Uzasadnienie
J. R., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "U. T. J. R." w W., złożył do Sądu Administracyjnego w K. wniosek o ukaranie Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. grzywną na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a., za nieprzekazanie do sądu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję organu z dnia [...] sierpnia 2011 r.
Uzasadniając wniosek J. R. wskazał, że skarga na decyzję GITD została przesłana do organu w dniu [...] września 2011 r. W ślad za skargą, z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia, tego samego dnia przesłał na adres organu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skarżący przedstawił, że organ oba pisma otrzymał w dniu [...] września 2011 r., jednakże w aktach sprawy przesłanych do Sądu nie znalazł się wniosek o przywrócenie terminu. Stąd też Wojewódzki Sąd Administracyjny w K., postanowieniem z dnia 28 października 2011 r. sygn. II SA/Ke 702/11 skargę odrzucił. Dodatkowo organ w odpowiedzi na skargę z dnia [...] października 2011 r. podniósł, że skarżący nie dołączył do skargi wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia.
W odpowiedzi na wniosek Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jego oddalenie. Organ wskazał, że skarga J. R. została przesłana do Sądu w ustawowym terminie natomiast, na skutek niedopatrzenia, nie przesłano wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wyjaśnił, że wniosek nie został prawidłowo dołączony do akt postępowania w konsekwencji czego pracownik sporządzający odpowiedź na skargę nie był świadomy złożenia tego wniosku. Wniosek został przesłany do sądu wraz z opisywaną odpowiedzią w niniejszej sprawie.
Wprawdzie przepis art. 54 p.p.s.a. nie wskazuje na termin przekazania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, to jednak w ocenie organu nie budzi wątpliwości, że należałoby ten przepis stosować analogicznie. Zdaniem organu brak przekazania wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi należałoby jednak uznać za niepodlegający karze grzywny, gdyż ustawodawca nie utożsamia wniosku o przywrócenie terminu ze skargą, a ponadto termin "akta sprawy" odnosi się do akt postępowania administracyjnego. Dodatkowo podał, że niezwłocznie po powzięciu informacji przekazał wniosek strony do sądu, a sama skarga, odpowiedź na skargę oraz akta administracyjne przesłane zostały w terminie przewidzianym przez prawo.
W konsekwencji, zdaniem organu, można mówić co najwyżej o częściowym naruszeniu art. 55 § 1 p.p.s.a., zaś uchybienie miało miejsce niezależnie od woli organu będąc jedynie następstwem błędu pracownika, który nie mógł być w żaden sposób zweryfikowany. Zwrócił również uwagę na fakt "relatywnie krótkiego" trzymiesięcznego uchybienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. postanowieniem z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt II SO/Ke 21/11 wymierzył Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego w W. grzywnę w wysokości 200 zł. Sąd podał, że w myśl art. 54 § 2 p.p.s.a. obowiązkiem organu jest przekazanie skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny (art. 55 § 1 p.p.s.a.).
Wniosek skarżącego wraz ze skargą na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. wpłynął do organu w różnych przesyłkach pocztowych. Wskazana okoliczność pozostaje jednak bez znaczenia, gdyż uznać należy, że - skoro skarga niewątpliwie złożona została po terminie do jej wniesienia i strona złożyła jednocześnie wniosek o przywrócenie tego terminu – wniosek ten stanowi element akt sprawy rozumianej jako komplet niezbędnych dokumentów, które organ winien przekazać do Sądu. Organ przekazał do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi dopiero w dniu [...] stycznia 2012 r., a więc po upływie ponad 3 miesięcy od wpływu do organu i niewątpliwie z uchybieniem terminu, o jakim mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Spowodowało to określone skutki procesowe w postaci odrzucenia skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. postanowieniem z dnia 28 października 2011r. w sprawie II SA/Ke 702/11.
Nie bez znaczenia pozostaje także fakt, że wniosek o przywrócenie terminu przekazany został przez organ dopiero po złożeniu niniejszego wniosku o ukaranie grzywną. Z tych powodów trudno uznać, aby opóźnienie miało charakter "relatywnie krótkiego" jak twierdzi organ w odpowiedzi na skargę.
Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Zarzucił Sądowi I instancji naruszenie art. 55 § 1 w związku z art. 54 § 2 p.p.s.a. poprzez zastosowanie wykładni rozszerzającej. Z ostrożności procesowej zarzucił też naruszenie tych przepisów poprzez niewłaściwie zastosowanie. W uzasadnieniu zażalenia podał, iż organ wraz z otrzymaniem informacji o braku przekazania wszystkich pism strony niezwłocznie, przekazał przedmiotowy wniosek skarżącego. Akta administracyjne, skargę do sądu administracyjnego i odpowiedź na skargę organ przesłał w prawidłowym terminie przewidzianym przez prawo, tym samym można mówić, co najwyżej o częściowym naruszeniu art. 55 § 1 p.p.s.a. Uchybienie organu miało miejsce niezależnie od jego woli – złej woli, czy też celowym działaniem a jedynie następstwem błędu pracownika.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego jest kwestia zgodności z prawem postanowienia Sądu pierwszej instancji w zakresie wymierzenia Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. w związku z nieprzekazaniem sądowi wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Stosownie do art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W myśl zaś art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do tego obowiązku, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., to jest do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Wymierzenie organowi grzywny uzależnione jest od spełnienia dwóch warunków: stwierdzenia uchybienia przez organ trzydziestodniowemu terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę, bez względu na jego przyczyny oraz złożenie stosownego wniosku przez stronę. Przesłanki te w niniejszej sprawie zostały spełnione.
Skarżący złożył bowiem stosowny wniosek, a skarga wprawdzie została złożona przez organ w terminie, lecz do tej skargi nie został załączony wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Taki zaś wniosek stanowił element "akt sprawy" o jakich mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Trudno w tej sytuacji mówić, iż Sąd I instancji dokonał rozszerzającej wykładni tego ostatniego przepisu, czy niewłaściwie ten przepis zastosował.
Kwestia, iż zdaniem organu jego uchybienie nie było "następstwem złej woli czy też celowego działania organu, a jedynie następstwem błędu pracownika" nie ma jakiegokolwiek znaczenia dla sprawy, gdyż odpowiedzialność organu na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter obiektywny, gdyż w świetle tego przepisu wystarczającą przesłanką ukarania organu jest niezastosowanie do obowiązku przesłania akt sprawy w terminie określonym w art. 54 § 2 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za bezzasadne i na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 193 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.