Uzasadnienie
Starosta Kielecki, występując na podstawie art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.; dalej jako: k.p.a.) w zw. z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 329; dalej jako: p.p.s.a.), wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Starostą Kieleckim a Prezydentem Miasta Gliwice, w zakresie dotyczącym sprawy przedsiębiorcy posiadającego zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne (wydane na podstawie art. 33 ust. 8 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym; tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 919; dalej jako: u.t.d.).
W uzasadnieniu wniosku Starosta Kielecki wskazał, że 4 czerwca 2012 r. C." spółka z o.o. złożyła wniosek o wydanie zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne, podając adres siedziby (zgodnie z wpisem w KRS): B ul. K., M.. Starosta Kielecki wydał przedsiębiorcy stosowne zaświadczenie (5 czerwca 2012 r.).
Starosta Kielecki wskazał, że w toku czynności związanych z tworzeniem planu kontroli na rok 2022 - stosownie do § 3 ust. 4 pkt 1 Zasad wykonywania kontroli zewnętrznej, stanowiących załącznik Nr 1 do Uchwały Nr 148/321/2020 Zarządu Powiatu w Kielcach z 21 października 2020 r. w sprawie przyjęcia Zasad przeprowadzenia kontroli zewnętrznej propozycje do rocznego Planu Kontroli Zewnętrznych Starostwa Powiatowego w Kielcach - uzyskano informację, że wskazana spółka zmieniła (23 stycznia 2019 r.) adres swojej siedziby na: G., ul. T.. W związku z tym, na podstawie art. 65 § 1 k.p.a., przekazano (29 października 2021 r.) akta przedsiębiorcy Prezydentowi Miasta Gliwice, jako organowi właściwemu do dalszego prowadzenia sprawy.
Prezydent Miasta Gliwice zwrócił akta sprawy (5 listopada 2021 r.) z uwagi na brak zasadności zastosowania art. 65 § 1 k.p.a., wobec braku podania, które wszczyna sprawę, wskazując, że organ, do którego wpłynęło podanie z żądaniem załatwienia określonej sprawy, jest zobligowany do zbadania swojej właściwości rzeczowej i miejscowej w danej sprawie, a kiedy dojdzie do wniosku, że jest niewłaściwy w sprawie - powinien podanie przekazać do organu właściwego, zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a.
Starosta Kielecki podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i uznał, że nie jest organem właściwym miejscowo, gdyż wszelkie czynności dokonane przez niego, w tym kontrola przedsiębiorcy lub wezwanie przedsiębiorcy do złożenia wniosku o zmianę zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne - z uwagi na zmianę siedziby przedsiębiorcy - obarczone byłyby wadą nieważności, w związku z naruszeniem przepisów o właściwości miejscowej, tj. art. 19 k.p.a.
Prezydenta Miasta Gliwice - w odpowiedzi na wniosek Starosty Kieleckiego - wskazał, że zawiadomienie wydane na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. nie dotyczy konkretnej sprawy administracyjnej i nie można go traktować, jako podania w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wobec braku podania wszczynającego sprawę, Prezydent Miasta Gliwice uznał za niezasadne zastosowanie art. 65 § 1 k.p.a. i zwrócił korespondencję Staroście Kieleckiemu.
Prezydent Miasta Gliwice wskazał dodatkowo, że Starosta Kielecki uzyskał informację o zmianie siedziby spółki w związku z wytypowaniem jej do przeprowadzenia w 2022 roku kontroli w zakresie spełniania wymogów będących podstawą do wydania zaświadczenia na krajowy niezarobkowy przewóz drogowy. Zgodnie z art. 33 ust. 7 w zw. z art. 14 ust 1 u.t.d., przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a, licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8 nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Zdaniem Prezydenta Miasta Gliwice, skoro Starosta Kielecki wytypował spółkę do kontroli w 2022 roku, to nawet w chwili powzięcia informacji o zmianie jej siedziby zobligowany był przystąpić do kontroli, gdyż to organy udzielające zezwolenia są uprawnione do przeprowadzenia stosownej kontroli, mającej na celu ustalenie spełniania wymogów będących podstawą do wydania licencji, zezwolenia lub zaświadczenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 w związku z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 329; dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga sprawy o właściwość m.in. między organami jednostek samorządu terytorialnego.
Przypomnieć należy, że spór o właściwość należy do kategorii obiektywnie istniejących sytuacji prawnych, w których pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego występuje realna rozbieżność, co do oceny właściwości tych organów w zakresie rozpatrzenia konkretnej sprawy administracyjnej i jej rozstrzygnięcia przez dany organ.
Powyższa regułą prowadzi do oczywistego wniosku, że dla stwierdzenia wystąpienia rzeczywistego sporu o właściwość - poza rozbieżnymi ocenami organów co do ich właściwości - niezbędne jest ustalenie, że ów spór związany jest ze sprawą indywidualną, która nie ma charakteru hipotetycznego, lecz realnie istnieje i w której toczy się postępowanie. O sporze o właściwość można bowiem mówić wyłącznie wówczas, gdy pomiędzy organami istnieje rozbieżność stanowisk, co do zakresu ich kompetencji w odniesieniu do konkretnej sprawy administracyjnej.
Jak wynika zaś z okoliczności rozpoznawanej sprawy, nie zostało wszczęte postępowanie w przedmiocie wniosku o dokonanie zmiany zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie prowadzenia przewozów drogowych przez spółkę C., a samo zaświadczenie wydane zostało bez mała 10 lat wcześniej. Niewątpliwie podjęte przez Starostę Kieleckiego czynności urzędowe mają ścisły związek z działaniami wewnątrzorganizacyjnymi, a mianowicie tworzeniem planu kontroli na rok 2022. Kontrole te są przeprowadzane na podstawie rocznego Planu Kontroli Zewnętrznych Starostwa Powiatowego w Kielcach. Brak jest więc podstaw do stwierdzenia, że istnieje indywidualna sprawa administracyjna, w której toczy się postępowanie i w zakresie którego wymagane jest rozstrzygnięcia sporu o właściwość.
W tym stanie rzeczy wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Starostą Kieleckim a Prezydentem Miasta Gliwice podlegał oddaleniu.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 15 § 2, art. 64 § 3 i art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.