Uzasadnienie
Postanowieniem z 14 czerwca 2019 r. (sygn. akt VI SA/Wa 801/18) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej zwany "WSA"), działając na podstawie art. 178 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej zwanej "ppsa"), odrzucił skargę kasacyjną Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej (dalej zwanej "Krajową Komisją Kwalifikacyjną") od wyroku WSA z 25 września 2018 r. (sygn. akt VI SA/Wa 801/18) uwzględniającego skargę T. B. na decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej z [...] lutego 2018 r. w przedmiocie odmowy nadania uprawnień budowlanych. Ponadto WSA zwrócił Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej wpis od skargi kasacyjnej.
WSA wskazał, że w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 7 marca 2019 r. Krajowa Komisja Kwalifikacyjna została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej przez nadesłanie prawidłowego pełnomocnictwa do reprezentowania Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej. Wezwanie doręczono 21 marca 2019 r., a termin na uzupełnienie braku formalnego upłynął bezskutecznie 28 marca 2019 r. Zdaniem WSA, skoro mimo prawidłowego wezwania nie usunięto braku formalnego skargi kasacyjnej przez złożenie prawidłowego pełnomocnictwa do reprezentowania Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej, to skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu.
Krajowa Komisja Kwalifikacyjna złożyła zażalenie na postanowienie WSA, zaskarżając je w całości. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.
Zarzuciła naruszenie art. 35 § 1 ppsa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy przez niewłaściwe zastosowanie, albowiem strona nie uchybiła wymogowi załączenia do skargi kasacyjnej prawidłowego pełnomocnictwa do reprezentowania Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej.
W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że zgodnie z art. 33 ustawy z 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 1117) organem kierującym działalnością samorządu zawodowego architektów jest Krajowa Rada Izby Architektów, a zgodnie z art. 32 ust. 4 tej ustawy do składania oświadczeń woli w imieniu rady uprawnieni są działający łącznie dwaj członkowie prezydium, w tym Prezes lub Wiceprezes. Zatem załączone do akt sprawy pełnomocnictwo zostało podpisane zgodnie z zasadą reprezentacji. Autor zażalenia podkreślił natomiast, że żaden przepis ustawy nie nadaje uprawnień do składania oświadczeń woli innym organom Izby, w tym Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie jest zasadne.
Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił art. 178 ppsa. Z przepisu tego wynika m.in., że wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Kontrola zastosowania tej normy w konkretnej sprawie wymaga oceny: 1) czy skarga kasacyjna zawierała brak formalny, 2) czy wnoszącego skargę kasacyjną prawidłowo wezwano do uzupełnienia tego braku, 3) czy brak został uzupełniony w określonym prawem terminie (zob. art. 177a ppsa).
W tej sprawie WSA uznał, że skarga kasacyjna zawierała brak formalny w postaci niedołączenia do niej prawidłowego pełnomocnictwa dla radcy prawnego, który sporządził i wniósł skargę kasacyjną w imieniu Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej. Tym samym WSA za nieprawidłowe do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej uznał pełnomocnictwo z 19 grudnia 2016 r. dla radcy prawnego P. W., którego odpis został dołączony do skargi kasacyjnej. Z dokumentu tego wynika, że Izba Architektów Rzeczypospolitej Polskiej, reprezentowana przez Krajową Radę Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej (w imieniu i na rzecz której działają prezes i sekretarz Krajowej Rady Izby Architektów) udziela pełnomocnictwa procesowego ogólnego do występowania w imieniu Izby Architektów RP m.in. przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Z kolei w zażaleniu Krajowa Komisja Kwalifikacyjna podniosła, że w świetle art. 33 ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa w imieniu Izby Architektów oświadczenia woli składa właściwie reprezentowana Krajowa Rada Izby Architektów, natomiast tego rodzaju uprawnień nie mają inne organy Izby Architektów, w tym Krajowa Komisja Kwalifikacyjna. W konsekwencji Krajowa Komisja Kwalifikacyjna stwierdziła, że dołączone do akt pełnomocnictwo zostało podpisane zgodnie z zasadą reprezentacji.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko zajęte w zażaleniu jest nietrafne, a zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Zgodnie z art. 34 ppsa strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Z art. 32 ppsa wynika natomiast, że w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi.
W tej sprawie przedmiotem skargi była decyzja wydana przez Krajową Komisję Kwalifikacyjną. Zatem organem i stroną w tym postępowaniu jest Krajowa Komisja Kwalifikacyjna, a nie inny z organów samorządu architektów. Na mocy art. 34 ppsa Krajowa Komisja Kwalifikacyjna ma uprawnienie do działania w tej sprawie przez pełnomocnika, a więc również do ustanowienia pełnomocnika. Nie można natomiast za prawidłową uznać koncepcji, wedle której organ, któremu ustawodawca przyznaje kompetencję do wydawania w danej sprawie decyzji administracyjnej, nie miałby prawa do ustanawiania w tejże sprawie pełnomocnika i że oświadczenie woli w tym zakresie musiałby składać inny organ, niebiorący udziału w postępowaniu.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, chybiona jest argumentacja Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej, wedle której pełnomocnictwa w niniejszej sprawie mogła udzielić tylko Krajowa Rada Izby Architektów jako organ kierujący działalnością samorządu zawodowego. Żadne z zadań określonych w art. 33 ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa nie dotyczy dokonywania czynności w postępowaniach administracyjnych prowadzonych przez inne organy Krajowej Izby Architektów. W szczególności brak jest podstaw do przyjęcia, że uprawnienie dla Krajowej Rady Izby Architektów do udzielenia pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez Krajową Komisję Kwalifikacyjną może być wywiedzione z art. 33 pkt 13 ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa. Określone tym przepisem zadanie (reprezentowanie samorządu wobec organów władzy publicznej oraz organizacji społecznych, zawodowych, samorządowych i innych) dotyczy bowiem relacji samorząd zawodowy architektów - władza publiczna/inne organizacja, a nie sytuacji, gdy inny niż Krajowa Rada Izby Architektów organ samorządu zawodowego wykonuje przyznane mu przez ustawodawcę kompetencje władcze z zakresu administracji publicznej.
Nie jest zasadny podniesiony w zażaleniu zarzut naruszenia art. 35 § 1 ppsa. Przepis ten wymienia niektóre osoby, które mogą być pełnomocnikiem strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym (adwokat, radca prawny, inny skarżący lub uczestnik postępowania, małżonek, rodzeństwo, wstępni lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia). W zaskarżonym postanowieniu WSA w ogóle nie odnosił się do kwestii uprawnień lub cech, jakie musi spełniać dana osoba, aby pełnić funkcję pełnomocnika, lecz zaakcentował to, że pełnomocnictwo dołączone do skargi kasacyjnej nie zostało udzielone przez stronę postępowania.
W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny podzielił ocenę WSA, że skarga kasacyjna zawierała brak formalny w postaci niedołączenia pełnomocnictwa udzielonego w imieniu Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej. Zasadne było zatem wezwanie organu na podstawie art. 177a ppsa do uzupełnienia tego braku formalnego w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Niewykonanie tego wezwania w zakreślonym terminie musiało skutkować zastosowaniem przez WSA art. 178 ppsa, czyli odrzuceniem skargi kasacyjnej.
Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ppsa, postanowił jak w sentencji.
PG