Uzasadnienie
1 UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 października 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił D. L.i E. L.przyznania prawa pomocy w sprawie z ich skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 5 grudnia 2005 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania działalności polegającej na wydobywaniu kopaliny pospolitej bez wymaganej koncesji.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd podał, że rozpoznając wniosek strony miał na uwadze zarówno oświadczenia skarżącego złożone w niniejszej sprawie, jak i informacje dotyczące jego sytuacji majątkowej, które zostały przedstawione dodatkowo w wykonaniu zarządzenia Sądu. Analiza tych dokumentów wskazuje, że skarżący D. L., oprócz pracy na roli (gospodarstwo rolne o powierzchni 2,88 ha), prowadzi działalność gospodarczą polegającą na świadczeniu usług transportowych, stanowiącą główne źródło jego dochodu, o którym nie wspomniał w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Znajdujący się w aktach sprawy wyciąg z rachunku bankowego jednoznacznie dokumentuje przepływ znacznych kwot pieniężnych (od 1.600 do 15.860 zł), które jak potwierdził sam skarżący, są wpływami z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.
Sąd zauważył, iż z nadesłanych przez skarżącego dokumentów wynika, iż w roku 2005 osiągnął on przychód rzędu 93.528 zł, zaś w bieżącym roku (za okres styczeń-sierpień 2006 r.) – 85.800 zł. Wprawdzie skarżący w zgłoszonym sprzeciwie wskazał, iż ponosi wysokie koszty działalności (ZUS, podatki, paliwo), to jednak na poparcie takiego twierdzenia przedstawił jedynie umowę najmu samochodu (koszt miesięczny w wysokości 100 zł), potwierdzenie dokonania wpłaty składek na ZUS (koszt 949, 36 zł) oraz faktury na zakup części samochodowych (łącznie 3.972,30 zł), co w ocenie Sądu nie pozwalało przyjąć, iż składający wniosek o przyznanie prawa pomocy nie są w stanie ponieść w niniejszej sprawie kosztów postępowania.
Na powyższe postanowienie D. L. i E. L. złożyli zażalenie wnosząc o jego uchylenie w całości. Skarżący podnieśli, iż na ich utrzymaniu pozostaje dwoje małoletnich dzieci, a prowadzona działalność gospodarcza w zakresie usług transportowych pokrywa jedynie bieżące potrzeby rodziny. Dodatkowym źródłem dochodu pozostaje wynajem magazynu oraz praca na roli przynosząca niewielki miesięczny dochód.
Skarżący wskazali, iż w związku z przegranym procesem zobowiązani byli do przekazania dużej sumy pieniężnej komornikowi, a ponadto w okresie zimowym usługi transportowe przynoszą mniejsze dochody.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (por. postanowienie NSA z dnia 9 listopada 2006 r., sygn. akt II OZ 1152/06, niepubl.; postanowienie NSA z dnia 28 kwietnia 2006 r., sygn. akt II FZ 285/06, niepubl.; postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2006 r., sygn. akt II OZ 1405/05, niepubl.)
Z treści złożonego w rozpoznawanej sprawie przez skarżących wniosku, a także dodatkowych dokumentów przedłożonych na wezwanie Sądu wynika, iż posiadają oni niewielkie gospodarstwo rolne przynoszące dochód w wysokości 500 zł, powiększony o dodatkową kwotę 300 zł, wynikającą z wynajmu magazynu. Główne źródło utrzymania skarżących stanowi zaś działalność gospodarcza prowadzona przez D. L. polegająca na świadczeniu usług transportowych.
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie miał obowiązek wszechstronnie i wyczerpująco odnieść się do przytoczonych we wniosku okoliczności i do materiału dowodowego zebranego w sprawie, co też uczynił. Rozważając sytuację finansową skarżących Sąd I instancji słusznie przyjął, że poziom dochodów skarżących, w szczególności dochodów uzyskiwanych z działalności gospodarczej prowadzonej przez D. L., wystarcza na poniesienie kosztów postępowania prowadzonego ze skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego wstrzymującą działalność polegającą na wydobywaniu kopaliny pospolitej bez wymaganej koncesji.
Należy zauważyć, że z przekazanego Sądowi I instancji wyciągu z rachunku bankowego wynika, iż dochody skarżącego mają co prawda charakter nieregularny, to jednak ich uśredniony miesięczny poziom pomniejszony o udokumentowane przez skarżącego wydatki, nie pozwala przyjąć, by skarżący znajdowali się w niedostatku niepozwalającym ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dodać przy tym należy, że uzyskane za część roku 2006 przychody skarżącego objęte zryczałtowanym podatkiem dochodowym (85.800 zł) każą przypuszczać, iż będą one wyższe w skali roku niż osiągnięte w roku poprzednim. Wskazany poziom uzyskiwanych aktualnie przychodów, nawet przy uwzględnieniu kosztów typowych dla działalności prowadzonej przez skarżącego w zakresie usług transportowych, jest więc na tyle wysoki, że nie kwalifikuje skarżących do przyznania prawa pomocy w żądanym przez nich zakresie, tym bardziej, iż dochody te znajdują swoje odzwierciedlenie w dokonywanych przez kontrahentów wpłatach na konto bankowe skarżącego, na którym, nawet po uiszczeniu wskazywanej w zażaleniu płatności na rachunek komornika (w wysokości 26.319, 78 zł), utrzymuje się dodatnie saldo (wyciąg bankowy z dnia 13 września 2006 r. - 5.217,22 zł).
W odniesieniu do przelewów przychodzących na wspomniane konto bankowe oraz dokonywanych na nim operacji, zauważenia również wymaga podejmowanie przez skarżącego z konta jednorazowo w dużej wysokości środków pieniężnych w sposób regularny równolegle do dokonywanych na konto wpłat (raport z obrotów na koncie z dnia 4 maja 2006 r., np. w dniu 20 marca 2006 r. przelew 9.516 zł – wypłata gotówkowa 9.300 zł; w dniu 6 kwietnia 2006 r. przelew 15.860 zł – wypłata gotówkowa 10.000 zł). Okoliczność podejmowania tak znaczących kwot wskazuje, iż skarżący dysponował środkami pieniężnymi, i co istotne, nie przedstawił udokumentowanych wydatków, odnoszących się do powyższego okresu, które mogłyby zostać pokryte wypłaconymi z konta środkami w ww. wysokości.
Biorąc pod uwagę powyższe względy, Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, iż brak jest w sprawie podstaw do uwzględnienia wniosku skarżących, bowiem nie wskazali oni, że nie dysponują wystarczającymi środkami finansowymi na poniesienie kosztów postępowania. Skarżący posiadają stały dochód oraz oszczędności, a zatem opłacenie z tych źródeł kosztów prowadzonego postępowania, nawet przy uwzględnieniu sezonowego spadku dochodów w okresie zimowym, mieści się w zasięgu ich możliwości finansowych. Faktu tego nie zmieniają podnoszone przez skarżących okoliczności związane z ponoszonymi wydatkami i kosztami niezbędnymi dla utrzymania rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dokonał prawidłowej w tym zakresie oceny, a zarzuty podniesione w zażaleniu nie podważają jej słuszności.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia i na podstawie art. 197 § 2 i art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
- - ---------------------- 5