Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 16 lutego 2022 r., sygn. akt VI SA/Wa 153/22, odrzucił wniosek P. A. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 22 lipca 2021 r., w przedmiocie cofnięcia dopuszczenia do posiadania broni.
Sąd I instancji podniósł, że P. A. wniósł skargę na ww. decyzję organu, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia tej skargi. W uzasadnieniu złożonego wniosku Skarżący wskazał, że w dniu 19 maja 2021 r. Komendant Stołeczny Policji wydał decyzję w przedmiocie cofnięcia dopuszczenia do posiadania broni "na świadectwo". Nie zgadzając się z przedmiotowym orzeczeniem, wniósł odwołanie od tej decyzji do Komendanta Głównego Policji. Stwierdził, że do dnia 29 listopada 2021 r. pozostawał w przekonaniu, iż postępowanie administracyjne pozostaje w toku, bowiem właśnie tego dnia jego pełnomocnik otrzymał pismo z 18 listopada 2021 r., będące odpowiedzią na wniosek Skarżącego o zwrot legitymacji osoby dopuszczonej do posiadania broni. Z pisma tego Skarżący dowiedział się o wydaniu decyzji, a więc – zdaniem strony wnoszącej o przywrócenie terminu - 7 dniowy termin do zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu upływał w dniu 6 grudnia 2021 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru pisma z dnia 18 listopada 2021 r.
Sąd I instancji wskazał, że z akt administracyjnych sprawy wynika, iż pismo Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Stołecznej Policji z dnia 18 listopada 2021 r., nr PAL-432/09/MŚ, z którego Skarżący dowiedział się o wydaniu zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji, zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżącego w dniu 25 listopada 2021 r. Termin do zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi upływał zatem w dniu 2 grudnia 2021 r.
Odrzucając wniosek o przywrócenie terminu Sąd I instancji przywołał treść art. 87 § 1 - 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) i stwierdził, że przed przystąpieniem do merytorycznej oceny wniosku skarżącego, należy ustalić, czy jest on dopuszczalny oraz czy strona zachowała termin do jego złożenia. WSA podniósł, że 7-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu biegnie od daty ustania przyczyny uchybienia terminowi. WSA wskazał, że z wydruku dokumentu elektronicznego wygenerowanego w dniu 6 grudnia 2021 r. z systemu Poczty Polskiej, dołączonego do akt administracyjnych niniejszej sprawy (k. 182) wynika, iż pismo Komendy Stołecznej Policji z dnia 18 listopada 2021 r., nr PAL-432/09/M, z którego Skarżący dowiedział się o wydaniu zaskarżonej decyzji, zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżącego w dniu 25 listopada 2021 r. Tym samym siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi upływał w dniu 2 grudnia 2021 r.
Zdaniem WSA, Skarżący składając wniosek o przywrócenie terminu w dniu 6 grudnia 2021 r., nie zachował siedmiodniowego terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a., co stanowiło przeszkodę uniemożliwiającą Sądowi jego merytoryczne rozpoznanie. W związku z powyższym, działając na podstawie art. 88 p.p.s.a., Sąd wydał postanowienie o odrzuceniu złożonego wniosku.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył P. A., zaskarżając orzeczenie w całości oraz domagając się jego uchylenia.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 87 § 1 p.p.s.a., polegające na jego błędnym zastosowaniu, poprzez nieprawidłowe przyjęcie, iż Skarżący powziął wiedzę o fakcie zapadnięcia decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia 22 lipca 2021 r., nr EA1 415/367/21 w dniu 25 listopada 2021 r., tj. w dniu w którym poprzedni pełnomocnik podjął korespondencję, podczas gdy osoba ta podała Skarżącemu informację o fakcie zapadnięcia decyzji dopiero w dniu 29 listopada 2021 r., oświadczając iż dla Skarżącego jest to wyznacznik dla początku terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wywiedzenia skargi, przy czym z całą mocą podkreślono, iż Skarżący nie miał żadnej wiedzy w przedmiocie tego, że r.pr. S. J. rzeczoną korespondencję podjął już w dniu 25 listopada 2021 r., przez co uznać należy iż Sąd I Instancji w niewłaściwy sposób ustalił początek biegu terminu służącego Skarżącemu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, przy jednoczesnym złożeniu całości odpowiedzialności na barki Skarżącego, który w zastanych okolicznościach absolutnie nie powinien ponosić odium odpowiedzialności z tytułu nieświadomego uchybienia terminu do wywiedzenia wniosku o przywrócenie terminu, w konsekwencji czego Sąd I instancji winien był uznać za stanowiskiem Skarżącego, iż przyjęty przez niego dzień 29 listopada 2021 r., w którym to powziął wiedzę o zapadłym rozstrzygnięciu rzeczywiście i wyłącznie winien być uznawany za datę otwierającą dla niego termin dla podjęcia działania polegającego na złożeniu rzeczonego wniosku wraz ze skargą, a który to absolutnie nie powinien być obciążany brakiem rzetelności w wykonywanym przez radcę prawnego zawodu.
W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że Sąd I instancji nietrafnie przyjął, iż początek biegu terminu do wywiedzenia rzeczonego wniosku nastąpił z dniem 25 listopada 2021 r., tj. z dniem, w którym poprzedni pełnomocnik podjął z urzędu pocztowego przesyłkę zawierającą pismo organu z dnia 18 listopada 2021 r., w którym organ zawiadomił o fakcie zapadnięcia w sprawie rozstrzygnięcia. Zdaniem wnoszącego zażalenie, termin ten rozpoczął bieg dopiero w dniu 29 listopada 2021 r., tj. w dniu, w którym poprzedni pełnomocnik zawiadomił Skarżącego o fakcie otrzymania pisma z dnia 18 listopada 2021 r. Skarżący podkreślił, że były pełnomocnik wyraźnie dał mu do zrozumienia, iż kontaktuje się z nim niezwłocznie po otrzymaniu przez siebie korespondencji, a nadto dokonał wyliczenia tego terminu.
W związku z powyższym skarżący nie zgadza się na przypisanie mu winy za niedochowanie terminu do wywiedzenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 22 lipca 2021 r., nr EAl 415/367/21, bowiem do dnia doręczenia zaskarżonego postanowienia pozostawał w nieświadomości co do faktu rzeczywistego terminu odbioru przez poprzedniego pełnomocnika korespondencji zawierającej pismo z dnia 18 listopada 2021 r.
Zdaniem wnoszącego zażalenie, w rozpoznawanej sprawie wystąpił niezawiniony przez niego błąd w zakresie daty początku i końca terminu do wywiedzenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Skarżący faktycznie wiedzę o zapadnięciu decyzji powziął dopiero w dniu 29 listopada 2021 r., przez co nie może ponosić konsekwencji nieprofesjonalnego działania osoby, która reprezentowała go w postępowaniu przed Organem, a z którego usług zrezygnował na etapie sądowoadministracyjnym. Przedstawione okoliczności sprawy obrazują, że skarżącemu nie można przypisać nawet najmniejszego stopnia zawinienia czy niedbalstwa. Strona zmuszona była wierzyć w podawane jej przez radcę prawnego informacje, bowiem sama nie posiada rozeznania w działaniu przed organami administracji publicznej ani sądami administracyjnymi, jak również nie dysponuje żadnymi narzędziami umożliwiającymi jej weryfikowanie rzetelności podawanych przez pełnomocnika informacji, w szczególności w zakresie terminów podejmowanej przez niego korespondencji.
W odpowiedzi na zażalenie Komendant Główny Policji wniósł o jego oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu administracyjnym podjęta po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie jednak do art. 86 § 1 p.p.s.a., sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Jak stanowi art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Z art. 87 § 3 p.p.s.a. wynika zaś, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji słusznie stwierdził, że wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi podlegał odrzuceniu zgodnie z art. 88 p.p.s.a., ponieważ nie została spełniona przesłanka z art. 87 § 1 p.p.s.a., tj. wniosek został złożony z uchybieniem 7-dniowego terminu od ustania przyczyny jego uchybienia. Skoro bowiem z akt sprawy wynika, iż poprzednio reprezentujący skarżącego pełnomocnik, pismo organu z dnia 18 listopada 2021 r., z którego strona mogła powziąć wiedzę o wydaniu w sprawie decyzji podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego, odebrał w dniu 25 listopada 2021 r., to datę tę należało uznać za datę ustania przyczyny uchybienia terminowi. 7-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi upływał zatem z dniem 2 grudnia 2021 r.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie dla skuteczności niniejszego wniosku istotne znaczenie ma aspekt czasowy zaistniałych zdarzeń, rodzących określone skutki prawne. Zdaniem NSA, termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został naruszony, bowiem jak słusznie zauważył Sąd I instancji i co wynika z akt sprawy, wniosek ten wraz ze skargą został złożony dopiero z dniem 6 grudnia 2021 r. Skoro zaś koniec terminu na złożenie przedmiotowego wniosku upływał w dniu 2 grudnia 2021 r., dokonanie tej czynności w dniu 6 grudnia 2021 r. musiało skutkować uznaniem, że czynność ta została dokonana z uchybieniem ustawowego terminu przewidzianego na jej wykonanie, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. Okoliczność ta stanowiła zaś przesłankę do zastosowania w sprawie art. 88 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu.
Należy również mieć na uwadze, że w rozpoznawanej sprawie skarżący na etapie postępowania administracyjnego reprezentowany był przez pełnomocnika profesjonalnego – radcę prawnego. Analizując, czy w sprawie doszło do uchybienia terminu do dokonania czynności procesowej w postaci złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, poddaje się również analizie działanie osób trzecich, umocowanych do wykonywania czynności w imieniu strony. Tym samym skarżący ponosi odpowiedzialność za działania osoby, która go reprezentowała, a ewentualne błędy tej osoby traktowane są zaś jak błędy samej strony postępowania i wywołują dla niej negatywne skutki procesowe. Z argumentacji przedstawionej w zażaleniu wynika, że taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie, bowiem skarżący wywodzi, iż został wprowadzony w błąd przez dotychczasowego pełnomocnika co do daty ustania przyczyny uchybienia terminowi, rozpoczynającej 7-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu na wywiedzenie skargi do sądu.
Argumentacja zażalenia nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem jak wynika z ugruntowanego stanowiska doktryny i judykatury, odpowiedzialność za niedochowanie należytej staranności ponosi pełnomocnik profesjonalny, a w konsekwencji jego mandant. Należy bowiem stwierdzić, że nieprecyzyjne przekazanie informacji co do daty odbioru pisma przez dotychczasowego pełnomocnika, czy też wadliwe wyliczenie przez niego terminu przewidzianego na dokonanie określonej czynności procesowej, nie zwalnia strony skarżącej z odpowiedzialności za powstałe uchybienie, którego konsekwencje obciążają właśnie stronę postępowania. Ewentualne ryzyko przekroczenia ww. terminu procesowego oraz skutki z tym związane w postaci odrzucenia złożonego po terminie wniosku obciążają stronę postępowania, ponieważ to na niej ciążył obowiązek wniesienia przedmiotowego wniosku w prawidłowym trybie i terminie.
W świetle przedstawionych okoliczności sprawy NSA stwierdza, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi należało uznać za spóźniony i Sąd I instancji zasadnie go odrzucił na podstawie art. 88 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.