Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 5 lutego 2016 r. odrzucił skargę T. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.
W uzasadnieniu WSA w W. wskazał, że skarga została złożona po upływie terminu do jej wniesienia.
T. J. (dalej: skarżący) otrzymał odpis powyższego postanowienia w dniu 12 lutego 2016 r. (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru – k. [...] akt sądowych).
Następnie w dniu 19 lutego 2016 r. (data stempla pocztowego – k. [...]) skarżący wniósł do Sądu I instancji za pośrednictwem Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: GITD) wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wskazał, że w dniu otrzymania postanowienia odrzucającego skargę powziął wiadomość, że skarga zastała wniesiona po terminie. Wyjaśnił, że przesyłka zawierająca zaskarżoną decyzję została odebrana przez matkę skarżącego (S. J.), która nie poinformowała go o dacie odebrania listu. Skarżący odbierając przesyłkę z rąk matki pozostawał w usprawiedliwionym przekonaniu, że została ona odebrana w dniu 8 lipca 2015 r. (na potwierdzenie powyższych okoliczności skarżący przedstawił oświadczenie S. J.).
W ocenie skarżącego trudno przyjąć, że uchybił on z własnej winy terminowi, zachował bowiem należytą staranność – skierował za pośrednictwem pełnomocnika skargę do Sądu I instancji w terminie, liczonym od daty jaka została podana przez domownika.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 21 czerwca 2016 r. odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję z dnia 1 lipca 2015 r.
Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718; dalej: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu.
W myśl art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Dopiero przekazanie powyższego wniosku przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego na właściwy adres Sądu wywołało skutki prawne. Wniesienie wniosku o przywrócenie terminu do organu jest nieskuteczne.
W świetle tych przepisów, Sąd I instancji uznał wniosek skarżącego za spóźniony, bowiem jego wniesienie nastąpiło z naruszeniem ustawowego terminu, określonego w omawianym art. 87 § 1 p.p.s.a.
Skarżący o uchybieniu terminu do wniesienia skargi dowiedział się w dniu otrzymania postanowienia odrzucającego skargę, tj. w dniu 12 lutego 2016 r. (por. k. 26). Oznacza to, że termin określony w art. 87 § 1 p.p.s.a. rozpoczął bieg w dniu 13 lutego i upłynął z dniem 19 lutego 2016 r. Skarżący w tym w dniu złożył w Urzędzie Pocztowym L. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Przesyłkę zawierającą powyższy wniosek skierował jednak do organu. Główny Inspektor Transportu Drogowego w dniu 29 lutego 2016 r. (data stempla pocztowego) przedmiotowy wniosek przekazał na adres Sądu.
T. J. wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 21 czerwca 2016 r., zarzucając Sądowi I instancji naruszenie art. 86 § 1 p.p.s.a., ponieważ dokonanie czynności poprzez skierowanie wniosku o przywróceniu terminu do dokonania czynności za pośrednictwem właściwego organu odpowiada prawu. Natomiast art. 87 § 3 p.p.s.a. stanowi, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, lub bezczynność lub przewlekłe postępowanie jest przedmiotem skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W myśl art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Wniosek jest natomiast spóźniony, jeżeli został wniesiony po upływie siedmiodniowego terminu przewidzianego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Termin ten liczy się od ustania przyczyny uchybienia terminu (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 222) (por. postanowienie NSA: z dnia 29 listopada 2006 r., sygn. akt I OZ 1589/06; z dnia 21 lutego 2007 r., sygn. akt I OZ 102/07).
Podstawę przywrócenia stronie terminu do dokonania określonej czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi art. 86 § 1 p.p.s.a., na mocy którego sąd przywróci stronie termin, o ile uchybienie było niezawinione przez stronę. Stosownie do postanowień art. 87 p.p.s.a. przywrócenie terminu uwarunkowane jest złożeniem pisma z wnioskiem o przywrócenie terminu w sądzie, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1), uprawdopodobnieniem przez stronę braku winy w uchybieniu terminowi (§ 2) oraz dokonaniem przez stronę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, której strona nie dokonała w terminie (§ 4). Przepis art. 87 § 3 p.p.s.a., stanowiąc odstępstwo od generalnej reguły wyrażonej w § 1, przyjmuje jednocześnie, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się do sądu za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (por. postanowienie NSA z dnia 11 czerwca 2010 r., sygn. akt II GZ 113/10).
W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniesiony przez skarżącego wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi, albowiem w ocenie Sądu został on wniesiony z uchybieniem siedmiodniowego terminu do jego złożenia o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. Zdaniem Sądu I instancji termin do skutecznego wniesienia wniosku rozpoczął bieg w dniu 13 lutego 2016 r. i upłynął z dniem 19 lutego 2016 r., a wniosek w ostatnim dniu terminu został wniesiony do GITD, a organ dopiero w dniu 29 lutego 2016 r. (a więc po upływie siedmiodniowego terminu) wniosek przekazał na adres Sądu
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego odrzucenie wniosku T. J. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi – nie było prawidłowe.
Przepis art. 87 § 3 p.p.s.a. wyraźnie bowiem stanowi, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2012 r., sygn. akt II OZ 1058/12)
Zdaniem NSA, skoro skarżący zachował siedmiodniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, to brak było podstaw do uznania takiego wniosku za spóźniony i odrzucenia go na podstawie art. 88 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi powinien rozpoznać go merytorycznie i ocenić, czy podane przez T. J. okoliczności uprawdopodobniają brak winy w uchybieniu terminu.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.