Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 2 lipca 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 747/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił G. P. przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, w sprawie ze skargi G. P. na decyzję Krajowej Rady Doradców Podatkowych z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...], w przedmiocie skreślenia z listy doradców podatkowych.
W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że w dniu 27 lutego 2010 r. G. P., reprezentowana przez pełnomocnika E. K., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. skargę na decyzję Krajowej Rady Doradców Podatkowych z dnia [...] grudnia 2009 r. Zarządzeniem z dnia 13 kwietnia 2010 r. pełnomocnik skarżącej został wezwany do usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, braków formalnych skargi z dnia 27 lutego 2010 r. poprzez złożenie oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi. Powyższe zarządzenie zostało doręczone pełnomocnikowi w dniu 20 kwietnia 2010 r., a pełnomocnictwo zostało nadane w Urzędzie Pocztowym w dniu 10 maja 2010 r. W związku z uchybieniem terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 17 maja 2010 r. odrzucił skargę G. P..
Pismem z dnia 7 czerwca 2010 r., pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odmawiając przywrócenia tego terminu wyjaśnił, że z treści wniosku o przywrócenie terminu wynika, iż przesyłka zawierająca pełnomocnictwo została oddana w dniu 22 kwietnia 2010 r. (tj. pięć dni przed upływem terminu) osobie, która zobowiązała się do jej nadania w urzędzie pocztowym. Jednakże osoba ta nie wiedziała o konieczności dokonania tej czynności w określonym terminie. Zdaniem Sądu I instancji należy przyjąć, iż nie została o tym poinformowana, tak więc wynikłe z tego powodu zaniedbanie obciąża pełnomocnika, a w konsekwencji stronę.
Pełnomocnik G. P. złożył zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a. Pełnomocnik wskazał, że osoba, którą poprosił o nadanie na poczcie pełnomocnictwa została przez niego poinformowana, że musi to zrobić najpóźniej 27 kwietnia 2010 r. Nie miał on żadnej innej osoby godnej zaufania, której mógłby powierzyć tę przesyłkę. Poza tym, wszystkie inne obowiązki nałożone przez sąd zostały przez niego wykonane w terminie. Pełnomocnik strony stwierdził, że dokładał należytej staranności do wykonania wszystkich zaleceń Sądu, a uchybienie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi nastąpiło z przyczyn absolutnie niezależnych od niego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Obowiązkiem strony jest dochowanie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym. Niewywiązanie się z tego obowiązku sprawia, że czynność podjęta po upływie terminu jest bezskuteczna - art. 85 p.p.s.a.
Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W literaturze przedmiotu wskazuje się, iż uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki:
- 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu;
- 2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu;
- 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin;
- 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu;
- 5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004 r., s.148).
Jedną z istotnych przesłanek w rozpoznawanej sprawie jest warunek z pkt 4, czyli brak winy w uchybieniu terminu. Spełnienie tej przesłanki wymaga uprawdopodobnienia przez stronę, że dołożyła szczególnej staranności, przy dokonywaniu czynności procesowej. Zarówno w nauce postępowania administracyjnego (por. np. A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego II, s. 368-370), jak i postępowania cywilnego (M. Jędrzejewska, Kodeks postępowania cywilnego III, s. 362) panuje zgodność, że oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Stanowisko to zostało zaakceptowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 19 lutego 2009 r., sygn. akt II OZ 154/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Argumentacja pełnomocnika skarżącej opiera się na twierdzeniu, że nie ponosi on winy w uchybieniu terminu, ponieważ sam z powodu podeszłego wieku i problemów zdrowotnych nie był w stanie nadać przesyłki a osoba, którą poprosił o wysłanie listu, nie uczyniła tego w terminie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji zasadnie odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi, ponieważ we wniosku o przywrócenie terminu nie zostały wskazane okoliczności, które mogłyby uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu. Okoliczności takiej nie stanowi fakt, że pełnomocnik skarżącej nie był w stanie sam wysłać przesyłki, ani fakt, że do tej pory wszystkie wezwania sądu zostały wykonywane w terminie. Należy bowiem wskazać, że do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się okoliczności takie jak powódź, pożar, katastrofa, nagła choroba strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą.
W rozpoznawanej sprawie strona powinna być świadoma tego, że wybierając na swojego pełnomocnika osobę, która ma trudności w poruszaniu się i rzadko opuszcza dom, naraża się na ewentualne negatywne konsekwencje związane z tym, że pełnomocnik nie będzie w stanie odpowiadać na korespondencję nadesłaną z Sądu (nadać w Urzędzie Pocztowym przesyłki). Tym samym strona ponosi negatywne konsekwencje posłużenia się przez pełnomocnika osobą trzecią.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie jako niemające uzasadnionych podstaw.