Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 12 lutego 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 2851/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił G. O. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tegoż Sądu z dnia 8 grudnia 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 2851/06, wydanego w sprawie ze skargi G. O. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 11 lipca 2006 r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd I instancji podał, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 8 grudnia 2006 r. został przez skarżącą nadany w dniu 7 grudnia 2006 r. Z uwagi na to, że powyższy wniosek był przedwczesny, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 grudnia 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 2851/06, odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku. W dniu 10 stycznia 2007 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) G. O. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 8 grudnia 2006 r. Zdaniem Sądu I instancji, skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Niedochowanie tego terminu w wyniku omyłki w ekspediowaniu wniosku nie jest następstwem okoliczności niezależnych od skarżącej, lecz konsekwencją niedostatecznej staranności w prowadzeniu własnych spraw.
W ocenie Sądu I instancji, przywrócenia terminu nie uzasadnia również to, że skarżąca podaje, iż jest osobą starą, niedołężną i ma trudności z prowadzeniem swoich spraw, skoro jest ona w stanie podołać prowadzeniu własnej działalności gospodarczej.
W zażaleniu na powyższe postanowienie, uzupełnionym pismem procesowym z dnia 1 marca 2007 r., G. O. zaskarżyła to postanowienie w całości i wniosła o jego uchylenie oraz przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Podała, że działalność gospodarczą przejęła po zmarłym mężu dla wyprowadzenia jego zobowiązań. Podniosła, że jest blisko 80-letnią wdową, poważnie choruje i nie jest w stanie podołać swym obowiązkom, przez co prowadzona przez nią piekarnia popadła w znaczne długi. Stwierdziła, że nie ma możliwości zatrudnienia obsługi dla doręczeń pism urzędowych, co w połączeniu z jej wiekiem i chorobą sprawiają, że nie jest w stanie w terminie podejmować awizowanych pism urzędowych i w terminie się do tych pism ustosunkować. Przyznała, że w niniejszej sprawie popełniła omyłkę w ekspediowaniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jednakże, z uwagi na jej sytuację osobistą, omyłka ta nie powinna być traktowana jako niedbalstwo lub rażący brak staranności. Z powyższych względów zachodziły, zdaniem skarżącej, podstawy do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawowy problem w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy podane przez stronę okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu należy zaliczyć do tych, o których mowa w art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a.
Istotnie, powołany przez Sąd I instancji art. 86 § 1 p.p.s.a. uzależnia przywrócenie terminu od kryterium braku winy. Chodzi o to, że strona, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym musi wykazać dołożenie szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Zajęcie stanowiska odmiennego, uwzględniającego subiektywny miernik staranności, wprowadziłoby do stosunków procesowych element niepewności. Literatura i orzecznictwo do przeszkód uniemożliwiających terminowe dokonanie czynności z uwagi na różnorodność zjawisk życiowych zalicza przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar itp. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
Trafnie Sąd I instancji przyjął, że okoliczności podanych przez skarżącą nie można zaliczyć do tych, które warunkują przywrócenie terminu. Nie są to okoliczności obiektywne, lecz uzależnione od strony, a więc subiektywne. Brak możliwości zatrudnienia obsługi dla doręczeń pism urzędowych, jak i powoływana przez skarżącą sytuacja osobista niewątpliwie są okolicznościami subiektywnymi. Należy przy tym podkreślić, że skarżąca sama przyznała, że popełniła omyłkę w ekspediowaniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W związku z powyższym, Sąd I instancji prawidłowo uznał, że w niniejszej sprawie nie zachodzi określona w art. 86 § 1 p.p.s.a. przesłanka braku winy, która warunkuje przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej.
Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie jako pozbawione uzasadnionych podstaw.
PG
- - ---------------------- 2