Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 25 kwietnia 2017 r., wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Gd 1235/13, Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, działając na podstawie art. 234 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) zarządził ściągnięcie w postępowaniu egzekucyjnym od strony skarżącej – W. K. kwoty 100 zł tytułem nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej.
Z uzasadnienia zarządzenia wynika, że 27 października 2014 r. Sąd wezwał skarżącego do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 zł za odpis wyroku z uzasadnieniem, który zapadł w tej sprawie, w terminie 7 dni, pod rygorem ściągnięcia opłaty w postępowaniu egzekucyjnym. Odpis tego wyroku z uzasadnieniem doręczono skarżącemu 30.10.2014 r. W dniu 10 września 2015 r. Sąd wezwał skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 3 października 2014 r. o wezwaniu do uiszczenia powyższej opłaty. WSA podkreślił, że mimo to opłata nie została uiszczona.
W zażaleniu złożonym do Naczelnego Sądu Administracyjnego W. K. zakwestionował zasadność obowiązku uiszczenia kwoty 100 zł za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem i wniósł o uchylenie powyższego zarządzenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ kontrolowane zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I odpowiada prawu, aczkolwiek jego nieprecyzyjne i nader lakoniczne uzasadnienie wymaga korekty.
Przedstawiając sekwencję czynności procesowych podejmowanych w tej sprawie wskazać przede wszystkim należy, że wyrokiem z dnia 23 września 2014 r. Sąd oddalił skargę W. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia [...] lipca 2013 r. w przedmiocie zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Skarżący 30 września 2014 r. złożył wniosek o doręczenie odpisu tego wyroku z uzasadnieniem. Wniosku nie opłacił, więc zarządzeniem z dnia 3 października 2014 r. (a nie jak błędnie podano w uzasadnieniu kontrolowanego zarządzenia z dnia 27 października 2014 r.), Przewodniczący Wydziału wezwał skarżącego do uiszczenia opłaty kancelaryjnej 100 zł od złożonego wniosku, w terminie 7 dni, pod rygorem jej ściągnięcia w postępowaniu egzekucyjnym. Wezwanie doręczono skarżącemu prawidłowo 27 października 2014 r. (z kolei odpis wyroku z uzasadnieniem – 30 października 2014 r.), na które skarżący odpowiedział wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Prawo pomocy nie zostało skarżącemu przyznane (patrz: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2015 r. o sygn. akt II GZ 320/15, dostępne w CBOSA). Następnie, Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia 21 sierpnia 2015 r. (a nie jak błędnie podano w uzasadnieniu kontrolowanego zarządzenia z 10 września 2015 r.) wezwał skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 3 października 2014 r., pouczając jednocześnie skarżącego, że jeżeli przedmiotowa opłata nie zostanie uiszczona w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, Przewodniczący zarządzi jej ściągnięcie. W odpowiedzi na ponowne wezwanie, skarżący złożył kolejny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Postępowanie z tego wniosku zostało umorzone jako bezprzedmiotowe (patrz: postanowienie referendarza sądowego z dnia 22 października 2015 r.).
Skarżący wniósł środek odwoławczy. Dalej, pismem z dnia 24 kwietnia 2017 r. Oddział Finansowo-Budżetowy WSA w Gdańsku poinformował, że w okresie od 23 września 2014 r. do 21 kwietnia 2017 r. W. K. nie uiścił wpłaty 100 zł. W tym stanie rzeczy Przewodniczący Wydziału I WSA w Gdańsku wydał zaskarżone obecnie zarządzenie o ściągnięciu od skarżącego przedmiotowej opłaty kancelaryjnej.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazane zarządzenie – którego uzasadnienie wymagało korekty jak wyżej – nie narusza prawa.
Stosownie do art. 141 § 2 p.p.s.a. w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Uzasadnienie wyroku sporządza się w terminie czternastu dni od dnia zgłoszenia wniosku.
Zgodnie z art. 234 § 2 p.p.s.a. opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, doręczonego na skutek żądania zgłoszonego w terminie siedmiodniowym od ogłoszenia orzeczenia, pobiera się przy zgłoszeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenie. Jeżeli opłata nie została uiszczona, przewodniczący zarządza ściągnięcie jej od strony, która złożyła wniosek, po uprzednim wezwaniu strony do jej uiszczenia. Przepisów art. 220 nie stosuje się.
Powyższe oznacza, że sąd sporządza uzasadnienie wyroku oddalającego skargę na wniosek strony nawet wówczas, gdy wniosek ten nie został opłacony, co chroni prawo strony do sądu, rozumiane w tym przypadku jako prawo do wniesienia skargi kasacyjnej (por. postanowienie NSA z dnia 13 stycznia 2015 r. o sygn. akt II GZ 766/14, dostępne w CBOSA i powołane tam orzecznictwo). Gdy opłata nie została uiszczona na wezwanie, sąd zarządza jej ściągnięcie od strony.
Opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczony na skutek wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, zgłoszonego w terminie siedmiu dni od ogłoszenia orzeczenia albo doręczenia odpisu sentencji orzeczenia, pobiera się w kwocie 100 zł – § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz. U. Nr 221, poz. 2192).
Jak wynika z akt sprawy skarżący W. K. złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu z dnia 23 września 2014 r. i jego doręczenie w terminie, lecz wniosku nie opłacił. Pomimo to wyrok z uzasadnieniem skarżącemu doręczono. Sąd dwukrotnie wzywał skarżącego do uiszczenia wymaganej opłaty kancelaryjnej, jednak obydwa wezwania – chociaż prawidłowo doręczone – nie zostały wykonane, a skarżący prawomocnie nie został zwolniony od kosztów sądowych, przy czym bez znaczenia dla niniejszej sprawy pozostają losy kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, zmierzającego do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania, gdyż wniosek ten nie mógł chronić skarżącego przed skutkami niezastosowania się do ponownego wezwania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej. W tej sytuacji zasadnie Przewodniczący Wydziału I wydał zaskarżone zarządzenie o ściągnięciu wskazanej opłaty, które odpowiada prawu, o czym była już mowa i czego zażalenie skutecznie nie podważa.
Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. i art. 198 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.