Uzasadnienie
Postanowieniem z 28 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Ol 548/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. odrzucił wniosek o ponowne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżącemu – R.K. w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. z dnia [...] czerwca 2010 r., w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających za rok 2009.
Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z treścią art. 168 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) orzeczenie sądu staje się prawomocne, jeżeli nie przysługuje od niego środek odwoławczy. Zatem prawomocne postanowienia w toku instancji nie podlegają zaskarżeniu. Prawomocność tych postanowień oznacza zakończenie postępowania w sprawie. W sprawie dotyczącej zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych skarżącego w rozpoznawanej sprawie zostało wydane postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 31 maja 2011 r. Zatem skoro postępowanie w tej konkretnej sprawie zostało prawomocnie zakończone, to wniosek o ponowne nadanie biegu wnioskowi o udzielenie prawa pomocy złożony po dniu wydania ostatecznego rozstrzygnięcia jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu.
Sąd ponadto podniósł, że wniosek o przyznanie prawa pomocy dotyczył przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – zwolnienia od kosztów sądowych, a nie jak twierdzi skarżący – w zakresie całkowitym, w tym ustanowienia adwokata.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie i przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, w tym w zakresie ustanowienia adwokata. Stwierdził, że rzeczywiście we wniosku wykreślił wniosek o ustanowienie adwokata, jednakże skreślenie to wycofał.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie jest zasadne.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że Naczelny Sąd Administracyjny podziela rozważania Sądu I instancji, iż postanowienie dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym tj. zwolnienia od kosztów sądowych uprawomocniło się z dniem wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowienia w tym przedmiocie oddalającego zażalenie na postanowienie Sądu I instancji odmawiającego przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Postanowienia w zakresie przyznania prawa pomocy mogą być uchylane i zmieniane w trybie art. 165 p.p.s.a. wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Skarżący jednakże żadnych nowych okoliczności we wniosku o ponowne nadanie biegu wnioskowi o przyznanie prawa pomocy nie wskazał, zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. wniosku tego nie mógł uwzględnić.
Jednakże postanowienie Sądu I instancji podlegało uchyleniu z powodu nie rozpatrzenia wniosku skarżącego w zakresie ustanowienia pełnomocnika profesjonalnego. Co prawda należy zgodzić się z Sądem I instancji, że złożony na urzędowym formularzu wniosek dotyczył przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, a nie jak twierdzi skarżący w zakresie całkowitym, w tym ustanowienie adwokata. Należy jednakże stwierdzić, że z takim wnioskiem skarżący wystąpił już na etapie składania zażalenia na postanowienie Sądu I instancji do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd zgodnie z art. 6 p.p.s.a. powinien na tamtym etapie postępowania wezwać skarżącego do złożenia stosownego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Wobec nierozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. wniosku skarżącego o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.