Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. postanowieniem z 17 kwietnia 2015 r. sygn. akt II SO/Bd 8/14 oddalił wniosek A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie wszczętej na skutek skargi na informację Zarządu Województwa [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej.
Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Postanowieniem z 9 lutego 2015 r. przyznano A. B. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata zgodnie z intencją wniosku skarżącego.
A. B. w swoim kolejnym piśmie z [...] lutego 2015 r. zwrócił się do WSA w B. o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w miejsce adwokata, przyznanego postanowieniem WSA z 9 lutego 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z 17 kwietnia 2015 r. oddalił ten wniosek, zwracając uwagę na fakt, że w dniu złożenia wniosku z [...] lutego 2015 r. skarżący korzystał już z prawa pomocy w zakresie całkowitym, przyznanym mu na mocy postanowienia z 9 lutego 2015 r., natomiast Okręgowa Rada Adwokacka do reprezentowania skarżącego wyznaczyła adwokata P. S. Następnie Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że mając na uwadze treść art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako: p.p.s.a.), nie jest możliwe ponowne przyznanie prawa w zakresie zgodnym z wcześniej rozstrzygniętym wnioskiem. Wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący mógłby wnieść w tej sprawie tylko wówczas, gdyby wcześniejszy wniosek w tym przedmiocie został oddalony lub gdyby w kolejnym wniosku domagał się przyznania prawa pomocy w innym zakresie niż przyznany.
A. B. wniósł zażalenie na postanowienie z 17 kwietnia 2015 r. zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie norm prawa procesowego mogące mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 244 pkt 1 p.p.s.a. polegające na przyjęciu, że skarżący nie może zadać ustanowienia pełnomocnika z urzędu wskazanego przez siebie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, jednak z innych przyczyn, niż w nim podniesione.
Stosownie do art. 165 p.p.s.a postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, co uniemożliwia powoływanie się na przesłankę powagi rzeczy osądzonej. Jednocześnie należy zauważyć, że postanowienie dotyczące prawa pomocy nie są postanowieniami kończącymi postępowanie w sprawie. Zatem ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy należy traktować jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia w zakresie przyznania prawa pomocy.
Nie ulega wątpliwości, że sprawa dotycząca przyznania A. B. prawa pomocy została przez Sąd administracyjny rozstrzygnięta postanowieniem z 9 lutego 2015 r. Zatem kolejny wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w miejsce adwokata złożony do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. należało potraktować jako żądanie zmiany prawomocnego postanowienia z 9 lutego 2015 r.
Należy stwierdzić, że Sąd pierwszej instancji był zobowiązany do porównania wniosku złożonego pierwotnie z wnioskiem złożonym [...] lutego 2015 r., i zbadania czy w obecnym wniosku skarżący wskazał okoliczności, które dawałyby podstawę do zmiany postanowienie z 9 lutego 2015 r..
Natomiast w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd analizując ponowny wniosek odniósł się jedynie do okoliczności, które miałyby znaczenie, gdyby wniosek skarżącego został złożony po raz pierwszy w sprawie. Oceny zgodnej z art. 165 p.p.s.a. nie może bowiem zastąpić jedynie zwięzłe zwrócenie uwagi przez Sąd pierwszej instancji na fakt, że skarżącemu zostało już przyznane prawo pomocy.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.