Uzasadnienie
W piśmie z dnia 22 czerwca 2015 r. Marszałek Województwa [...] wniósł o rozstrzygnięcie przez Naczelny Sąd Administracyjny sporu kompetencyjnego pomiędzy Marszałkiem Województwa [...] a Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad w sprawie wniosku B. K. o rozłożenie na raty należności z tytułu kary pieniężnej nałożonej decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2015 r. za brak zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego drogą publiczną.
Wnioskodawca stwierdził, że w dniu [...] lipca 2013 r. na drodze wojewódzkiej Nr [...] zatrzymany został do kontroli samochód ciężarowy marki [...], którym wykonywany był krajowy transport drogowy materiału sypkiego - piasku, w ilości 46,4 tony (przy normie wynoszącej 32 tony). Kierujący pojazdem – B. K. nie posiadał wymaganego zezwolenia kat. VII, określonego w tabeli stanowiącej załącznik Nr 1 do ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm. – powoływanej dalej jako P.r.d.). Z uwagi na powyższe [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy – Prawo o ruchu drogowym nałożył na B. K. karę pieniężną w wysokości 15000 zł za brak zezwolenia kategorii VII w pozostałych przypadkach.
Pismem z dnia [...] lutego 2015 r. B. K. złożył do [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego wniosek o rozłożenie kary pieniężnej na raty.
Działając na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. – powoływanej dalej jako k.p.a.), [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego pismem z dnia [...] lutego 2015 r. przekazał wniosek zgodnie z właściwością do Marszałka Województwa [...].
Marszałek Województwa [...] stwierdził, że na podstawie art. 140ae ust. 1 P.r.d. i art. 61 ust. 1 ustawy o finansach publicznych organem właściwym do rozpoznania wniosku jest Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad - Oddział w L. i w związku z tym przy piśmie z dnia 19 marca 2015 r. przekazał wniosek do GDDKiA - Oddział w L. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad - Oddział w L. uznała, że nie jest organem właściwym do rozpoznania sprawy, przekazując w dniu 11 maja 2015 r. wniosek do Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. wykonującego zadania zarządcy drogi wojewódzkiej Nr [...], na której miała miejsce kontrola.
Marszałek Województwa [...] nie zgodził się z argumentacją GDDKiA.
Podniósł, że art. 140ae ust. 1 P.r.d., nie precyzuje, czy kary pieniężne za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia są przekazywane do budżetów zgodnie z kategorią drogi, na której doszło do kontroli pojazdów, czy też zgodnie z kategorią zezwolenia, którego brak skutkował nałożeniem na przewoźnika kary pieniężnej.
Zdaniem Marszałka, jest on organem właściwym w sprawach z zakresu zezwolenia kategorii I, tymczasem w rozpoznawanej sprawie kara została nałożona za brak zezwolenia kategorii VII, które zgodnie z art. 64d ust. 4 P.r.d., wydawane jest, z zastrzeżeniem tras, przebiegających w granicach administracyjnych miast na prawach powiatu, przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, który pobiera z tego tytułu opłatę. W związku z tym, kary nałożone za brak zezwolenia kategorii VII powinny wpływać na wyodrębniony rachunek bankowy Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad.
W ocenie Marszałka, przy dokonywaniu klasyfikacji kategorii zezwolenia, w celu ustalenia wysokości należnej kary, bez znaczenia jest okoliczność w postaci podzielności ładunku. Stosownie bowiem do treści art. 140ab ust. 2 P.r.d., w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, tj. zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę, jak za przejazd bez zezwolenia.
Marszałek podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył karę w wysokości 15000 zł, ustalając brak zezwolenia kategorii VII.
W odpowiedzi na wniosek Marszałka Województwa [...] Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego poprzez wskazanie Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. - jako organu właściwego do załatwienia sprawy.
GDDKiA podkreślił, że sporny przewóz drogowy był wykonywany na drodze wojewódzkiej, zaś wykryte naruszenia spowodowały szybszą niż założona degradację nawierzchni drogi wojewódzkiej. W myśl art. 19 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 460), zarządcą dróg wojewódzkich jest zarząd województwa. Dlatego, zdaniem GDDKiA pieniądze z tytułu kary należą się ZDW w L. Ponadto w rozpatrywanym sporze zasadniczą kwestią jest sprawa podzielności ładunku, bowiem przedsiębiorca, chcąc przewozić ładunek podzielny, może uzyskać wyłącznie zezwolenie kategorii I. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Marszałkiem Województwa [...] a Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad nie może być uwzględniony, ponieważ żaden z tych organów nie jest właściwy do rozpoznania sprawy wskazanej we wniosku.
Z wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego wynika, że karę pieniężną za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, wymierzył [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Kompetencje do wymierzania kar pieniężnych przewidzianych w ustawie - Prawo o ruchu drogowym daje organowi Inspekcji Transportu Drogowego zarówno ta ustawa (art. 140aa ust. 2), jak i ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 - art. 56 ust. 1 pkt 2). Inspektor ma zarówno prawo do nakładania, jak i pobierania takich kar (art. 56 ust. 1 zdanie pierwsze).
Rozłożenie kary pieniężnej na raty należy niewątpliwie do czynności związanych z pobraniem kary. Rozłożyć karę na raty to inaczej nie pobrać tej należności jednorazowo, w całości, zadecydować o jej pobraniu w częściach (w ratach). Pobieranie kar wymierzonych przez organ Inspekcji Transportu Drogowego nie należy, co oczywiste, ani do marszałka województwa samorządowego, ani też do Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Dlatego też żaden z tych organów nie jest właściwy do podjęcia decyzji o rozłożeniu takiej kary na raty.
Mając to wszystko na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 4, art. 15 § 1 pkt 4 i art. 151 w związku z art. 15 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.