Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 listopada 2016 r., sygn. akt V SAB/Wa 45/14, odrzucił skargę W. S. na przewlekłość postępowania Ministra Finansów w sprawie rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania oraz zawartego w skardze wniosku o ukaranie organu grzywną na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.)
Przedstawiając stan sprawy, Sąd I instancji stwierdził, że zarządzeniem z dnia 16 marca 2016 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł od skargi na przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania, w terminie 2 miesięcy od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, pod rygorem odrzucenia skargi.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o jego uchylenie.
Postanowieniem z dnia 14 lipca 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego.
Zarządzeniem z dnia 19 sierpnia 2016 r. wezwano skrżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego V Wydziału WSA z dnia 16 marca 2016 r. dotyczącego wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł w termie 2 miesięcy pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis tego zarządzenia doręczono stronie w dniu 3 września 2016 r.
W dniu 8 września 2016 r. skarżący wniósł zażalenie na zarządzenie z dnia 16 marca 2016 r.
Postanowieniem z 12 października 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił powyższe zażalenie. Skarżący nie wniósł zażalenia na to postanowienie.
Sąd I instancji, w świetle przedstawionych okoliczności sprawy, odrzucił skargę. W uzasadnieniu WSA wskazał na treść art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd odrzuca skargę, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. W rozpoznawanej sprawie skarżący został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 16 marca 2016 r. dotyczącego wezwania do uiszczenia wpisu sądowego. Termin do wykonania tego zarządzenia mijał z dniem 3 listopada 2016 r. Sąd wskazał, że z informacji z Rejestru Opłat Sądowych WSA w Warszawie wynika, iż nie zidentyfikowano wpłaty do niniejszej sprawy. Z uwagi na nieuiszczenie wpisu w terminie zakreślonym przez Sąd, WSA odrzucił skargę.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył W. S., podnosząc w uzasadnieniu, że od 1 stycznia 2009 r. obowiązuje przepis art. 239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a., zwalniający stronę wnoszącą skargę na działanie organu egzekucyjnego z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W dniu 23 maja 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7- osobowym podjął uchwałę o sygn. akt II GPS 2/15, zgodnie z którą:
- Sprawy ze skarg na postanowienia organów egzekucyjnych wydawane w toku egzekucji administracyjnej dotyczącej tytułów wykonawczych wystawianych przez organy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego należą do spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, o których mowa w art. 239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a. i w konsekwencji - na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e) tej ustawy - z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych zwolniona jest strona skarżąca w sprawach ze skarg na postanowienia organów egzekucyjnych wydawane w toku egzekucji administracyjnej dotyczącej tytułów wykonawczych wystawianych przez organy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.
Wnoszący zażalenie stwierdził, że powołany przepis zawiera zwolnienie przedmiotowe od uiszczania kosztów sądowych. Przepis ten stanowi, iż nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Zdaniem skarżącego, zaskarżone postanowienie na podstawie przywołanej uchwały NSA powinno zostać uchylone.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak stanowi art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie zaś z art. 220 § 1 w zw. z § 3 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek skargi, od której nie zostanie uiszczony należny wpis. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego skargę, aby uiścił wpis w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Z kolei w myśl § 2 tego przepisu, jeżeli pismo wniosła osoba zamieszkała lub mająca siedzibę za granicą, która nie ma w kraju przedstawiciela, termin na uiszczenie opłaty wyznacza się nie krótszy niż dwa miesiące.
Jak wynika z akt sprawy, skarżący nie uiścił w zakreślonym terminie brakującego wpisu sądowego od skargi, pomimo faktu, że zarządzenie wzywające do wpisu doręczono skutecznie w dniu 3 września 2016 r. Z uwagi na brak reakcji strony na powyższe wezwanie, dwumiesięczny termin na dokonanie wymaganej w sprawie opłaty sądowej upłynął bezskutecznie 3-ego listopada 2016 r. Okoliczność nieuiszczenia wpisu wynika również z informacji z Rejestru Opłat Sądowych WSA w Warszawie, w której stwierdzono w dniu 23 listopada 2016 r., że wymaganej w sprawie należności w postaci wpisu sądowego od skargi nie zidentyfikowano. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wobec poczynionych przez Sąd I instancji ustaleń, zasadnie i zgodnie z treścią art. 220 § 3 p.p.s.a. nastąpiło odrzucenie nieopłaconej skargi.
Odnośnie przedstawionej w zażaleniu argumentacji skarżącego, opartej na przedmiotowym – w jego ocenie – zwolnieniu sprawy niniejszej od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego, wobec treści art. 239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a. oraz uchwały NSA z dnia 23 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 2/15, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w sprawie nie zachodzi wyjątek od zasady ponoszenia kosztów sądowych, o którym mowa w art. 199 p.p.s.a. Strona nie została zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania ani na mocy ustawy, ani w drodze przyznania jej prawa pomocy. Skarżący wywodził, że rozpoznawana sprawa była wolna od wpisu z uwagi na stanowisko zajęte przez NSA we wskazanej przez niego uchwale o sygn. akt II GPS 2/15, zgodnie z którym sprawy ze skarg na postanowienia organów egzekucyjnych wydawane w toku egzekucji administracyjnej dotyczącej tytułów wykonawczych wystawianych przez organy ZUS lub KRUS, należą do spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, o których mowa w art. 239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a. i na podstawie tego przepisu są wolne od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza w powyższym zakresie, że skarga wniesiona w tym postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczyła przewlekłości postępowania prowadzonego przez organ w sprawie rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania oraz zawartego w skardze wniosku o ukaranie organu grzywną. Przedmiot niniejszej skargi nie znajdował się zatem w granicach sprawy egzekucyjnej. Rozpoznawana aktualnie sprawa, zainicjowana została skargą na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Finansów, w której zarzucono organowi rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu z wniosku o wznowienie postępowania i z wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia. Postępowanie niniejsze nie zostało więc zainicjowane i nie toczy się w przedmiocie sprawy egzekucyjnej, prowadzonej na skutek wydania tytułów wykonawczych wystawionych przez ZUS i obejmujących zaległości powstałe w konsekwencji nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne. Tym samym stwierdzić należy, że rozpoznawana sprawa nie jest sprawą egzekucyjną, do której odnosi się uchwała NSA z 23 maja 2016 r. o sygn. akt II GPS 2/15 (publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Reasumując Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skoro skarżący nie uiścił w niniejszej sprawie wymaganego przepisami ustawy wpisu sądowego, postanowienie WSA o odrzuceniu skargi z powyższych przyczyn jest prawidłowe.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.