Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B., postanowieniem objętym zażaleniem, zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] czerwca 2014 r., w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych.
W uzasadnieniu WSA wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r. w sprawie o sygn. akt II GSK 686/13, przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu następujące pytanie prawne: "Czy art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19.11.2009r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.) są zgodne: a) z art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) z art. 20 i 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?". Sprawa ta została zarejestrowana w Trybunale Konstytucyjnym pod sygn. akt P 4/14.
W ocenie Sądu wyjaśnienie przez Trybunał Konstytucyjny powyższej wątpliwości ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, mimo że podstawą rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji nie były przepisy ustawy o grach hazardowych wymienione w pytaniu prawnym. A ponadto, o znaczeniu dla badanej sprawy odpowiedzi na pytanie prawne w sprawie o sygn. akt P 4/14 i, w rezultacie, o prejudycjalności – w szerokim rozumieniu – rozstrzygnięcia Trybunału Konstytucyjnego dla niniejszej sprawy, decydują wzorce kontroli zgodności przepisów ustawy z Konstytucją, jakie zaproponował NSA, przedstawiając pytanie prawne.
Z tych względów na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Sąd I instancji zawiesił postępowanie.
P. Sp. z o.o. w K. złożyła zażalenie na powyższe postanowienie domagając się jego uchylenia i zarzucając mu obrazę art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wynik postępowania TK w sprawie o sygn. akt P 4/14 może mieć wpływ na wynik postępowania przed Sądem, podczas gdy pytanie NSA zadane Trybunałowi postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 686/13 nie dotyczy przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.; dalej: u.g.h.).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd może zawiesić postępowanie z uwagi na prejudycjalność innego toczącego się postępowania. Zagadnienie wstępne (prejudycjalne) występuje w sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, które występuje w sprawie, może wpływać na wynik toczącego się postępowania, co w rezultacie uzasadnia celowość wstrzymania czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii.
Przez zagadnienie wstępne (kwestię prejudycjalną) należy więc rozumieć przeszkodę powstającą lub ujawniającą się w toku postępowania sądowego, której usunięcie jest istotne z punktu widzenia możliwości prawidłowej realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego i ma bezpośredni wpływ na jego wynik (vide: wyrok NSA z dnia 19 kwietnia 2006 r. o sygn. akt I FSK 845/05; ten wyrok i dalej powoływane, dostępne w Internecie pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Warunkiem skorzystania z tej podstawy prawnej, mającej związek z wynikiem innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego (w tym przed Trybunałem Stanu – vide: postanowienie NSA z dnia 6 lipca 2011 r. o sygn. akt II FZ 278/11 oraz Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej – vide: np. postanowienie NSA z dnia 6 lipca 2011 r., sygn. akt II FZ 278/11) oraz przed Trybunałem Konstytucyjnym, jest wystąpienie sytuacji, w której to inne postępowanie jest już rozpoczęte.
Zawieszenie postępowania z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ma charakter fakultatywny i zależy od uznania sądu. Rzecz jasna, nie może być ono dowolne. Analizując celowość zawieszenia postępowania sąd powinien wziąć pod uwagę wystąpienie w przyszłości przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją lub innym aktem, jak i przesłanek wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego na skutek rozstrzygnięcia wydanego w innym, już toczącym się postępowaniu (por. Komentarz M. Niezgódki-Medek do art. 125 p.p.s.a., Lex Omega 39/2013).
Względy ekonomii procesowej, sprawiedliwości, spójności systemu prawnego oraz jednolitości i stabilności orzecznictwa sądowego przemawiają za potrzebą zawieszenia postępowania także w razie rozstrzygania przez NSA w drodze uchwały, w myśl art. 15 § 1 pkt 2 i 3 p.p.s.a., w zakresie wyjaśnienia przepisów prawnych, których stosowanie wywołało rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych lub w zakresie zagadnień prawnych budzących poważne wątpliwości w konkretnej sprawie sądowoadministracyjnej.
Zdaniem NSA, Sąd I instancji powołując się na ocenianą przez Trybunał Konstytucyjny problematykę zgodności z Konstytucją RP art. 14 ust. 1 u.g.h. oraz rozbieżną judykaturę sądów administracyjnych w zakresie wykładni i stosowania przepisów tej ustawy, słusznie przyjął, że stanowi ona punkt wyjścia dla oceny zgodności także takich przepisów jak te, które mają zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, a mianowicie art. 23a ust. 7, art. 2 ust. 2b w związku z art. 129 ust. 1 i ust. 3 u.g.h. – wskazanymi przez stronę w treści zarzutów skargi.
W ocenie NSA, Sąd I instancji zasadnie uznał, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie objętej pytaniem prawnym sądu kasacyjnego z dnia 15 stycznia 2014 r. o sygn. akt II GSK 686/13 i zarejestrowanej w Trybunale pod sygn. akt P 4/14 może mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy ze skargi spółki, a więc prawidłowo zawiesił postępowanie sądowe do czasu wydania orzeczenia przez TK. Oznacza to, że Sąd, zawieszając postępowanie nie naruszył art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. z przyczyn wskazywanych w zażaleniu Spółki.
Błędnie argumentując na rzecz tezy przeciwnej, spółka zdaje się nie zauważać, że orzeczenia podejmowane przez Trybunał Konstytucyjny mają decydujący wpływ nie tylko na wykładnię i stosowanie przepisów kontrolowanego pod względem zgodności z Konstytucją RP aktu prawnego, ale przede wszystkim na ich byt prawny. Tym samym przyjąć należy, że gdyby Sąd nie zawiesił postępowania w sprawie z urzędu, to naraziłby strony na ryzyko rozstrzygnięcia sprzecznego ze stanowiskiem wyrażonym przez Trybunał Konstytucyjny.
Dodatkowo należy wspomnieć, że już po dacie wydania kontrolowanego postanowienia wyrokiem z dnia 11 marca 2015 r. w sprawie o sygn. akt P 4/14 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że "art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540, z 2010 r. Nr 127, poz. 857, z 2011 r. Nr 106, poz. 622 i Nr 134, poz. 779, z 2013 r. poz. 1036 oraz z 2014 r. poz. 768 i 1717) są zgodne z: a) art. 2 i art. 7 w związku z art. 9 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) art. 20 i art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji", a w pozostałym zakresie Trybunał umorzył postępowanie. Poglądy prawne wyrażone w orzeczeniu TK zostaną uwzględnione przez Sąd I instancji.
Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. NSA postanowił jak w sentencji.