Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 6 września 2016 r. o sygn. akt VI SA/Wa 396/15, orzekając na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odrzucił skargę M. M. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] grudnia 2014 r. w przedmiocie kary dyscyplinarnej w postaci zawieszenia uprawnień zawodowych rzeczoznawcy majątkowego.
Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że Przewodniczący Wydziału VI WSA w Warszawie zarządzeniem z dnia 10 lutego 2015 r. wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na powyższą decyzję w kwocie 200 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 9 lipca 2015 r. o sygn. akt II GZ 330/15 (dost. w CBOSA) oddalił zażalenie skarżącej na wyżej wskazane zarządzenie, wobec czego zarządzeniem z dnia 13 października 2015 r. WSA wezwał skarżącą do wykonania prawomocnego wezwania z dnia 10 lutego 2015 r. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W terminie do uiszczenia wpisu skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Ostatecznie NSA postanowieniem z dnia 30 czerwca 2016 r. o sygn. akt II GZ 653/16 (dost. w CBOSA), oddalił zażalenie skarżącej na postanowienie WSA z dnia 18 kwietnia 2016 r. wydane w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy.
Odwołując się do utrwalonego stanowiska przyjętego w orzecznictwie sądów administracyjnych Sąd uznał, że złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, ale dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego bezpośrednio wcześniej rozstrzygnięcia i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu określonego w art. 220 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu, gdy w wyznaczonym terminie pomimo wezwania nie został uiszczony wpis. W ocenie Sądu taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie.
W zażaleniu wniesionym do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 12 października 2016 r. osobiście przez skarżącą, a następnie uzupełnionym pismem z dnia 18 października 2016 r. (data wypływu) przez profesjonalnego pełnomocnika strony, skarżąca domagała się uchylenia postanowienia Sądu z dnia 6 września 2016 r. w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania wg norm prawem przepisanych. Składająca zażalenie argumentowała, że Sąd nie wskazał w jakiej dacie skarżąca miała uiścić wpis od skargi, zatem ustalenie, iż strona nie uiściła opłaty w terminie jest dowolne.
Po drugie, po 30 czerwca 2016 r., czyli po prawomocnym zakończeniu postępowania o przyznanie prawa pomocy (chodzi o wniosek złożony w odpowiedzi na ponowne wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu) skarżąca nie otrzymała żadnego zarządzenia z wyznaczonym nowym terminem do uiszczenia wpisu od skargi. Zdaniem skarżącej powyższe działanie doprowadziło do rażącego naruszenia przez Sąd art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. Po trzecie zaś, WSA błędnie określił przedmiot decyzji objętej skargą, więc jego orzeczenie nie dotyczy niniejszej sprawy. Ponadto, skarżąca uznała, iż skarżone postanowienie wydano przedwcześnie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie Sądu z dnia 6 września 2016 r. mimo pewnych niedostatków odpowiada prawu.
Ponowne wezwanie M. M. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, którego wykonanie skarżąca starała się zablokować wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, ma charakter informacyjny i jest prawnie skuteczne, a wniosek o zwolnienie od kosztów – jak trafnie stwierdził Sąd w kontrolowanym postanowieniu – ani nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu, ani nie chroni skarżącej przed skutkami niezastosowania się do wezwania w terminie przez sąd wskazanym. Takie stanowisko Sądu wynika z trafnie rozumianego, jak też cytowanego w uzasadnieniu orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, czego argumentacja zażalenia w żaden sposób nie podważa.
Skoro ponowne wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi doręczono skarżącej prawidłowo 9 listopada 2015 r., a skarżąca w terminie 7 dni od jego otrzymania wpisu nie uiściła (data uiszczenia wpisu – 16 grudnia 2015 r., poniedziałek), to Sąd musiał zastosować art. 220 § 3 p.p.s.a. i na tej podstawie prawnej odrzucić nieopłaconą, mimo ponownego wezwania, skargę; niezależnie od złożonego 16 grudnia 2015 r. wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Brak było podstaw prawnych do tego, aby Sąd, po ponownym wezwaniu i zakończeniu postępowania o przyznanie prawa pomocy, po raz trzeci wzywał stronę do uiszczenia wpisu.
Rzecz jasna rację należy przyznać M. M., że w uzasadnieniu kwestionowanego postanowienia Sąd nie wskazał jednoznacznie daty, w której upływał termin uiszczenia wpisu (jak wyżej podano był to 16 grudnia 2015 r.), niemniej jednak ta wada uzasadnienia nie ma żadnego wpływu na wynik sprawy ani też nie zwalniała strony od obowiązku opłacenia wpisu od skargi w przepisanym prawem terminie 7 dni. Podobnie trzeba potraktować niefortunne określenie przedmiotu zaskarżonej decyzji. Sąd napisał, że zaskarżona decyzja została wydana: "w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej dyscyplinarnej na zarządcę nieruchomości", a powinno być: "w przedmiocie kary dyscyplinarnej w postaci zawieszenia uprawnień zawodowych rzeczoznawcy majątkowego".
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego to uchybienie również pozostaje bez znaczenia dla wyniku niniejszej sprawy i nie mogło wpłynąć na jej wynik, zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę istotną okoliczność, że Sąd nie rozpoznawał skargi merytorycznie, tylko orzekał w kwestii procesowej.
Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.