Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 września 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 1194/13, odrzucił wniosek B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2013 r., w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.
Z uzasadnienia postanowienia Sądu I instancji wynika, że w zażaleniu na postanowienie WSA w Warszawie z dnia 18 listopada 2015 r. skarżąca spółka zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 1 kwietnia 2016 r. pozostawiono wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z uwagi na brak nadesłania go (mimo prawidłowego wezwania wraz z pouczeniem) na formularzu PPPr. Skarżąca pismem z dnia 28 kwietnia 2016 r. wniosła sprzeciw od zarządzenia o pozostawieniu wniosku o przyznania prawa pomocy bez rozpoznania. Do złożonego sprzeciwu skarżąca ponownie nie załączyła wypełnionego urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy.
W związku z tym, postanowieniem z dnia 19 lipca 2016 r. WSA w Warszawie pozostawił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania na podstawie art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Następnie skarżąca pismem z dnia 29 lipca 2016 r. złożyła zażalenie na powyższe postanowienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jako przyczynę uchybienia terminu podała brak wiedzy prawniczej co do bezwzględnego charakteru terminu wskazanego w wezwaniu Sądu z dnia 7 stycznia 2016 r.
Sąd I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Stosownie zaś do art. 86 § 2 p.p.s.a. przywrócenie terminu nie jest jednak dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Z kolei w myśl art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Zdaniem WSA, wniosek skarżącej z dnia 29 lipca 2016 r. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niedopuszczalny, albowiem uchybienie terminowi, o którego przywrócenie skarżąca wnosi, nie powoduje dla niej ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego.
Sąd podkreślił, że przepisy p.p.s.a. nie przewidują bowiem żadnego terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ponadto, zgodnie z art. 243 § 1 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
W konsekwencji Sąd I instancji stwierdził, że wniosek skarżącej z dnia 29 lipca 2016 r. o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy podlegał odrzuceniu, jako niedopuszczalny.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca spółka wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz przyznanie prawa pomocy.
Skarżąca zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 86 § 1 oraz art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a. poprzez "błędną interpretację i ocenę stanu faktycznego poprzez stwierdzenie Sądu, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy został wniesiony jako niedopuszczalny".
W uzasadnieniu zażalenia skarżąca stwierdziła, że zaskarżone postanowienie jest przedwczesne i niezasadne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W świetle art. 86 i 87 p.p.s.a. warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest łączne spełnienie następujących przesłanek: złożenie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu, jednocześnie dokonanie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy był niedopuszczalny. Należy zauważyć, że wniosek o przyznanie prawa pomocy może być składany na każdym etapie postępowania, bowiem ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określa terminu, w jakim ten wniosek powinien zostać złożony, wskazując jedynie w art. 243 § 1, iż strona może złożyć taki wniosek przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Zatem strona nie traci możliwości ponownego złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wniosek ten może być bowiem składany w sprawie wielokrotnie, a uchybienia zaistniałe w tym przedmiocie nie prowadzą w żadnym razie do zamknięcia stronie możliwości ponownego żądania przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 13 stycznia 2017 r., sygn. akt II GZ 1307/16 i z dnia 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt II GZ 275/17).
Wobec powyższego, wniosek o przywrócenie terminu został prawidłowo odrzucony przez Sąd I instancji.
Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.