Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 7 maja 2014 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1050/14) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. − Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej powoływanej jako "p.p.s.a."), odmówił S. Spółce jawnej z siedzibą w [...] wstrzymania wykonania zaskarżonej przez nią decyzji Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2014 r. (nr [...]) utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. z dnia [...] listopada 2013 r. (nr [...]), nakazującą skarżącej spółce rejestrację 43 używanych odbiorników radiofonicznych oraz ustalającą opłatę w wysokości 7678,50 zł za używanie wspomnianych odbiorników oraz jednego niezarejestrowanego odbiornika telewizyjnego.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w skardze spółka wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu, strona nie wykazała zaistnienia ustawowych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., lecz ograniczyła się jedyne do zgłoszenia przedmiotowego wniosku. Takie działanie było niewystarczające. Uzasadnienie wniosku powinno bowiem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Brak takiego uzasadnienia skutkował odmową wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Zażalenie na wskazane postanowienie Sądu pierwszej instancji złożyła S. Sp. j. Spółka wniosła o uchylenie tego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Strona wnosząca zażalenie zarzuciła orzeczeniu Sądu pierwszej instancji naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. Podniosła, że w sprawie zaszła co najmniej jedna z dwóch przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, o jakich mowa w tym przepisie. Stwierdziła, że obowiązek zapłaty naliczonej opłaty w wysokości 7678,50 zł spowoduje znaczny uszczerbek dla przedsiębiorstwa. W związku obecna sytuacją na rynku samochodowym oraz narastającymi kosztami prowadzenia działalności w tym zakresie, dodatkowe obciążenie finansowe może doprowadzić do znacznych problemów finansowych firmy i prawdopodobnie wywoła skutek w postaci redukcji zatrudnienia pracowników w przedsiębiorstwie.
Ponadto konieczność redukowania kosztów w związku z wykonaniem decyzji niewątpliwie wpłynie negatywnie na konkurencyjność przedsiębiorstwa na rynku oraz uniemożliwi dalszy rozwój. W razie uwzględnienia skargi, powrót przedsiębiorstwa do stanu poprzedniego będzie wymagał znacznego czasu oraz nakładów finansowych, jak również dopełnienia wielu formalności.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.
W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji nakazującej rejestrację odbiorników radiofonicznych oraz ustalającej wysokość opłaty za korzystanie z niezarejestrowanych odbiorników. W tej sytuacji podkreślenia wymaga, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku.
W zaskarżonym postanowieniu Sad pierwszej instancji uznał, że skarżąca nie przedstawiła okoliczności uprawdopodabniających wystąpienie w jej przypadku niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w razie wykonania zaskarżonej decyzji. Powodem takiej oceny był brak jakiegokolwiek uzasadnienia złożonego przez skarżącą spółkę wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd pierwszej instancji ocena jest prawidłowa.
Przed wydaniem zaskarżonego postanowienia skarżąca spółka nie wskazała jakichkolwiek okoliczności, które uprawdopodabniałyby wystąpienie w niniejszej sprawie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w razie wykonania zaskarżonej decyzji. Okoliczności takie nie wynikały również z akt sprawy. Wobec tego Sąd pierwszej instancji nie miał podstaw do zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Próbę wskazania okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji strona podjęła dopiero w zażaleniu. Takie działanie należy co do zasady uznać za spóźnione i nie może ono skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia. Niezależnie od tego, wskazane w zażaleniu argumenty nie mogłyby przemawiać za zastosowaniem ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wskazując na możliwość spowodowania trudnego do odwrócenia skutku w postaci prawdopodobnej redukcji zatrudnienia, spółka nie przedstawiła żadnych dokumentów źródłowych, które wskazywały, że znajduje się w tak trudnej sytuacji finansowej, iż ewentualne wyegzekwowanie przez organy administracji kwoty 7678,50 zł będzie musiało prowadzić do takich strat, że konieczne stanie się zwolnienie pracowników. Z tych samych powodów Sąd nie znajduje również jakichkolwiek przesłanek, by uznać za wiarygodne twierdzenia spółki, że ewentualna zapłata wspomnianej kwoty przed rozpoznaniem skargi doprowadzi do znacznego uszczerbku w majątku strony, uniemożliwi dalszy rozwój spółki i na tyle pogorszy jej konkurencyjność, że w przypadku uwzględniania skargi skutki te nie będą mogły być odwrócone, a szkody zrekompensowane.
Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.
PG