Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 31 października 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. w W na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W z dnia 30 lipca 2019 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia.
Sąd I instancji podał, że decyzja, której dotyczy wniosek nie nakłada na skarżącą żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny, czy też przymusowy, nie zobowiązuje do określonego działania, czy też zaniechania. W związku z powyższym WSA w Warszawie odmówił spółce wstrzymania wykonania decyzji.
Spółka zaskarżyła powyższe postanowienie zażaleniem wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Spółka wskazała, że w rozpoznawanej sprawie WSA błędnie powołał się na orzeczenie NSA o sygn. akt
II GZ 29/14. Spółka podała, że należy rozróżnić decyzje, które jedynie stwierdzają określony stan rzeczy od decyzji, które nakładają określony obowiązek, który podlega wykonaniu w drodze przymusu państwowego, a do ostatniej z tych kategorii należy decyzja SKO, która odmawiała stwierdzenia nieważności decyzji ZDM.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, spoczywa na stronie skarżącej.
Przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (T. Woś, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2010 s. 192; Z. Kmieciak, glosa do postanowienia NSA z 23 stycznia 1997 r., sygn. akt SA/Rz 1382/96, OSP 1998/3/54; Z. Kmieciak, Ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, PiP 2003/5/26). Wstrzymanie wykonania dotyczyć może jedynie sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne (B. Dauter w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz). Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w tym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania.
Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że decyzja wydana w trybie nadzwyczajnym odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji nie powoduje powstania żadnych skutków w sferze interesu prawnego strony, nie nakłada na skarżącego nowych praw lub obowiązków, które mogłyby podlegać wykonaniu. Tym samym wstrzymanie zaskarżonego postanowienia SKO na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie jest możliwe.
Wskazać należy, że wstrzymanie wykonania dotyczy sytuacji, gdy zaskarżony akt lub czynność wywołuje skutki materialnoprawne. Nie można mówić o wykonywaniu decyzji orzekającej o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji, ponieważ nie ma ona przedmiotu (materii) wykonania. W literaturze zwraca się uwagę na fakt, iż nie kwalifikuje się do wykonania większość orzeczeń rozstrzygających określone kwestie proceduralne w toku postępowania administracyjnego, a więc nieprzyznające uprawnień i nienakładające obowiązków, które wymagałyby wykonania, taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie.
Zgodzić się należy z Sądem pierwszej instancji, że przedmiotem ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w drodze egzekucji do stanu rzeczy zgodnego z rozstrzygnięciem zawartym w akcie.
W zażaleniu Spółka podała, że należy rozróżnić decyzje, które jedynie stwierdzają określony stan rzeczy od decyzji, które nakładają określony obowiązek, podlegający wykonaniu w drodze przymusu państwowego, a do ostatniej z tych kategorii należy w ocenie Spółki decyzja SKO, która odmawiała stwierdzenia nieważności decyzji ZDM. Nie można się zgodzić ze Spółką że decyzja której dotyczy wniosek o wstrzymanie wykonania nakłada określony obowiązek, który podlega wykonaniu w drodze przymusu państwowego, ponieważ nie sposób wskazać jak w drodze przymusu państwowego może podlegać wykonaniu decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności.
W ocenie NSA zaskarżona decyzja nie wywołuje żadnych skutków o charakterze materialnym i nie podlega wykonaniu. W tym stanie rzeczy NSA działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.