Uzasadnienie
Objętym zażaleniem postanowieniem z dnia 19 stycznia 2011 r. sygn. akt IV SA/Po 789/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi R. T. Sp. z o. o. w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. postanowieniami z dnia 16 listopada 2010 r. zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z trzema pytaniami prejudycjalnymi: 1) w sprawie III SA/Gd 261/10: Czy przepis art. 1 pkt 11 Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących społeczeństwa informacyjnego (Dz.U. UE.L.98.204.37) powinien być interpretowany w ten sposób, że do "przepisów technicznych", których projekty powinny zostać przekazane Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 wymienionej dyrektywy należy taki przepis ustawowy, który zakazuje zmiany zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w zakresie miejsca zmiany urządzania gry;
2) w sprawie III SA/Gd 262/10: Czy przepis art. 1 pkt 11 Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.98.204.37 z późn. zm.) powinien być interpretowany w ten sposób, że do "przepisów technicznych", których projekty powinny zostać przekazane Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 wymienionej dyrektywy należy taki przepis ustawowy, który zakazuje wydawania zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych;
3) w sprawie III SA/Gd 352/10: Czy przepis art. 1 pkt 11 Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących społeczeństwa informacyjnego (Dz.U. UE.L.98.204.37) powinien być interpretowany w ten sposób, że do "przepisów technicznych", których projekty powinny zostać przekazane Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 wymienionej dyrektywy należy taki przepis ustawy, który zakazuje przedłużania zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. postanowieniem z dnia 8 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Po 549/10, wystąpił do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym "Czy art. 135 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm., dalej: ustawa o grach hazardowych) uniemożliwiający podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą polegającą na urządzaniu gier na automatach o niskich wygranych odnośnie przedsięwzięć podjętych przed dniem 1 stycznia 2010 r. dopuszczalną wcześniej zmianę miejsca urządzania gry ustalonego w uprzednio wydanym zezwoleniu, nie jest niezgodny z wyrażoną w art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej zasadą ochrony interesów w toku podmiotów prowadzących takową działalność, które - w zaufaniu do dotychczasowych przepisów - rozpoczęły realizację sześcioletnich przedsięwzięć gospodarczych".
W ocenie Sądu I instancji, odpowiedź na pytanie czy ustawa o grach hazardowych zawiera przepisy techniczne i czy brak notyfikacji tychże przepisów Komisji Europejskiej stanowi o zgodności tychże przepisów z powołanymi przepisami Unii Europejskiej, jest kluczowym zagadnieniem mającym wpływ na wynik rozpoznawanej sprawy. Doniosłe znaczenie ma również przedstawienie pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu, którego orzeczenie może wywrzeć znaczący wpływ na rozstrzygnięcie.
Jako podstawę prawną zawieszenia postępowania Sąd I instancji wskazał art. 125 § 1 pkt 1 per analogiam w zw. z art. 124 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
W zażaleniu na powyższe postanowienie Dyrektor Izby Celnej w P. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi I instancji, zarzucając orzeczeniu naruszenie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 124 § 1 pkt 5 p.p.s.a. oraz art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.Urz.UE.C 115/47) poprzez zawieszenie postępowania z powodu wystąpienia z pytaniem prawnym w kwestii niewymagającej zajęcia stanowiska przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, jak również Trybunał Konstytucyjny.
Skarżący organ podniósł, że w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych kwestia zgodności ustawy o grach hazardowych z prawem unijnym, w tym z art. 1 pkt 11 i art. 8 ust. 1 Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.98.204.37 ze zm.) była wielokrotnie przedmiotem rozważań i sądy nie dopatrzyły się naruszenia prawa unijnego w zakresie, w jakim Sąd I instancji sformułował pytanie prawne (m.in. wyroki WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 22 września 2010 r. sygn. akt II SA/Go 473/10, z dnia 20 października 2010 r. sygn. akt II SA/Go 584/10, z dnia 14 października 2010 r. sygn. akt II SA/Go 526/10).
Ponadto, zdaniem organu, pytanie prawne zostało zadane poza istotą sporu, ponieważ nie dotyczy usług świadczonych przez skarżącego, ale działalności bliżej niesprecyzowanych podmiotów prowadzących handel automatami do gry. Pytanie jest przy tym hipotetyczne i nie związane w jakikolwiek sposób z działalnością skarżącego. Na marginesie dodał, że nie jest w ogóle wiadome, czy podmioty prowadzące obrót automatami do gier są podmiotami krajów unijnych.
W odpowiedzi na zażalenie R. T. Sp. z o. o. w P. wniosła o oddalenie zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Związek pomiędzy sprawą rozpoznawaną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego polega na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej. Dla sądu administracyjnego kwestią wstępną jest wyłącznie takie zagadnienie, którego rozstrzygnięcie jest niezbędne dla sformułowania wypowiedzi, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem (por. wyrok NSA z dnia 8 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 694/06).
Sąd I instancji zawieszając postępowanie uznał, że udzielenie odpowiedzi na pytania prawne odnośnie interpretacji przepisów prawa unijnego, zadane Europejskiemu Trybunałowi Sprawiedliwości przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. w sprawach o sygn. akt III SA/Gd 261/10, III SA/Gd 262/10, III SA/Gd 352/10 oraz pytanie prawne dotyczące zgodności przepisów ustawy o grach hazardowych z Konstytucją zadane Trybunałowi Konstytucyjnemu w sprawie o sygn. akt II SA/Po 549/10 będzie miało wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie rozpoznającym niniejsze zażalenie, wskazana okoliczność zadania pytań prawnych w innych postępowaniach, w sytuacji gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. uznał, znając treść tych pytań, iż odpowiedź na nie może mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, szczególnie, że odnoszą się one do zasad technicznych stosowania przepisów Dyrektywy nr 98/34/WE z 22 czerwca 1998 r., odnośnie zakazu wydawania zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz oceny konstytucyjności przepisu art. 135 ust. 2 ustawy o grach hazardowych dotyczącego zmiany zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w zakresie miejsca urządzania gry, wypełnia dyspozycję art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., co z kolei stanowi o jego prawidłowym zastosowaniu przez Sąd I instancji w sprawie.
Nie można również uznać za okoliczność wystarczającą i podważającą zasadność zawieszenia postępowania w sprawie, że kwestia zgodności przepisów ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych poddana już została wielokrotnej ocenie przez różne składy orzekające Wojewódzkich Sądów Administracyjnych, które oddalały skargi.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.