Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem Sąd I instancji odmówił przywrócenia terminu do złożenia skargi na uchwałę nr XVI/174/03 Rady Miejskiej w Wolinie z dnia 30 grudnia 2003 r. w przedmiocie uchwalenia budżetu gminy na 2004 r.
Sąd przyjął, że żaląca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi na powyższą uchwałę. W ocenie Sądu, doręczenie odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa pod niewłaściwy adres nie stanowi powodu do przywrócenia terminu. Nie wykazano przy tym, że we właściwym czasie przekazano organowi samorządu gminnego informację o dokonanej zmianie siedziby.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyło Stowarzyszenie [...]. Domagało się uchylenia powyższego postanowienia i przywrócenia terminu do złożenia skargi na kwestionowaną uchwałę.
W uzasadnieniu podano, że brak winy należy łączyć z nieprawidłowym doręczeniem odpowiedzi na wezwanie o usunięcie naruszenia prawa. Prawidłowe doręczenie nastąpiło w dniu 30 września 2004 r., a zmiana siedziby w dniu 11 października 2003 r. Potwierdzone zostało to w odpowiedzi na skargę z dnia 12 października 2004 r. Pominięcie faktów tych przez Sąd, czyni wydane postanowienie wadliwym. Podkreślono przy tym, że nieprawidłowość doręczenia pisma prowadzi do naruszenia obrony praw strony i narusza rażąco przepisy proceduralne. Stanowi okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie jest bezzasadne.
Podstawowy problem w sprawie na podstawie prawnej powołanej w zaskarżonym postanowieniu sprowadza się do oceny – czy okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu należy zaliczyć do tych, o których mowa w art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Istotnie, powołany przez Sąd I instancji powyższy art. 86 § 1 ustawy uzależnia przywrócenie terminu od kryterium braku winy. Chodzi o to, że strona, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym musi wykazać dołożenie szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Zajęcie stanowiska odmiennego uwzględniającego subiektywny miernik staranności wprowadziłoby do stosunków procesowych element niepewności. Literatura i orzecznictwo do przeszkód uniemożliwiających terminowe dokonanie czynności z uwagi na różnorodność zjawisk życiowych zalicza przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar itp. Przywrócenie nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
Trafnie Sąd przyjął, że okoliczności podane przez żalącą nie można zaliczyć do tych, które warunkują przywrócenie terminu. Nie są to okoliczności obiektywne, lecz uzależnione od strony, a więc subiektywne. Należy przy tym podkreślić, że subiektywność wynika także z rodzaju pisma powołanego przez żalącego. Chodzi o odpowiedź na wezwanie o usunięcie naruszenia prawa, z którym łączona jest przyczyna braku winy. Powyższe pismo o ile zostało skierowane pod niewłaściwy adres, to w związku z adresem podanym przez żalącego. Żalący w wezwaniu z 21 kwietnia 2004 r. o usunięcie naruszenia prawa wskazał adres: Kodrąbek 22. Wskazuje na to dołączone wezwanie na k. 29, jak też akta I SA/Sz 467/04. Nie można zatem wywodzić, że adres był zły. Oznacza to, że nie mają znaczenia inne argumenty wskazujące na znajomość innego adresu.
Zgodzić się należy z argumentacją zażalenia, że nieprawidłowość doręczenia stanowi naruszenie przepisów proceduralnych. W sprawie taka nieprawidłowość nie zaistniała, skoro w powyższym wezwaniu żalący podał adres swojej siedziby i na ten adres organ dokonał doręczenia. Zmiany adresu nie wykazano, na co zwrócił uwagę także Sąd I instancji. O ile w cytowanym przepisie jest mowa o braku winy, to chodzi o taką winę, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Z powyższych względów, skoro zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, dlatego na podstawie art. 184 w związku z art. 193 i 197 cytowanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zażalenie zostało oddalone.