Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 14 grudnia 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 1850/06 odrzucił zażalenie J.S. "M." Transport Ciężarowy, Usługi Budowlane na postanowienie tegoż Sądu z dnia 15 czerwca 2007 r. odrzucające skargę kasacyjną od wyroku z dnia 28 grudnia 2006 r. oddalającego skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.
W uzasadnieniu Sąd podał, że zgodnie z art. 194 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego we wszystkich sprawach, zaś uprawnionymi do osobistego sporządzenia skargi są jedynie osoby posiadające wysokie kwalifikacje prawnicze (art. 175 § 2 p.p.s.a), tj. sędziowie, prokuratorzy, notariusze, profesorowie lub doktorzy habilitowani nauk prawnych będący stronami, ich przedstawicielami lub pełnomocnikami albo też wnoszący skargę kasacyjną prokuratorzy lub Rzecznik Praw Obywatelskich.
Sąd uznał za bezzasadny zarzut strony, że posługiwanie się w punkcie 5 pouczenia zawartego w piśmie z dnia [...] czerwca 2007 r. sformułowaniem "powinno być" świadczyć ma o braku obowiązku sporządzenia zażalenia przez podmioty wskazane w art. 175 p.p.s.a. Zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie prawniczej ukształtowany jest pogląd, zgodnie z którym wyrażenie "powinno być sporządzone" należy rozumieć jako obowiązek sporządzenia. Przedmiotowe zażalenie zostało sporządzone osobiście przez skarżącego, a więc niezgodnie z powyższymi przepisami, pomimo tego, że strona została pouczona o ich treści przy postanowieniu z dnia 15 czerwca 2007 r. Tak więc sporządzenie zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej z naruszeniem art. 194 § 4 p.p.s.a. jest brakiem, który uzasadniał jego odrzucenie.
Sąd zaznaczył również, że skarga kasacyjna nie została opłacona, jednakże z uwagi na naruszenie art. 194 § 4 p.p.s.a. nie wzywano strony do wniesienia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, ponieważ stosownie do art. 232 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w przypadku odrzucenia skargi kasacyjnej należałoby uiszczony wpis zwrócić w całości.
J. S. w zażaleniu na powyższe postanowienie wniósł o jego uchylenie w całości "jako całkowicie bezpodstawnego, bezzasadnego i bezprawnego". Skarżący wezwał Sąd do: naprawienia swoich błędów w postaci wydanych bezpodstawnych postanowień, przesłania skargi kasacyjnej do NSA, naprawienia przez WSA całkowicie błędnego, niezgodnego z prawem wyroku oraz wznowienie całego postępowania z urzędu lub wskutek nakazu NSA w postępowaniu kasacyjnym.
W uzasadnieniu zażalenia skarżący podał, że występuje w sprawie osobiście, zaś posiadane przez niego uprawnienia do występowania we wszystkich sprawach dotyczących transportu drogowego są potwierdzone Państwowym Certyfikatem Kompetencji Zawodowych i Licencją, które załączył. W jego ocenie powyższe dokumenty stawiają go na równi z adwokatami, radcami prawnymi, doradcami podatkowymi, rzecznikami patentowymi do występowania jako pełnomocnik i reprezentant innych firm w sprawach dotyczących transportu drogowego. Skarżący uznał, że w tej dziedzinie jest najbardziej kompetentną osobą, pomimo braku tytułu naukowego.
Skarżący podniósł także zarzut naruszenia właściwości sądu. Zarówno skarga kasacyjna, jak i złożone w sprawie zażalenia były kierowane do Naczelnego Sądu Administracyjnego, tylko za pośrednictwem wojewódzkiego sądu administracyjnego, a zatem to nie ten sąd miał je rozpoznać "albowiem nie może rozpoznawać ich sąd, który wydał postanowienia". Wskazał również, że uiścił opłatę od zażalenia, która nie została mu zwrócona.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie jest bezzasadne.
Sąd I instancji słusznie ocenił wniesione przez skarżącego zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej jako dotknięte brakiem nieusuwalnym w trybie art. 49 p.p.s.a. Przedmiotowe zażalenie skarżący sporządził osobiście, czym naruszył obowiązek wynikający z art. 194 § 4 p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, bądź którykolwiek z podmiotów wymienionych w art. 175 § 2 p.p.s.a., tj. sędziego, prokuratora, notariusza, radcę Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa, profesora lub doktora habilitowanego nauk prawnych, będących stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo prokuratora lub Rzecznika Praw Obywatelskich, a także przez doradcę podatkowego w sprawach obowiązków podatkowych lub rzecznika patentowego w sprawach własności przemysłowej. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawierają zamknięty katalog podmiotów uprawnionych do sporządzenia skargi kasacyjnej oraz zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną i są to osoby wymienione powyżej, które posiadają fachową wiedzę prawniczą umożliwiającą prawidłowe skonstruowanie tychże pism procesowych.
Posiadanie dokumentów potwierdzających wysokie kwalifikacje zawodowe (certyfikat kompetencji zawodowych w krajowym obrocie drogowym rzeczy oraz licencja na wykonywanie krajowego transportu drogowego) nie uprawnia do sporządzania pism procesowych w stosunku do których ustawodawca wprowadził zaostrzone wymogi formalne.
Odnosząc się do zarzutu niewłaściwości rzeczowej sądu należy uznać, iż jest on całkowicie pozbawiony podstaw prawnych. Stosownie do art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem, zaś z art. 178 p.p.s.a. wynika, iż wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę, której braków strona nie uzupełniła. Niespełnienie ustawowego obowiązku zachowania przymusu adwokacko-radcowskiego powoduje, iż złożona skarga kasacyjna jest niedopuszczalna.
Należy nadmienić, że przepisy te, na mocy art. 197 § 2 p.p.s.a., stosuje się do postępowania toczącego się na skutek zażalenia. Pośredni tryb wnoszenia środków odwoławczych w postępowaniu sądowoadministracyjnym służy zbadaniu czy zachowane zostały wymogi formalne wynikające z ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tak więc w niniejszej sprawie Sąd I instancji, działając na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 i 194 § 4 p.p.s.a. słusznie odrzucił zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną.
W świetle powyższych rozważań brak jest też jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, iż Sąd I instancji powinien w tej sprawie "wznowić całe postępowanie z urzędu".
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.