Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 29 marca 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 429/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odrzucił wniosek E. C. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od jego skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2011 r., Nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji podał, że postanowieniem z dnia 17 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odrzucił skargę E. C. z uwagi na uiszczenie wpisu sądowego z uchybieniem terminu. Wpis ten został uiszczony w dniu 28 listopada 2011 r., zaś siedmiodniowy termin upłynął z dniem 22 listopada 2011 r. Postanowienie to zostało skutecznie doręczone skarżącemu w dniu 26 stycznia 2012 r.
Pismem procesowym z dnia 25 lutego 2012 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi wyjaśniając, że opóźnienie w zapłacie było spowodowane jego złym stanem zdrowia oraz tym, że do urzędu pocztowego i banku dzieli skarżącego znaczna odległość. Ponadto podał, że zapłacił wpis sądowy nie będąc w pełni zdrów, co dowodzi jego staranności w prowadzeniu sprawy, a jego uiszczenie z uchybieniem terminu nastąpiło bez jego winy.
Odrzucając zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 marca 2012 r. wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyjaśnił, że wniosek ten należało uznać za spóźniony, ponieważ jego wniesienie nastąpiło z naruszeniem ustawowego terminu, określonego w art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.). Wskazał, że termin do uiszczenia wpisu upłyną w dniu 22 listopada 2012 r. Skarżący uiścił go w dniu 28 listopada 2012 r., zatem należało przyjąć, że z tym dniem ustała przyczyna uchybienia terminowi. Termin siedmiu dni do złożenia pisma z wnioskiem o przywrócenie terminu liczy się od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a nie od czasu dowiedzenia się o tym. Dlatego też, nie można skutecznie skorzystać z instytucji przywrócenia terminu w sytuacji, gdy skarżący – po jego uchybieniu – dokonuje jedynie samej czynności, nie składając z nią jednocześnie, bądź w ciągu omawianych siedmiu dni, wniosku o przywrócenie terminu do jej dokonania.
Sąd I instancji stwierdził więc, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu rozpoczął swój bieg dnia następnego po dniu, w którym ustała przyczyna uchybienia i upłynął z dniem 5 grudnia 2011 r. W tej sytuacji wniosek skarżącego, nadany w dniu 27 lutego 2012 r., należało uznać za spóźniony i podlegał odrzuceniu na podstawie art. 88 p.p.s.a.
E. C. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie wyjaśniając, że opóźnienie w dokonaniu wpłaty spowodowane było jego chorobą, która trwała wraz z powikłaniami do 23 grudnia 2011 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a.). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu tego terminu (art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).
Z podanych powyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma na celu usunięcie ujemnych następstw procesowych wynikłych wskutek uchybienia terminu procesowego, gdy strona nie ponosi winy w uchybieniu. Takie przywrócenie uchybienia terminu prowadzi do stworzenia sytuacji, w której uchybiony termin dla dokonania określonej czynności rozpoczyna swój bieg na nowo, a jego przywrócenie należy do kompetencji sądu (tak: H. Knysiak-Molczyk w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2009 r., s. 432).
Jednakże warunkami skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu są: brak winy w uchybieniu, powodowanie przez uchybienie terminu dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego, złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu oraz równoczesne ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu dokonanie czynności uchybionej. Ponadto, przywrócenie terminu może nastąpić jedynie na wniosek podmiotu, który terminowi uchybił.
Samo dokonanie spóźnionej czynności procesowej nie wystarczy, gdyż to we wniosku o przywrócenie terminu do jej dokonania winny znajdować się informacje dotyczące przyczyny uchybienia w dokonaniu takiej czynności, oraz argumenty uzasadniające przywrócenie terminu.
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie skarżący w pierwszej kolejności w dniu 28 listopada 2011 r. uiścił wpis, a więc po terminie, który upłynął w dniu 22 listopada 2011 r., bez wyjaśnienia przyczyny w uchybieniu terminu do jego uiszczenia. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu złożył dopiero w dniu 27 lutego 2012 r. Słusznie więc Sąd I instancji odrzucił taki wniosek, gdyż złożony został po upływie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia tego terminu. Ustanie przyczyny uchybienia terminu do uiszczenia wpisu w rozpoznawanej sprawie nastąpiło z dniem jego uiszczenia tj. 28 listopada 2011 r., a wniosek o jego przywrócenie należało złożyć w terminie siedmiu dni od dnia jego uiszczenia, czyli do dnia 5 grudnia 2011 r.
W tej sytuacji wniosek skarżącego należało uznać za mocno spóźniony i podlegał odrzuceniu na podstawie art. 88 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.