Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek skarżącego i jego pełnomocnika o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku. W motywach postanowienia Sąd podał, iż wyrokiem z dnia 21 grudnia 2004 r. oddalił skargę A. O. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w przedmiocie skreślenia z listy adwokatów. W dniu 13 stycznia 2005 r. pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, wykazując iż nie z jego winy doszło do uchybienia terminu. Podał w szczególności, że wniósł o odroczenie rozprawy mającej się odbyć w dniu 21 grudnia i tego samego domagał się skarżący. Powołując się na dotychczasową praktykę odroczeń wykazywał, iż w tej sytuacji pozostawał w przekonaniu o pozytywnym załatwieniu wniosku i wyznaczeniu nowego terminu. W dniu 14 stycznia 2005 r. do Sądu I instancji wpłynął z kolei wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej, który został potraktowany jako wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia i Sąd zarządził połączenie obu wniosków do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.
Oddalając te wnioski Sąd I instancji stwierdził, że zarówno skarżący jak i jego pełnomocnik nie uprawdopodobnili okoliczności braku winy w uchybieniu terminu. Sąd podkreślił przede wszystkim to, że skarżący jak i jego pełnomocnik wykonują zawód adwokata, doskonale zatem orientują się w terminach ustawowych i mogli po rozprawie dowiedzieć się choćby telefonicznie o wyniku sprawy. Sąd odnosząc się do argumentacji wniosku pełnomocnika stwierdził, iż nie jest mu znana praktyka sądowa na którą się powołano, a nadto nie znajduje ona uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawnych.
Z kolei oceniając wniosek skarżącego w aspekcie braku winy Sąd podał, że operacji biodra i trudności w poruszaniu nie stanowią przesłanki do przywrócenia terminu, zwłaszcza że skarżący posiadał profesjonalnego pełnomocnika.
W terminie ustawowym A. O. wniósł zażalenie na to postanowienie podnosząc, iż pominięcie i nierozpoznanie jego wniosku z dnia 20 grudnia 2004 r o odroczenie terminu rozprawy stanowiło naruszenie podstawowego prawa konstytucyjnego, a mianowicie prawa do obrony. Przypomniał, iż we wniosku tym zarówno usprawiedliwił swoją nieobecność jak i podał powód dla którego domaga się odroczenia rozprawy, a mianowicie chciał złożyć wyjaśnienia i zgłosić dowód istotny w sprawie, który nie był do tej pory znany Sądowi. Takie działanie Sądu stanowiło naruszenie art. 106 § 1-3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sąd I instancji nadto nie powiadomił skarżącego o terminie rozprawy, czym naruszył art. 91§ 1 tej przywołanej ustawy, a o wyznaczeniu rozprawy dowiedział się dopiero w dniu 20 grudnia od swego pełnomocnika. Podnosząc te argumenty skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Powołując się na te same argumenty pełnomocnik skarżącego w piśmie procesowym złożonym już po wniesieniu zażalenia przez skarżącego, a nazwanym również zażaleniem, wniósł o rozważenie zastosowania art.183 § 2 pkt 5 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dodał jedynie, iż udzielone mu pełnomocnictwo ustnie ograniczono poprzez wyłączenie możliwości ustanowienia substytucji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Kontroli kasacyjnej prowadzonej w postępowaniu zażaleniowym poddane zostało postanowienie Sądu I instancji o odmowie przywrócenie uchybionego terminu do dokonania określonej czynności w postępowaniu sądowym / w tym wypadku złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku /. Przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym jest dopuszczalne wówczas, gdy strona nie dokonała tej czynności bez swojej winy / art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./- zwanej dalej ustawą procesową.
Nadto okoliczności wskazujące na brak winy strona powinna uprawdopodobnić w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu. Z ustaniem okoliczności uniemożliwiających dochowanie terminu ustawodawca wiąże ten skutek, iż od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu liczy się siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu / 87 § 1 i 2 ustawy procesowej /. Z przytoczonych regulacji prawnych wynika zatem, że w czasie biegu terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym musi zaistnieć obiektywna przeszkoda uniemożliwiająca stronie dokonanie tej czynności, a powstanie tej przeszkody nie było spowodowane działaniem strony i było od niej całkowicie niezależne.
W rozpoznawanej sprawie za bezsporne należy uznać, iż strona uchybiła siedmiodniowemu terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, ogłoszonego w dniu 21 grudnia 2004 r., którym oddalono jej skargę. We wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności pełnomocnik strony nie naprowadził jakichkolwiek okoliczności wskazujących na to, że po dniu 21 grudnia 2004 r. zaistniała przeszkoda uniemożliwiająca dochowanie ustawowego terminu. Nie można bowiem uznać, iż owa przeszkodą było wyrokowanie przez Sąd w tym dniu mimo złożonych wniosków o odroczenie rozprawy, a do tego sprowadzała się zarówno argumentacja wniosku jak i rozpoznawanego zażalenia. Również w zażaleniu nie wskazano żadnego powodu, który wskazywałby na brak winy strony w dochowaniu terminu.
Stwierdzić przy tym należy, że zarówno w zażaleniu skarżącego jak i w piśmie jego pełnomocnika skoncentrowano się na wykazaniu naruszeń prawa przez Sąd I instancji, jakich zdaniem autorów pism, dopuścił się skład orzekający na rozprawie w dniu 21 grudnia 2004 r., gdy tymczasem przedmiotem zażalenia jest postanowienie wydane w oparciu o art. 86 § 1 ustawy procesowej, dotyczące odmowy przywrócenia terminu z uwagi na nieuprawdopodobnienie okoliczności braku winy w jego dotrzymaniu. Tych okoliczności nie tylko nie uprawdopodobniono w zażaleniu, ale nawet ich nie wskazano, co musi czynić zażalenie bezskutecznym i podlegającym oddaleniu na podstawie art. 184 ustawy procesowej w zw. z art. 197 § 2 tej ustawy i jej art. 197 § 1.