawiedliwości nie jest w sprawie uprawnionym organem.
Skarżąca wywiodła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, wnosząc o jego uchylenie, a także o rozpoznanie skargi i stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały z dnia 4 lipca 2012 r., jako wydanej przez organ nieuprawniony. Zdaniem skarżącej w sprawie doszło do naruszenia art. 20 i art. 157 § 1 k.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje
W sprawie z urzędu wymaga zbadania kwestia dopuszczalności wniesienia przez skarżącą skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z powołaniem się na przepis art. 78 h ust. 11 ustawy Prawo o adwokaturze, wskazanego w pouczeniu w zaskarżonej uchwały Komisji Egzaminacyjnej II stopnia z dnia 4 lipca 2012 r.
Zgodnie z art. 189 p.p.s.a., jeżeli skarga ulegała odrzuceniu albo istniały podstawy do umorzenia postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem uchyla wydane w sprawie orzeczenie oraz odrzuca skargę lub umarza postępowanie.
Taka sytuacja ma miejsce w okolicznościach sprawy.
Przepis art. 78 h ust. 11 ustawy Prawo o adwokaturze został wadliwie powołany, a tym samym wadliwie zastosowany przez skarżącą. Przepis ten ma zastosowanie w sprawie toczącej się z odwołania skarżącego od wyniku egzaminu adwokackiego do komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości. Zatem, przepis ten jest konsekwencją wyczerpania w sprawie dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego, w rozumieniu art. 15 k.p.a., otwierającym drogę do kontroli sądowoadministracyjnej.
Natomiast, czego nie wziął pod uwagę organ oraz Sąd pierwszej instancji, który z urzędu bada dopuszczalność skargi (art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.), zaskarżona uchwała z dnia 4 lipca 2012 r. wydana została w pierwszej instancji w sprawie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności uchwały Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości z dnia 21 października 2011 r. Dlatego przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego konieczne było, stosownie do przepisów art. 52 § 2 i 3 p.p.s.a., wyczerpanie środków zaskarżenia, a w realiach niniejszej sprawy, wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa.
Skoro w sprawie nie został zrealizowany wymagany tryb wyczerpania środków zaskarżenia, skarga do sądu administracyjnego była przedwczesna, a zatem niedopuszczalna, co nakładało na Sąd pierwszej instancji obowiązek jej odrzucenia (art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.).
Mając na uwadze niedopuszczalność skargi, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 189 p.p.s.a., postanowieniem uchylił zaskarżony wyrok i odrzucił skargę.
Stosownie do art. 232. § 1 pkt 1 p.p.s.a. zarządzono skarżącej zwrot wpisu od skargi.