Uzasadnienie
1 UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 18 października 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił R. K. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia koncesji na prowadzenie działalności gospodarczej w przedmiocie usług ochrony osób i mienia.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że R. K. złożył w rozpoznawanej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy po raz kolejny (postanowieniem z dnia 10 października 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwolnił składającego wniosek od wpisu sądowego w ¾ części, czyli w kwocie 3.750 zł, oraz odmówił przyznania mu prawa pomocy w pozostałej części, zażalenie na powyższe postanowienie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 12 stycznia 2006 r.), w związku z czym, Sąd zobowiązany był zbadać, czy zaistniały w sprawie okoliczności wpływające na zmianę sytuacji majątkowej wnioskodawcy w sposób zmniejszający możność pokrycia kosztów prowadzonego przez niego postępowania sądowego.
Analizując pod tym kątem sytuację majątkową skarżącego, Sąd uznał, iż nie zmieniła się ona w stopniu uzasadniającym konieczność zmiany dokonanych uprzednio rozstrzygnięć. Wnioskodawca osiąga dochód na porównywalnym poziomie, nie nastąpiła również znacząca zmiana skali ponoszonych przez niego wydatków. W opinii Sądu, nie można też uznać, iż podnoszony przez skarżącego wzrost cen, a tym samym kosztów utrzymania, osiągnął poziom skutkujący pozbawieniem skarżącego, zachowującego dotychczasowe dochody, możności poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
R. K. złożył zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 231, art. 233, art. 246 § 1 pkt 2 i art. 252 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a." oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), poprzez błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, iż w rozpoznawanej sprawie skarżący zobowiązany jest do uiszczenia wpisu w wysokości 5000 zł, a także nieuznania, iż zachodzą przesłanki do przyznania skarżącemu prawa pomocy w pozostałej wnioskowanej przez niego części.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (por. postanowienie NSA z dnia 9 listopada 2006 r., sygn. akt II OZ 1152/06, niepubl.; postanowienie NSA z dnia 28 kwietnia 2006 r., sygn. akt II FZ 285/06, niepubl.; postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2006 r., sygn. akt II OZ 1405/05, niepubl.)
W niniejszej sprawie, Roman Kaźmierski – po wydaniu przez Sąd I instancji postanowienia zwalniającego go od wpisu sądowego w ¾ części (w kwocie 3.750zł) i oddaleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny zażalenia na to postanowienie –złożył wniosek ponownie o przyznanie prawa pomocy w pozostałej części.
Wprawdzie art. 165 p.p.s.a. przewiduje możliwość uchylania i zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie na skutek zmiany okoliczności sprawy, co powoduje, iż dopuszczalna jest możliwość wielokrotnego składania wniosku o przyznanie prawa pomocy w danej sprawie, to jednak odmienna ocena sytuacji materialnej wnioskodawcy – przy rozpatrywaniu kolejnego wniosku – możliwa jest wyłącznie po zmianie istotnych okoliczności mających wpływ na tę ocenę.
Uwzględniając zatem powyższy wymóg, przyjąć należy, iż sytuacja finansowa skarżącego nie uległa zmianie, na co zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, przytaczając między innymi wypowiedź wnioskodawcy o tym, iż osiągane przez niego dochody nie uległy w badanym okresie zmianie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wzrostowi cen, a co za tym idzie wzrostowi kosztów utrzymania i wydatków z tym związanych, nie można przyznać takiego znaczenia, jakie próbuje mu nadać w swoim wniosku skarżący.
Warunkiem wstępnym rozważenia kwestii znaczenia w sprawie wzrostu cen energii elektrycznej, gazu, czynszu czy też wzrostu cen innych usług powszechnych jest przedstawienie w sposób udokumentowany szczegółowych wyliczeń obrazujących wpływ powoływanej podwyżki cen określonych dóbr (usług), z których się korzysta, na realny wzrost kosztów własnego utrzymania, a co za tym idzie na zmianę własnej sytuacji finansowej.
Skarżący poprzestając jedynie na hasłowym powołaniu wpływu inflacji na sytuację majątkową, bez nadania mu indywidualnego i konkretnego wymiaru, nie udowodnił, by okoliczność ta skutkowała pozbawieniem go możliwości poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny.
Stanowiska, iż skarżący ma wystarczające środki finansowe nie zmienia załączona przez niego do zażalenia dokumentacja bankowa (umowa kredytu płatniczego, upomnienie, informacja o braku spłaty kredytu), albowiem samo zaciągnięcie kredytu (w Banku Spółdzielczym w Ozorkowie) nie świadczy jeszcze o braku środków pieniężnych, a ponadto przedłożone dokumenty odnoszą się do rachunków bankowych (Multibank, Gmac Bank Polska S.A.), które nie zostały przez skarżącego ujawnione w toku postępowania przed Sądem I instancji w przedmiocie przyznania prawa pomocy, jak również wynikają z nich okoliczności dotąd nieznane Sądowi I instancji, świadczące o możliwościach płatniczych skarżącego (kredyt bankowy przeznaczony na zakup samochodu).
Analizując treść zażalenia nie sposób też pominąć, że zwarte w nim wywody w zdecydowanie przeważającej części koncentrują się na okolicznościach nieistotnych dla rozpoznania niniejszego środka odwoławczego. W niniejszym postępowaniu zażaleniowym Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy. Składający zażalenie koncentruje się natomiast na polemice kwestionującej wysokość wpisu – sprawie, która została już prawomocnie rozstrzygnięta przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 maja 2006 r., sygn. akt II GZ 49/06.
Biorąc pod uwagę powyższe względy, Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, iż brak jest w sprawie podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego, bowiem nie wskazał on, że nie dysponuje wystarczającymi środkami finansowymi na poniesienie kosztów postępowania w wysokości wyższej niż przyznane już zwolnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dokonał prawidłowej w tym zakresie oceny, a zarzuty podniesione w zażaleniu nie podważają jej słuszności.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia i na podstawie art. 197 § 2 i art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.