Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 28 marca 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 1760/07 odrzucił skargę kasacyjną Ministra Zdrowia wniesioną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 10 stycznia 2008 r. w sprawie ze skargi S. P. Z. O. Z. U. S. K. nr [...] im. N. B. U. M. w Ł. na decyzję Ministra Zdrowia w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zwrotu należności z tytułu niezgodnego z przeznaczeniem wydatkowania dotacji.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym, który powinien czynić zadość wymaganiom zarówno formalnym, jak i materialnym. Jako wymagania materialne Sąd podał m.in. przytoczenie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie. Zarzuty skonkretyzowane w ramach podstaw kasacyjnych powinny zatem wskazywać konkretne przepisy prawa materialnego lub procesowego, ze sprecyzowaniem do jakiego naruszenia przepisów prawa doszło i na czym ono polegało.
W świetle powyższego Sąd I instancji stwierdził, że podstawa kasacyjna w złożonej w niniejszej sprawie skardze kasacyjnej została sformułowana w sposób nieprawidłowy. Jako podstawę kasacyjną powołano bowiem naruszenie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędną wykładnię, co miało bezpośredni wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Wskazując na orzecznictwo sądów administracyjnych, Sąd I instancji podkreślił, iż nie można uznać za prawidłową podstawę kasacyjną, w ramach której powołano wyłącznie przepisy procedury administracyjnej. Dlatego też uznał, że przedmiotowy środek zaskarżenia dotknięty jest brakiem istotnym i nienaprawialnym w trybie właściwym do usuwania braków formalnych, wskutek czego podlega on odrzuceniu.
Na powyższe postanowienie pełnomocnik Ministra Zdrowia – radca prawny – wniósł zażalenie, domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia w całości.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 174 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej: p.p.s.a., poprzez konstruowanie dodatkowych obostrzeń skargi kasacyjnej, niewynikających z literalnego brzmienia ustawy.
W uzasadnieniu strona podniosła, że Sąd I instancji sformułował tezę, iż wyłączne powołanie w podstawie kasacyjnej naruszenia przepisu proceduralnego nie stanowi prawidłowego wskazania podstawy kasacyjnej. Teza ta, zdaniem Ministra Zdrowia, pozostaje w sprzeczności z brzmieniem ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, natomiast orzeczenia, na które w uzasadnieniu postanowienia powołał się Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stanowią źródła prawa.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Problem w sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości odrzucenia skargi kasacyjnej przez Sąd I instancji wskutek uznania, że podstawa kasacyjna w niej zawarta została sformułowana w sposób nieprawidłowy.
Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że stawianie skardze kasacyjnej określonych ustawą Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wymogów formalnych, uzasadnione jest treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd kasacyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej i rozpoznając sprawę w jej granicach, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie tego sądu podstawami skargi kasacyjnej wymaga zatem prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym – zdaniem strony skarżącej – uchybił Sąd I instancji, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego wykazania dodatkowo, że wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna niespełniająca tych wymagań, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych, uniemożliwia Sądowi ocenę jej zasadności.
Naczelny Sąd Administracyjny (jako sąd kasacyjny) nie może zaś zastąpić skarżącej w wyborze szczegółowo określonych przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, które mogłyby być naruszone przy wydawaniu zaskarżonego wyroku.
Sąd I instancji prawidłowo uznał, iż skarga kasacyjna w niniejszej sprawie nie spełnia wymogów określonych w art. 176 p.p.s.a., a mianowicie przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia. Jest to brak formalny, który nie podlega uzupełnieniu (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 426-428 i 437 oraz przytoczone tam orzecznictwo NSA). Minister Zdrowia, działając w niniejszej sprawie poprzez ustanowionego radcę prawnego, nie powołał w petitum skargi kasacyjnej ani w jej uzasadnieniu przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które – jego zdaniem – zostały naruszone przez Sąd I instancji. Przy tego rodzaju brakach Naczelny Sąd Administracyjny, nie mógłby formułować za stronę wnoszącą skargę kasacyjną podstaw kasacyjnych oraz domniemywać intencji autora skargi kasacyjnej.
W rozpoznawanym zażaleniu strona zarzuciła naruszenie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. poprzez konstruowanie dodatkowych obostrzeń skargi kasacyjnej. Zarzut ten należy uznać za bezzasadny. Słusznie bowiem Sąd I instancji stwierdził, iż w odrzuconej skardze kasacyjnej zaskarżonemu wyrokowi zarzucono obrazę przepisu art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Poza sporem pozostaje okoliczność, że adresatem zarzutów kasacyjnych (przyczyn, w oparciu o które można zaskarżyć orzeczenie sądu administracyjnego) jest wyłącznie Sąd I instancji, skoro przedmiotem kontroli w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym jest zaskarżone orzeczenie wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Sąd I instancji zasadnie wywiódł, iż powołany w skardze kasacyjnej przepis nie stanowi podstawy kasacyjnej, o której mowa w art. 174 p.p.s.a., gdyż odnosi się do postępowania prowadzonego przez organy administracji, zaś przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie mają zastosowania w postępowaniu sądowym; tym samym nie mogą być naruszone bezpośrednio przez sąd administracyjny w zaskarżonym wyroku (por. wyrok NSA z dnia 1 lipca 2004 r., sygn. akt GSK 125/04).
W tym stanie sprawy, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zachodzi oczywistość braku powołania podstaw kasacji określonych w art. 174 p.p.s.a., uniemożliwiająca poddanie skargi kasacyjnej merytorycznej ocenie.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.