Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 7 lutego 2007 r., sygn. akt I SA/Sz 1/07 odmówił H. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie z dnia 7 listopada 2000 r., sygn. akt SA/Sz 1304/2000.
Sąd I instancji w motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazał, iż w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, wynikające z art. 246 § 1 punkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), dalej: "p.p.s.a.". Sąd podał, że H. K. razem z żoną uzyskują miesięczny dochód w wysokości 2.200 złotych (brutto). W ocenie Sądu, powyższa kwota pozwala, aby przy poczynieniu oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny, skarżący mógł zgromadzić środki na poniesienie kosztów zastępstwa procesowego.
W zażaleniu na powyższe postanowienie H. K. wniósł o jego zmianę i uwzględnienie złożonego wniosku poprzez przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie, ewentualnie o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 stycznia 2007 r. odrzucającego jego skargę o wznowienie postępowania sądowego. W uzasadnieniu zażalenia skarżący wskazał, że wskutek nieznanych mu przyczyn prawnicy odmawiają złożenia skargi kasacyjnej od ww. postanowienia. Przedstawiane przez prawników argumenty nie przekonują skarżącego. W jego ocenie, udzielane przez prawników informacje z tytułu opłaconej porady prawnej "bywają tendencyjnie błędne lub dezinformują". Z tego powodu, zachowując "daleko posuniętą nieufność do ocen prawników oraz ich bezstronności", skarżący postanowił wnieść o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Prawo pomocy polega na tym, że strona zostaje zwolniona przez sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu przez sąd adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia kosztów jego wynagrodzenia i wydatków (art. 244 § 1 i 2 p.p.s.a.).
Stosownie do art. 246 § 1 p.p.s.a. osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Jak wynika z powyższej regulacji, warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż w sprawie występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie, przy czym ocena sądu w tym zakresie odnosi się do rozważenia sytuacji finansowej składającego wniosek w kontekście kosztów, jakie zobowiązany jest on ponieść na poczet prowadzonego postępowania.
Sąd I instancji trafnie przyjął, iż sytuacja majątkowa wnioskodawcy, uwzględniająca dochody jego oraz żony w wysokości 2.200 zł, nie pozwala na ustanowienie w sprawie pełnomocnika z urzędu. Nie ulega wątpliwości, że deklarowane przez skarżącego dochody w świetle ponoszonych koniecznych wydatków pozostają na takim poziomie, iż ma on możliwość opłacenia profesjonalnego pełnomocnika we własnym zakresie.
Należy zauważyć, że ewentualne potrzeby finansowe odnoszące się do ustanowienia radcy prawnego nie zostały przez skarżącego określone, ponieważ w żaden sposób nie wykazał on, że podjął jakiekolwiek starania o ustanowienie pełnomocnika i okazały się one bezskuteczne przez to, że wymagane koszty związane z jego powołaniem przekraczały posiadane środki finansowe. Z uzasadnienia wniesionego zażalenia w sposób jednoznaczny wynika, iż skarżący zasięgał już pomocy prawnej w związku z wymogiem sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika skargi kasacyjnej od postanowienia o odrzucenia skargi o wznowienie postępowania sądowego, jednakże był ona, w jego ocenie, niezadowalająca. Subiektywne obawy o rzeczywistą znajomość przepisów prawa przez profesjonalnych pełnomocników nie mogą w żadnym razie, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowić podstawy do domagania się ustanowienia pełnomocnika z urzędu przez sąd, albowiem jedynym kryterium jakie może być brane tu pod uwagę jest ocena poziomu dochodów składającego wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Skarżący nieusatysfakcjonowany uzyskaną poradą nie może w związku z tym oczekiwać, iż ze środków Skarbu Państwa zostanie przyznana mu pomoc prawna polegająca na ustanowieniu kolejnego pełnomocnika procesowego.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia i na podstawie art. 197 § 2 i art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
- - ---------------------- 3 2