Uzasadnienie
I
Postanowieniem z dnia 25 marca 2020 r., sygn. akt VI SPP/Wa 255/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek J. D. (dalej jako: "skarżąca") o przywrócenie terminu do wniesienia formularza PPF w sprawie ze skargi skarżącej na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia Nr 3 przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu adwokackiego, który został przeprowadzony w dniach 28-31 marca 2017 r. z dnia [...] września 2017 r. w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego.
Zarządzeniem z dnia 5 grudnia 2019 r., VI SPP/Wa 255/19 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy z uwagi na uchybienie terminu do złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPF.
W piśmie z dnia 30 grudnia 2019 r. zatytułowanym "Sprzeciw" skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF. Jak wskazała powodem uchybienia terminu była niedyspozycja zdrowotna.
Postanowieniem z dnia 25 marca 2020 r., sygn. akt VI SPP/Wa 255/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia formularza PPF. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że w świetle art. 86 § 2 stawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") przesłanką negatywną uniemożliwiającą przywrócenie terminu jest ustalenie, że uchybienie nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. W takich sytuacjach dokonanie czynności po terminie nie powoduje jej bezskuteczności. Wniosek o przyznanie prawa pomocy – jak wskazał sąd pierwszej instancji - może zostać złożony na każdym etapie postępowania sądowoadministracyjnego zarówno przed sądem pierwszej, jak i drugiej instancji. Przywrócenie terminu do jego złożenia jest zatem niedopuszczalne, bowiem jego uchybienie nie powoduje dla strony ujemnych skutków procesowych.
Odnosząc się do zarzutów przedstawionych przez skarżącą we wniosku wskazał, że w niniejszej sprawie skarżącej przyznano już prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu postanowieniem z dnia 15 lutego 2019 r., sygn. akt VI SPP/Wa 172/19, co już choćby z tej przyczyny uchybienie terminowi do złożenia prawidłowo wypełnionego formularza PPF nie rodziło dla strony negatywnych konsekwencji procesowych.
II
Skarżąca złożyła zażalenie na postanowienie z dnia 25 marca 2020 r., wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia przez uwzględnienie wniosku skarżącej w zakresie przyznania prawa pomocy w takim w jakim przyznano ono było skarżącej uprzednio we wskazanych w uzasadnieniu zażalenia sprawach.
III
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W świetle art. 86 i 87 p.p.s.a. warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest łączne spełnienie następujących przesłanek: złożenie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu, jednocześnie dokonanie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony oraz powstanie w wyniku uchybienia terminu ujemnych dla strony skutków procesowych. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko sądu pierwszej instancji w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu jest trafne. Należy zauważyć, że wniosek o przyznanie prawa pomocy może być składany na każdym etapie postępowania, a ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określa terminu w jakim ten wniosek powinien zostać złożony, wskazując jedynie w art. 243 § 1, że strona może złożyć taki wniosek przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek ten może być składany w sprawie wielokrotnie, a uchybienia zaistniałe w tym przedmiocie nie prowadzą w żadnym razie do zamknięcia stronie możliwości ponownego żądania przyznania prawa pomocy. Skoro wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać złożony na każdym etapie postępowania, to wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności podlega, co do zasady, odrzuceniu.
Wyjątek może dotyczyć sytuacji, w której strona wezwana do uiszczenia kosztów sądowych wystąpi z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie kosztów w terminie otwartym do wykonania wezwania, a wniosek w tym przedmiocie zostanie uwzględniony, to postanowienie w przedmiocie prawa pomocy obejmuje również koszty sądowe, których dotyczyło wezwanie. W takim przypadku z zachowaniem terminu do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy wiążą się dla strony określone skutki procesowe. Oznacza to, że w tej wyjątkowej sytuacji strona uprawniona jest do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy (zob. postanowienie NSA z dnia 26 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 2835/13). W niniejszej sprawie ten nadzwyczajny przypadek nie zachodzi.
Wobec powyższego, wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, jako niedopuszczalny, został prawidłowo odrzucony przez sąd pierwszej instancji.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.