Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 22 maja 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2192/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi Z.N. na uchwałę Krajowej Rady Notarialnej z dnia [...] sierpnia 2012 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji notarialnej.
W uzasadnieniu Sąd podał, że postanowieniem z dnia 29 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odrzucił wniesioną przez skarżącą skargę, z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia.
W dniu 11 grudnia 2012 r. skarżąca złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Podniosła, że w dniu 21 września 2012 r. dowiedziała się w Urzędzie Pocztowym, że jej przesyłka ze skargą została zwrócona z powodu błędnego adresu. Oznaczając prawidłowo adresata jako Krajową Radę Notarialną na kopercie umieściła adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. Po uzyskaniu tej informacji przekierowała przesyłkę na właściwy adres.
Sąd oddalając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi stwierdził, że usprawiedliwieniem braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi nie może być omyłka w oznaczaniu adresu organu, za pośrednictwem którego wniesiona została skarga. Od osoby należycie dbającej o swoje interesy, zdaniem Sądu, należy oczekiwać, że dokonując nawet tak technicznej czynności jaką jest zaadresowanie koperty, w której nadana ma być skarga wykaże się dostateczną starannością, która zapewni skuteczność tejże czynności.
W zażaleniu na powyższe postanowienie Z.N. zarzuciła naruszenie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 270, dalej jako p.p.s.a.) poprzez jego niezastosowanie nie przywrócenie terminu do wniesienia skargi na skutek uznania, że skarżąca ponosi winę w uchybieniu terminu albowiem nie dochowała należytej staranności przy adresowaniu przesyłki pocztowej zawierającej jej skargę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści przepisu art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Dla takiej oceny konieczne jest nie tylko dokonanie analizy okoliczności podnoszonych przez stronę, lecz również całości okoliczności sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela oceny wyrażonej w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., że okoliczność, iż skarżąca błędnie wskazała adres organu na kopercie zawierającej skargę świadczy o tym, że skarżąca prowadzi swoje sprawy niedostatecznie starannie i że usprawiedliwieniem braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi nie może być omyłka w oznaczeniu adresu organu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uchybienie w zakresie wskazania błędnego adresu, nie świadczy o tym, że skarżąca prowadzi swoje sprawy nienależycie. Należy wskazać, że skarżąca wnosząc skargę dochowała terminu do jej wniesienia, wskazała prawidłowo organ – Krajową Radę Notarialną. Wskazanie błędnego adresu jest omyłką, jednakże stopień zawinienia poprzez wskazanie błędnego adresu, w rozpoznawanej sprawie, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest znikomy.
Z uwagi na powyższe, dokonana przez Sąd I instancji ocena w zakresie braku winy jako przesłanki przywrócenia terminu do wniesienia skargi – była nieprawidłowa, a zatem zaskarżone postanowienie podlegało uchyleniu. Jednocześnie, mając na uwadze względy ekonomiki procesowej oraz fakt, że zgromadzone w aktach sprawy dokumenty są wystarczające do oceny czy wystąpiły przesłanki przywrócenia terminu do wniesienia skargi, Naczelny Sąd Administracyjny postanowił rozpoznać złożony w tym zakresie wniosek skarżącej.
Z akt sprawy wynika, że każda ze wskazanych przesłanek przywrócenia terminu określona w art. 86 i art. 87 p.p.s.a. została spełniona. Skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, dołączając do składanego wniosku tę skargę. Jak wskazano wyżej, skarżąca uprawdopodobniła również brak winy w uchybieniu terminu, które powodowało dla niej ujemne skutki procesowe, bowiem skarga wniesiona po terminie podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Na marginesie wskazać należy, że rację ma wnosząca zażalenie, że błędne wskazanie nazwy ulicy nie może uzasadniać, w sytuacji, jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie, gdy adresat wskazany na kopercie jest możliwy do zidentyfikowania, zwrotu tej przesyłki do nadawcy przez operatora pocztowego. W przypadku podmiotu (adresata), który został oznaczony w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości przesyłka taka nie może być uznana za niedoręczalną, w rozumieniu art. 27 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r., Nr 189, poz. 1159). Wskazanie na kopercie nazwy organu do którego została skierowana – Krajowej Rady Notarialnej – w sposób jednoznaczny sugerowało bowiem, kto jest jej adresatem. Krajowa Rada Notarialna jest placówką publiczną, której adres był znany operatorowi. Zatem operator pocztowy miał możliwość ustalenia prawidłowego adresu adresata przesyłki, a następnie doręczenia jej na ustalony adres.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 188 w związku z art. 197 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie, a następnie rozpoznał wniosek skarżącej o przywrócenie terminu i w efekcie na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. przywrócił stronie termin do wniesienia skargi.