Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, objętym zażaleniem postanowieniem z 11 kwietnia 2017 r. sygn. akt III SA/Łd 261/17 odrzucił skargę H. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) z dnia [...] grudnia 2016 r. w przedmiocie kary pieniężnej z naruszenie przepisów o transporcie drogowym.
W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że w związku z wniesieniem skargi na opisaną wyżej decyzję GITD z dnia [...] grudnia 2016 r., H. M. (dalej: skarżący) zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału III z dnia [...] lutego 2017 r. został wezwany do uzupełnienia, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia, braków skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 450 zł oraz do podpisania wniesionej skargi, bądź nadesłania podpisanego egzemplarza skargi. Odpisy powyższych zarządzeń zostały doręczone skarżącemu w dniu [...] marca 2017 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 15 akt sądowych). W zakreślonym terminie skarżący dokonał wpłaty kwoty 450 zł tytułem wpisu sądowego od wniesionej skargi. Nie uzupełnił natomiast braku formalnego skargi poprzez jej podpisanie bądź nadesłanie podpisanego egzemplarza. W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, wobec nieuzupełnienia braku formalnego, odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) w skrócie: p.p.s.a.
Skarżący w zażaleniu na powyższe postanowienie domagał się jego zmiany poprzez przyjęcie skargi do rozpoznania, ewentualnie uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, a w każdym przypadku dopuszczenia i przeprowadzenia dowodów wskazanych w zażaleniu oraz zasądzenia kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia jej braków formalnych ma miejsce wówczas, gdy nie usunięto w wyznaczonym terminie tych braków, mimo prawidłowego wezwania do ich usunięcia, o czym stanowi art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Braki skargi w rozumieniu ww. przepisów powinny być istotne, to znaczy takie, których nieusunięcie uniemożliwi nadanie sprawie dalszego biegu (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, 2010 r., s. 192).
Zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna przede wszystkim czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a nadto zawierać elementy szczególne, wymienione w pkt. 1 - 4 powołanego przepisu. Podstawowe minimum treści pisma składanego w postępowaniu sądowym określa natomiast art. 46 § 1 pkt 1 - 5 p.p.s.a, zaliczając do tego katalogu m. in. podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (pkt 4).
Wskazane w powołanym przepisie elementy treści pisma (skargi) mają charakter obligatoryjny, a ich brak, w szczególności brak podpisu skarżącego lub osoby go reprezentującej, co do zasady stanowi istotny brak formalny skargi uniemożliwiający nadanie jej dalszego biegu. Wnoszący pismo ma jednakże gwarancję ochrony swojego interesu prawnego, gdyż brak każdego z wymaganych składników treści pisma podlega uzupełnieniu w trybie i na zasadach uregulowanych w art. 49 p.p.s.a. Jeżeli bowiem pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Pismo poprawione lub uzupełnione w terminie wywołuje skutki od dnia jego wniesienia, a jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący zarządza pozostawienie go bez rozpatrzenia.
W odniesieniu do skargi ustawa przewiduje w takiej sytuacji skutek jej odrzucenia (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.).
Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że skarga wniesiona przez stronę nie zawierała podpisu wnoszącego, tym samym Sąd pierwszej instancji prawidłowo wezwał do jego uzupełnienia, wyznaczając stronie termin na dokonanie tej czynności oraz pouczając o skutkach niewykonania wezwań z dnia [...] lutego 2017 r.
Jak wynika z akt sprawy, skarżącemu w dniu [...] marca 2017 r. doręczono odpisy zarządzeń o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz do uzupełnienia braku formalnego przez podpisanie wniesionej skargi, bądź nadesłania podpisanego egzemplarza skargi (zwrotne potwierdzenie odbioru k. – 15 akt sądowych). Doręczenie zostało dokonane Ż. K. – dorosłemu domownikowi skarżącego. Termin do usunięcia wskazanych braków rozpoczął swój bieg w dniu [...] marca 2017 r. i upłynął w dniu [...] marca 2017 r. W zakreślonym terminie skarżący uiścił należny wpis sądowy, nie usunął natomiast braku formalnego skargi poprzez jej podpisanie, bądź nadesłanie jej podpisanego egzemplarza.
Skutkiem uchybienia terminowi jest – stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.– odrzucenie skargi oraz bezskuteczność czynności strony w postępowaniu sądowym obejmującej wniesienie skargi na rozstrzygnięcie organu administracji publicznej. Odrzucenie skargi przez sąd jest równoznaczne z odmową rozpatrzenia sprawy i wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie.
Wbrew argumentom skarżącego, podniesionym w zażaleniu na postanowienie WSA w Łodzi o odrzuceniu skargi, z akt sprawy wynika, ze skarżącemu doręczono zarówno wezwanie do uiszczenia wpisu, jak i wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi. Potwierdzają to adnotacje sekretarza sądowego na zarządzeniach z dnia [...] lutego 2017 r. (k. – 1 i 2 akt sądowych) o treści: "wykonano w dn. [...] marca 2017 r." oraz na kopiach wezwań wysłanych do skarżącego (k. – 13 i 14 akt sądowych) o treści "przekazano do biura podawczego celem wysłania w dn. [...] marca 2017 r.".
Również na zwrotnym potwierdzeniu odbioru znajduje się informacja o dwóch zarządzeniach wysłanych skarżącemu. Najistotniejsze jest jednak to, że także i sam skarżący przyznaje, że otrzymał dwa pisma: zarządzenie z dnia [...] lutego 2017 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz "odrębne wezwanie". Skarżący twierdzi jednak, że z treści pisma przewodniego wynikała jedynie konieczność opłacenia wpisu, a nadto "wezwanie do podpisania skargi nie miało formy zarządzenia tak, jak wezwanie do uiszczenia wpisu", a "skarżący nie posiadając wiedzy prawniczej, miał prawo przypuszczać, że celem ww. wezwania jest jedynie zobowiązanie go do uiszczenia opłaty sądowej". Powyższe twierdzenia skarżącego są nieuzasadnione. Jeśli bowiem skarżący potwierdza, że otrzymał dwa wezwania, to choćby z logicznego punktu widzenia – bez konieczności odwoływania się do specjalistycznej wiedzy prawniczej – jasne jest, że każde z tych wezwań dotyczyło odrębnej kwestii.
Niezrozumiały jest także zarzut skarżącego, że "wezwanie do uzupełnienia braku formalnego (przez podpisanie skargi) nie miało formy zarządzenia tak, jak wezwanie do uiszczenia wpisu". Okoliczność, że oba wezwania mają inną formę graficzną nie może stanowić przekonującego argumentu, że inny jest rygor obu wezwań, albo – jak zdaje się sugerować skarżący – że okoliczność ta mogła skarżącego wprowadzić w błąd co do faktycznej treści wezwania i wynikającego z niego dla skarżącego obowiązku.
Należy podkreślić, że wezwanie z dnia [...] marca 2017 r. w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III WSA w Łodzi z dnia [...] lutego 2017 r. (k. – 14 akt sądowych) zawierało wyraźną i jasną informację, iż pochodzi od Sądu – o czym stanowi nagłówek, w którym określono nazwę Sądu, adres, oznaczenie Wydziału oraz numer telefonu. Skarżący mając jakiekolwiek wątpliwości co do treści przesłanych mu wezwań mógł choćby telefonicznie skontaktować się z sekretariatem sądowym i uzyskać informację co do treści zarządzeń Sądu.
W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zasadnie Sąd pierwszej instancji, wobec nieuzupełnienia braków formalnych skargi w terminie, odrzucił ją na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.