Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 11 czerwca 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 374/18 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z Sp. z o.o. w S (dalej: skarżąca lub spółka) na decyzję Komisji Nadzoru Audytowego z dnia [..] grudnia 2017 r., w przedmiocie kary pieniężnej nałożonej na podmiot uprawniony do badania sprawozdań finansowych.
Sąd I instancji wskazał, że skarżąca we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji podniosła, że zapłata kary w wysokości 100.000 zł grozi utratą płynności finansowej skarżącej, a nawet powstaniem po jej stronie stanu niewypłacalności. Strona skarżąca załączyła bilanse finansowe za lata 2014, 2015 i 2016, wskazując, że zysk spółki za rok 2014 wyniósł 16.552 zł, za rok 2015 – 10.679 zł, natomiast za rok 2016 – 396 zł. Zdaniem skarżącej powyższe oznacza niską i sukcesywnie spadającą rentowność spółki. Zysk spółki pozostaje na poziomie 1%, zatem kara w wysokości 100.000 zł znacznie przekracza dochody spółki, a to przesądza o nieuchronnych konsekwencjach zastosowania nałożonej kary.
WSA w Warszawie uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie stwierdził, że skarżąca nie udokumentowała w jakikolwiek sposób swojej sytuacji finansowej na dzień złożenia skargi. Nie nadesłała żadnych dokumentów (sprawozdań finansowych, zeznań podatkowych), wskazujących na sytuację finansową strony skarżącej w roku 2017 oraz w miesiącach styczeń-luty roku 2018. Skarżąca nie przedstawiła także wyciągów z rachunków bankowych, wskazujących na wysokość posiadanych przez stronę skarżącą środków finansowych. O złej sytuacji finansowej spółki nie może świadczyć przywoływany przez stronę skarżącą niski dochód.
W zażaleniu złożonym do Naczelnego Sądu Administracyjnego spółka wnosi o zmianę, zaskarżonego postanowienia poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I instancji. Ponadto spółka wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie uzupełniających dowodów z dokumentów w postaci sprawozdania finansowego za rok obrotowy 2017, Wyciągu z rachunków bankowych skarżącego na dzień bilansowy (31.12.2017 r.). Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:
- 1) art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: p.p.s.a., poprzez jego błędne niezastosowanie i odmówienie skarżącemu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, podczas gdy zachodzą przesłanki wskazane w przytoczonym przepisie warunkujące wstrzymanie wykonania decyzji;
- 2) art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy istniały podstawy do przeprowadzenia przez WSA z urzędu dowodów z dokumentów wskazanych przez tenże Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia w celu wyjaśnienia istotnych wątpliwości Sądu;
- 3) art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. poprzez wadliwą ocenę materiału dowodowego przedstawionego przez skarżącego na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, co skutkowało wadliwym ustaleniem stanu faktycznego sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ocena wniosku skarżącej dokonana przez Sąd pierwszej instancji jest prawidłowa.
Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgłaszając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności strona skarżąca powinna wykazać istnienie prawdopodobieństwa doznania znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków jego wykonania. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne. Wykazanie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej.
Skarżąca w zażaleniu twierdzi, że Sąd I instancji naruszył art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez jego błędne niezastosowanie i odmówienie skarżącemu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, podczas, gdy w jej ocenie zachodzą przesłanki wskazane w przytoczonym przepisie warunkujące wstrzymanie wykonania decyzji. Ustosunkowując się do tego twierdzenia należy wskazać, że w przypadku przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie chodzi o wskazanie na jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (v. postanowienie NSA z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt I FZ 311/13).
W ocenie NSA dokumenty, którymi dysponował Sąd I instancji w dacie orzekania nie uprawniały do stwierdzenia, że wykonanie przez spółkę decyzji nakładającej karę może spowodować skutki o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Zgodzić się należy z Sądem I instancji, że w przypadku przedsiębiorców, miarodajną dla oceny ich zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu". Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów, tak by w końcowym rozliczeniu obciążenie podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle je wyeliminować. Ponadto trudnej sytuacji finansowej skarżącej spółki i spadku osiąganych dochodów przeczy treść zaskarżonej decyzji, w której wskazano, że strona skarżąca w roku 2016 osiągnęła przychód z czynności rewizji finansowej w wysokości 1.117.040 zł, a nałożona kara stanowi ok. 8,9% przychodów spółki osiągniętego z ww. tytułu. Skarżąca w skardze nie zanegowała wysokości wskazanych przez organ przychodów.
Strona skarżąca w zażaleniu podnosi, że WSA nie zdecydował się zastosować instytucji przeprowadzenia z urzędu dowodu (art. 106 § 3 p.p.s.a.), mimo że istniały ku temu podstawy. W tej kwestii wyjaśnić należy, że sąd administracyjny nie przeprowadza z urzędu dowodu w celu ustalenia, czy spełnione zostały przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. To na stronie ciąży bowiem obowiązek uprawdopodobnienia tych okoliczności. Zgodnie z tym przepisem wstrzymanie wykonania następuje na wniosek strony. W jej interesie leży zatem uprawdopodobnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., a sąd jedynie ocenia, to co przedstawiła strona.
Należy także zauważyć, że każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego. Nie jest to jednak sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.