Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 19 stycznia 2015 r. o sygn. akt I SA/Ol 948/14 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego.
Z uzasadnienia postanowienia wynika, że Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia.
Romuald Stelmach, reprezentowany przez radcę prawnego wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na ww. decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...].
W skardze pełnomocnik zawarł m.in. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, uzasadniając go tym, że na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy ma wpływ decyzja z dnia [...] października 2014 r., Nr [...], wydana na skutek odwołania od decyzji z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...], w zakresie zawartych w niej ustaleń, czy beneficjent płatności przerwał zobowiązanie rolnośrodowiskowe, czy nadal je kontynuuje, a sprawa ta toczy się przed Prezesem Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...].
Według Sądu I instancji wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został należycie uzasadniony. Strona skarżąca nie wskazała nawet, która z wymienionych powyżej przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. zachodzi w jej przypadku, nie przedstawiła też żadnych okoliczności, które by to uprawdopodabniały.
WSA stwierdził, że na powyższą ocenę nie mogła mieć wpływu wysokość ustalonej skarżącemu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego (17.424 zł), w sytuacji gdy nie wykazał on, że okoliczność ta może skutkować niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie uzasadniała też wskazana we wniosku okoliczność prowadzenia postępowania administracyjnego w innej sprawie skarżącego, skoro nie wykazano, by okoliczność ta skutkowała wystąpieniem jednej z przesłanek określonych przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zgłoszony w niniejszej sprawie wniosek w istocie nie zawierał uzasadnienia odnoszącego się do przesłanek zastosowania instytucji ochrony tymczasowej, a w konsekwencji Sąd nie miał prawnej możliwości ustalenia, czy sytuacja skarżącego uzasadniała udzielenie mu tej ochrony.
Romuald Stelmach wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej do Sądu I instancji decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] listopada 2014 r.
W uzasadnieniu skarży wskazał, że Sąd ma obowiązek uwzględnić z urzędu, a więc i bez wniosku strony, okoliczności decydujące o wstrzymaniu bądź odmowie wstrzymania aktu lub czynności zaskarżonych do Sądu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw.
W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powołanego przepisu wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana.
Wskazać należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego funkcjonuje pogląd, zgodnie z którym wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności tylko częściowo jest oparty na zasadzie skargowości. Zasada ta obowiązuje jedynie w zakresie wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Obowiązek kierowania się zasadą skargowości kończy się jednak na etapie wszczęcia postępowania w sprawie wstrzymania wykonania. W dalszej części postępowaniem w tym przedmiocie rządzi zasada oficjalności, z którą wiążą się określone obowiązki sądu. Na etapie rozpoznawania wniosku sąd winien wziąć pod rozwagę również te okoliczności, które nie zostały powołane przez skarżącego (por. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 155/05).
Niemniej jednak przyjęcie takiego poglądu nie może prowadzić do całkowitego zwolnienia strony z podania okoliczności mających uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i w konsekwencji do przerzucania w całości ciężaru wskazania tych przesłanek na sąd administracyjny. Wskazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków wymaga podania chociażby okoliczności, które sąd rozpoznając wniosek mógłby ocenić.
W przedmiotowej sprawie analiza wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji potwierdza stanowisko Sądu I instancji, że skarżący nie uprawdopodobnił w dostateczny sposób przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Złożony wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji faktycznie nie zawierał argumentów, które mogłyby przemawiać za koniecznością przyznania skarżącemu ochrony tymczasowej. Skarżący nie wykazał bowiem, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować następstwo którejkolwiek z przesłanek, wymienionych w powołanym przepisie. Natomiast argumentacja skarżącego zawarta w uzasadnieniu zażalenia sprowadza się w zasadzie do nałożenia na Sąd samodzielnego poszukiwania okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie powołanego przepisu. Tymczasem to nie Sąd, lecz skarżący powinien wiedzieć, jakie nieodwracalne skutki może za sobą pociągnąć wykonanie zaskarżonego aktu (por. postanowienie NSA z dnia 13 stycznia 2015 r., sygn. akt I FZ 507/14).
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.