Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 marca 2020 r. - na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022r., poz. 329, dalej: p.p.s.a.), wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.H. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2021 r. w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
W ocenie Sądu pierwszej instancji z przedstawionych przez skarżącą okoliczności faktycznych wynika, że przesłanki uzasadniające zastosowanie w niej ochrony tymczasowej zostały spełnione. Wykonanie zaskarżonej decyzji będzie skutkowało utratą przez skarżącą uprawnień do wykonywania dotychczasowej pracy. Oznacza to, że po stronie wnioskodawcy zaistnieje obowiązek ponownego ubiegania się o uprawnienia i wpis na listę kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, a utrata kwalifikacji skutkować będzie niespełnieniem przesłanek podmiotowych, warunkujących dalsze zatrudnienie.
Komendant Główny Policji wniósł zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie oraz zasądzenie na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie:
- 1. art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez uznanie, że wykonanie zaskarżonej decyzji będzie skutkowało utratą przez Panią A.H. uprawnień do wykonywania dotychczasowej pracy w ramach świadczenia usług z zakresu ochrony fizycznej, a co za tym idzie całkowitą utratą pracy oraz dochodu;
- 2. naruszenie art. 29 ust. 9 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 1995 z późn. zm.) poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji uznanie, że może nastąpić wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej podczas, gdy decyzja ta z mocy prawa, tj. wolą ustawodawcy podlega natychmiastowemu wykonaniu.
Organ podał w uzasadnieniu, że skarżąca może być nadal pracownikiem ochrony fizycznej wykonującym zadania nie objęte wymogiem posiadania uprawnień kwalifikowanego pracownika ochrony.
W odpowiedzi na zażalenie A.H. wniosła o jego oddalenie. W uzasadnieniu wskazała, że wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu, została zatrudniona na stanowisku kwalifikowanego pracownika ochrony i taką też funkcję wykonywała. Zatem utrata uprawnień kwalifikowanego pracownika ochrony będzie oznaczała brak możliwości wykonywania pracy na stanowisku, na które została zatrudniona. To z kolei będzie wiązało się z utratą zatrudnienia. Dodatkowo wskazała, że w razie uniewinnienia od zarzucanego jej czynu, ponowne podjęcie pracy w charakterze kwalifikowanego pracownika ochrony fizycznej będzie wiązało się z koniecznością przeprowadzenia długotrwałej i kosztownej procedury związanej z wpisem na listę. Powyższe spełnia przesłankę spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie jest zasadne i nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Co zasługuje na szczególne podkreślenie, obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa na wnioskodawcy. Strona wnosząca o zastosowanie ochrony tymczasowej jest zobligowana uprawdopodobnić, że w sytuacji wykonania decyzji, o wstrzymanie której wnioskowała, zajdzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających przyjąć, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne.
W tym miejscu należy podkreślić, że użyte przez ustawodawcę pojęcia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" są pojęciami nieostrymi, tzn. takimi, które nabierają treści w realiach konkretnej sprawy sądowoadministracyjnej. O znacznej szkodzie, można mówić, jeżeli nie będzie mogła być ona wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 271/09). Wobec powyższego, strona zobowiązana jest we wniosku skonkretyzować rodzaj grożącej jej szkody na skutek wykonania aktu. W przeciwnym razie sąd badający wniosek nie będzie mógł dokonać analizy, czy wnioskodawca rzeczywiście spełnia przesłanki zastosowania wobec niego tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowym, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Odnosząc się do zarzutu zażalenia, należy stwierdzić, że skarżąca wystarczająco uprawdopodobniła zaistnienie przesłanek ochrony tymczasowej określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji - co trafnie Sąd ten stwierdził w zaskarżonym postanowieniu. Podkreślił bowiem we wniosku, że skreślenie jej z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz trudne do odwrócenia skutki dla niej i rodziny. Wyjaśniła, że utrata podstawowego źródła utrzymania spowoduje dla niej i jej rodziny trudności związane z jej utrzymaniem.
Nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja podnoszona w zażaleniu, zgodnie z którą skarżąca może nadal być pracownikiem ochrony, wykonującym zadania nieobjęte wymogiem posiadania uprawnień kwalifikowanego pracownika ochrony oraz że może zajmować się wykonywaniem innej pracy, nie wymagającej pozwolenia. Jak bowiem wskazała skarżąca została ona zatrudniona na stanowisku wykwalifikowanego pracownika ochrony - brak możliwości wykonania pracy - w związku z odebraniem uprawnień będzie wiązało się z utratą zatrudnienia i jednocześnie negatywnie wpłynie na sytuację materialną jej i rodziny. Ponadto wyjaśniła, że uzyskanie ponownego wpisu jest czasochłonne i wymaga środków finansowych, których skarżącej brakuje, a do tego czasu skarżąca nie będzie miała z czego żyć.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że, w orzecznictwie sądy administracyjne przyjmują, że utrata źródła dochodu związana z utratą uprawnień do wykonywania zawodu, który z uwagi na swój rodzaj uprawnień tych wymaga, spowodować może wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody (por. postanowienie NSA z 15 lutego 2013 r., sygn. akt II GZ 68/13, z 16 lipca 2020 r. sygn. akt II GZ 172/20).
Należało zatem przyjąć, że skarżąca uprawdopodobniła, że do czasu zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego będzie pozbawiona środków do życia, co spowoduje pogorszenie jej sytuacji życiowej, a zatem zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ w zażaleniu nie podważył prawidłowej oceny wniosku dokonanej przez Sąd pierwszej instancji w tej sprawie. Skarżąca powołując wyżej wymienione okoliczności wystarczająco uprawdopodobniła bowiem spełnienie przesłanek przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a.
Ze względu na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że argumenty podniesione w zażaleniu dotyczące niezaistnienia przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie są zasadne, a ocena dokonana przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu jest prawidłowa.
Bezzasadny jest też podniesiony w zażaleniu zarzut niezastosowania art. 29 ust. 9 ustawy o ochronie osób i mienia.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym tę sprawę podziela pogląd wyrażony w postanowieniu NSA z dnia 28 marca 2018 r., sygn. akt II GZ 136/18, zgodnie z którym brak jest podstaw dla stwierdzenia, że regulacja art. 29 ust. 9 ustawy o ochronie osób i mienia, stanowiąca o natychmiastowym wykonaniu decyzji właściwego komendanta wojewódzkiego policji, wyłącza możliwość zastosowania przez Sąd art. 61 § 3 p.p.s.a. W omawianej ustawie, w odniesieniu do decyzji dotyczących skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej nie zostało wyłączone stosowanie art. 61 p.p.s.a. W związku z tym wstrzymanie wykonania decyzji w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej w rozumieniu art. 29 ust. 8 ustawy o ochronie osób i mienia jest co do zasady możliwe (por. też postanowienia NSA: z dnia 10 lutego 2016 r.; sygn. akt II GZ 49/16, z dnia 21 czerwca 2017 r., sygn. akt II GZ 414/17, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Ustawowe zastrzeżenie o natychmiastowym wykonaniu decyzji, jak i ewentualnie o konieczności nadawania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności wyraża bowiem jedynie wolę ustawodawcy, aby z określonych względów, niektóre decyzje nie korzystały z zasady zawieszenia wykonalności – przed terminem przewidzianym na wniesienie odwołania.
Ze wszystkich wskazanych powodów należało przyjąć, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
W tych okolicznościach, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji