Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 19 stycznia 2022 r., sygn. akt VI SA/Wa 2752/21, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) odrzucił skargę P. w L. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 26 listopada 2020 r. w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.
W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że skarżący wniósł skargę na ww. decyzję Prezesa NFZ. Zaskarżona decyzja została doręczona pełnomocnikowi strony w dniu 18 grudnia 2020 r., a zatem termin na wniesienie skargi upływał z dniem 18 stycznia 2021 r. WSA wskazał, że skarga w niniejszej sprawie została nadana w dniu 7 października 2021 r. (co wynika z daty stempla pocztowego), a zatem wniesienie skargi nastąpiło z naruszeniem terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a., co skutkowało koniecznością jej odrzucenia.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, zaskarżając orzeczenie w całości oraz domagając się jego uchylenia w całości, merytorycznego rozpoznania skargi na decyzję Prezesa NFZ z dnia 26 listopada 2020 r., nr 962/2020/Ub oraz zasądzenia kosztów postępowania zażaleniowego według przepisanych prawem norm.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono, że przy jego wydawaniu doszło do naruszenia przepisów prawa, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- - art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przez bezpodstawne odrzucenie skargi P. w L. na decyzję Prezesa NFZ z dnia 26 listopada 2020 r., nr 962/2020/Ub, Znak: NFZ/CF/DSS/2011/021/0517, 2020.14146.LMI, w której organ orzekł o uchyleniu decyzji Prezesa NFZ nr 495/2011/Ub z dnia 29 września 2011 r. utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Dolnośląskiego OW NFZ nr 312/Ub/2011 z dnia 11 sierpnia 2011 r. w sytuacji, gdy nie było ku temu podstaw.
W uzasadnieniu zażalenia stwierdzono, że Sąd, wydając zaskarżone postanowienie, dokonał naruszenia art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przez bezpodstawne odrzucenie skargi strony na ww. decyzję.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 53 § 1 w zw. z art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a., za pośrednictwem organu, którego działanie /.../ jest przedmiotem skargi. W przypadku wniesienia skargi do organu właściwego po upływie tego terminu, podlega ona odrzuceniu, stosownie do art. 58 § 1 pkt 2 tej ustawy.
W rozpoznawanej sprawie istotne znaczenie ma zatem aspekt czasowy zaistniałych zdarzeń, rodzących określone skutki prawne. Kwestią zasadniczą i wymagającą oceny jest zatem ustalenie daty doręczenia decyzji, od której to daty liczony jest termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach administracyjnych, zaskarżona decyzja z dnia 26 listopada 2020 r. została doręczona pełnomocnikowi skarżącego w dniu 18 grudnia 2020 r. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo ustalił w oparciu o ten dowód doręczenia, iż decyzja Prezesa NFZ została doręczona stronie (jej pełnomocnikowi) we wskazanej dacie.
W świetle powyższych okoliczności termin do wniesienia skargi na przedmiotowy akt powinien być liczony od dnia 19 grudnia 2020 r. i upływał po 30 dniach od tej daty, tj. w dniu 17 stycznia 2021 r. Skoro zatem istotnym w sprawie i wywołującym skutki procesowe był termin doręczenia skarżącemu decyzji II instancji, czyli dzień 18 grudnia 2020 r., za prawidłowe należało uznać stanowisko WSA, iż przesyłkę zawierającą skargę, nadaną w dniu 7 października 2021 r. należało uznać za wniesioną po terminie. Z kolei uznanie skargi za wniesioną z uchybieniem ustawowego terminu, przewidzianego na dokonanie tej czynności procesowej, musiało w konsekwencji skutkować jej odrzuceniem zgodnie z dyspozycją art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., co też prawidłowo uczynił Sąd I instancji.
Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 57 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji /.../. Skarga z dnia 7 października 2021 r. została wniesiona na decyzję z dnia 26 listopada 2020 r., nr 962/2020/Ub, co wielokrotnie zostało powtórzone w jej treści. Strona podniosła tam, że zaskarżona decyzja została odebrana wraz z uzasadnieniem w dniu 7 września 2021 r., a zatem niniejsza skarga została wniesiona w ustawowym 30-dniowym terminie. Jak wynika z akt administracyjnych, we wskazanej przez stronę dacie 7 września 2021 r. odebrana została decyzja Prezesa NFZ z dnia 1 września 2021 r., nr 728/2021/Ub, nie zaś decyzja, która została wskazana w skardze jako skarżony akt (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru – karta akt administracyjnych bez numeru). Wskazanie w treści skargi zaskarżonej decyzji – wobec obowiązującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasady skargowości – jest wiążące dla sądu administracyjnego.
Jak wynika ze stanowiska doktryny oraz judykatury, nie jest on zatem uprawniony do zmiany przedmiotu zaskarżenia określonego przez stronę (vide: M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda w: R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 6 C.H.Beck, Warszawa 2019 r., s. 394 i 395 oraz powołane tam postanowienie NSA z 30 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1523/10, Legalis).
Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje ponadto, że strona została prawidłowo pouczona w decyzji Prezesa NFZ o tym, w jaki sposób i w jakim terminie należy wnieść skargę do sądu administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.