Postanowienie NSA z 26 stycznia 2016 r., II GZ 1012/15

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 26 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w R. z dnia 29 października 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 1216/15 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji

Sprawa

w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie

Skład

Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz przewodniczący

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 29 października 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 1216/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 12000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.

Przedstawiając stan sprawy, Sąd I instancji podał, że w skardze na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] lipca 2015 r. skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w sferze interesów majątkowych skarżącego, w tym utratę płynności finansowej w kontekście licznych zobowiązań związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Skarżący podniósł, że w stosunku do niego toczą się obecnie również inne postępowania administracyjne w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry. Z prowadzonej działalności gospodarczej nie uzyskuje dochodów, które umożliwiałyby uiszczenie kwoty 12000 zł bez niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w zakresie jego kondycji finansowej. W wyniku zapłaty kary dojdzie do poważnego zachwiania jego płynności finansowej, a nawet możliwe jest całkowite zaprzestanie prowadzenia działalności. Związanych z tym strat nie da się zrekompensować w przyszłości, w szczególności poprzez zwrot wyegzekwowanego świadczenia, nie będzie również możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Utrata płynności finansowej spowoduje też lawinowy napływ kolejnych problemów w postaci zatorów płatniczych względem kontrahentów i nieterminowe wypłacanie pensji pracownikom.

Sąd I instancji, odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, stwierdził, że skarżący nie wykazał, poza ogólnymi twierdzeniami dotyczącymi ryzyka utraty płynności finansowej prowadzonej działalności gospodarczej czy jej zaprzestania, że zapłata kary pieniężnej będzie wiązała się z realnym niebezpieczeństwem wyrządzenia tych następstw. Nie przedłożył żadnych dokumentów na potwierdzenie swojej aktualnej kondycji finansowej i rentowności prowadzonej działalności, a także poświadczających wysokość osiąganych dochodów lub ponoszonych strat. Nie przedstawił swojego stanu majątkowego, ciążących na nim zobowiązań oraz ilu zatrudnia pracowników. Powyższe uniemożliwiło, zdaniem Sądu I instancji, ocenę ewentualnych następstw zapłaty nałożonej kary.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył J. S., zarzucając mu naruszenie art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), poprzez jego niezastosowanie i niewezwanie skarżącego do uzupełnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy Sąd powziął wątpliwości co do istnienia okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., co w konsekwencji doprowadziło do rozpoznania wniosku przedwcześnie oraz wydania orzeczenia opartego na niepełnym materiale dowodowym. Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ewentualnie o jego uchylenie.

W uzasadnieniu zażalenia skarżący podtrzymał w całości argumentację prezentowaną we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W jego ocenie, w sytuacji gdy we wniosku nie zawarto jakichkolwiek okoliczności, które wskazywałyby, że wykonanie decyzji mogłoby wyrządzić znaczną szkodę lub wywoływałoby trudne do odwrócenia skutki, wówczas ten brak wniosku ma charakter braku usuwalnego, a zatem w takim przypadku na podstawie art. 49 § 1 p.p.s.a. Sąd I instancji powinien wezwać skarżącego do uzupełnienia wniosku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Strona skarżąca zgłaszająca wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności winna wykazać istnienie prawdopodobieństwa doznania znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków jego wykonania. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne.

W rozpatrywanej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji w przedmiocie nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 12000 zł.

Wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo uznał, że skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił występowania w rozpoznawanej sprawie tego rodzaju okoliczności. Do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zostały bowiem dołączone jakiekolwiek dokumenty, które mogłyby potwierdzać prezentowane tezy dotyczące sytuacji finansowej skarżącego i wynikających z niej skutków wykonania zaskarżonej decyzji.

W aktach niniejszej sprawy brak jest dokumentów, które uprawdopodabniałyby oświadczenie zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, że wykonanie tej decyzji (tj. zapłata kary pieniężnej w wysokości 12000 zł nałożonej w postępowaniu administracyjnym) przed rozpoznaniem skargi doprowadzi do utraty płynności finansowej skarżącego. W szczególności skarżący nie przedstawił dokumentów obrazujących jego aktualną kondycję finansową, wysokość ciążących na nim zobowiązań oraz osiąganych przychodów, co zasadnie podniósł Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Sąd nie mógł oceniać, czy w sprawie zostały spełnione przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a., opierając się wyłącznie na niepopartych żadnymi dokumentami twierdzeniach skarżącego.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia art. 49 § 1 p.p.s.a., należy stwierdzić, że niewystarczające uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie jest brakiem formalnym, podlegającym uzupełnieniu na podstawie art. 49 § 1 p.p.s.a. Sąd nie jest uprawniony do wzywania strony do uzupełnienia wniosku w tym zakresie. Uzasadnienie nie stanowi bowiem elementu obligatoryjnego, wpływającego na jego ważność i warunkującego jego dopuszczalność. Wbrew twierdzeniom strony, Sąd I instancji nie był więc zobligowany do wzywania do uzupełnienia wniosku poprzez uprawdopodobnienie okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.