Uzasadnienie
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], A. T. P. Spółka z o.o. w P. (dalej: skarżąca) wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego. W treści skargi nie zawarto żadnego uzasadnienia złożonego wniosku.
Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2013 r., sygn. akt III SA/Po 683/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu Sąd I instancji stwierdził, że zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), warunkiem wstrzymania wykonania aktu administracyjnego jest wystąpienie zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności w drodze egzekucji administracyjnej albo w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki.
Zatem, aby Sąd ocenił złożony wniosek o wstrzymanie, strona – działając we własnym interesie – powinna go uzasadnić, powołując się na określone okoliczności faktyczne, ewentualnie winna uprawdopodobnić możliwość ich wystąpienia. Sąd I instancji wskazał, że w rozpoznawanej sprawie wniosek zawarty w petitum skargi nie został w jakikolwiek sposób uzasadniony. Pełnomocnik skarżącej spółki nie wskazał na istnienie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, Sąd podniósł, że brak uzasadnienia przedmiotowego wniosku uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Ciężar wykazania, że okoliczności wskazane we wniosku istotnie zaistniały spoczywa na osobie wnoszącej o ochronę tymczasową, wobec czego należy wykazać, że wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki.
Nadto Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca jest spółką kapitałową, a jej sytuacja majątkowa w ogóle nie została zobrazowana, w szczególności z punktu widzenia jej stanu majątkowego, uzyskiwanych dochodów oraz ciążących na niej zobowiązań, co umożliwiłoby Sądowi dokonanie oceny zaistnienia przesłanek określonych w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. W związku z powyższym Sąd I instancji podkreślił, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Na powyższe postanowienie A. T. P. Spółka z o.o. wniosła zażalenie, zaskarżając orzeczenie w całości i domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że skarżąca nie wykazała, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W uzasadnieniu podniesiono, że Sąd I instancji powinien był wstrzymać wykonanie decyzji z uwagi na uprawdopodobnienie przez skarżącą, że obie decyzje administracyjne w rozpoznawanej sprawie zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa. W ocenie skarżącej spółki, niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia wynika z faktu, że spółka będzie zobowiązana do uiszczenia kary pieniężnej, której nigdy nie powinna byłaby zapłacić. Ewentualne odzyskanie uiszczonej kary będzie znacznie utrudnione, zaś w długim okresie od jej uiszczenia do zwrotu kapitał spółki będzie "zamrożony", co nie jest korzystne dla żadnego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą.
Zatem, biorąc pod uwagę stan finansowy spółki w dniu złożenia zażalenia, skarżąca stwierdziła, że niewstrzymanie wykonania decyzji będzie rodzić niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i jednocześnie może spowodować trudne do odwrócenia skutki w postaci utraty płynności finansowej spółki. Wraz z zażaleniem skarżąca przesłała dokumentację obrazującą jej trudną sytuację finansową.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na wnioskodawcy. Strona wnosząca o zastosowanie ochrony tymczasowej jest zatem zobligowana do wykazania, że w sytuacji wykonania decyzji, o wstrzymanie której wnioskowała, zajdzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne.
Przenosząc te uwagi natury ogólnej na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że skarżąca, pomimo ciążącego na niej obowiązku, nie wykazała przed Sądem I instancji spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Strona ograniczyła się jedynie do sformułowania w skardze samego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego, bez jakiegokolwiek uzasadnienia, wskazującego na jego zasadność.
Tymczasem – jak już podniesiono – skarżąca powinna podać we wniosku określone okoliczności, a także chociażby uprawdopodobnić ich wystąpienie, wykraczając w ten sposób poza gołosłowne i ogólnikowe twierdzenia. Sąd podejmujący rozstrzygnięcie w tej kwestii musi mieć bowiem możliwość dokonania analizy oraz oceny materiału, pozwalającego zająć stanowisko co do zaistnienia ustawowych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Brak uzasadnienia złożonego wniosku, a tym samym brak uprawdopodobnienia okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., uniemożliwia Sądowi jego ocenę pod kątem zasadności zastosowania instytucji ochrony tymczasowej w konkretnej sprawie oraz uwzględnienie żądania strony (por. postanowienie NSA z dnia 8 listopada 2012 r., sygn. akt II GSK 199/12).
W odniesieniu do twierdzenia skarżącej spółki, że Sąd I instancji powinien był wstrzymać wykonanie decyzji z uwagi na uprawdopodobnienie, że obie decyzje administracyjne w sprawie zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że kwestia prawidłowości wydanych decyzji administracyjnych oraz ich ocena pod kątem zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego nie podlega badaniu na obecnym etapie postępowania. Orzeczenie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest orzeczeniem wydanym w postępowaniu wpadkowym, odrębnym od sprawy głównej, w której toczy się postępowanie sądowoadministracyjne.
Podkreślić nadto należy, że Naczelny Sąd Administracyjny dokonuje kontroli postanowienia Sądu I instancji na dzień jego wydania. Skoro więc w chwili rozpoznawania wniosku skarżącej przed WSA w P. spełnienie ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji nie zostało w żaden sposób przez skarżącą uprawdopodobnione, należy uznać, że orzeczenie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest zgodne z prawem (por. postanowienie NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., sygn. akt I GZ 242/13).
Na marginesie zauważyć należy, że walor ochronny ma również prawna możliwość zmiany lub uchylenia przez sąd w każdym czasie, z urzędu lub na żądanie skarżącej, własnego postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania aktu, w sytuacji wykazania zmiany okoliczności, które warunkowały jego podjęcie.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.