Uzasadnienie
Postanowieniem z 19 marca 2024 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi M. P. (dalej: "skarżący") na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 21 kwietnia 2023 r. w przedmiocie stwierdzenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego odrzucił skargę oraz zwrócił skarżącemu kwotę 200 zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy.
Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Prezesa NFZ z dnia 21 kwietnia 2023 r. Postanowieniem z 11 października 2023 r. WSA w Łodzi stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania i rozstrzygnięcia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. WSA w Warszawie wezwał pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez nadesłanie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa upoważniającego do działania w imieniu strony skarżącej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Pismo zawierało pouczenie, iż strona zobowiązana jest do uzupełnienia braku formalnego skargi w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi 31 stycznia 2024 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uzasadniając zaskarżone postanowienie podniósł, że Sąd odrzuca skargę, ponieważ strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi tj. do 7 lutego 2024 r.
W podstawie prawnej orzeczenia wskazano art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 oraz art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., 935; dalej: "p.p.s.a.").
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący zarzucając mu naruszenie art. 58 § 1 ust. 3 p.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie, a w konsekwencji uznanie, że zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi. Skarżący wniósł o uchylenie przedmiotowego postanowienia w całości oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania zażaleniowej, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 46 § 3 p.p.s.a. do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego uwierzytelniony odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Niezłożenie pełnomocnictwa stanowi brak formalny. W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Należy w tym miejscu podkreślić, że gdy wnoszącym skargę jest pełnomocnik, który nie złożył pełnomocnictwa, wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi, czyli złożenia pełnomocnictwa, należy skierować do wnoszącego pismo pełnomocnika – art. 49 § 1 i art. 46 § 3 w zw. z art. 57 § 1 p.p.s.a. W przypadku jego nieusunięcia w wyznaczonym terminie, sąd odrzuca skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony w postanowieniu NSA z 10 grudnia 2024 r., II GZ 537/24, iż powyższe przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a zatem w przypadku nieuzupełnienia przez stronę skarżącą braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, sąd zobowiązany jest do odrzucenia skargi.
W niniejszej sprawie Sąd I instancji wezwał pełnomocnika skarżącej do przedłożenia pełnomocnictwa procesowego umocowującego go do reprezentowania skarżącego przed sądami administracyjnymi. Bezsporny jest fakt, że pełnomocnik skarżącego otrzymał wezwanie do uzupełnienia braku formalnego oraz iż pomimo otrzymania wezwania pełnomocnik nie złożył pełnomocnictwa ani w formie oryginału ani w formie uwierzytelnionego odpisu. Ponadto, dołączone do skargi pełnomocnictwo skierowane zostało do reprezentowania skarżącego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi.
Należy przy tym zaznaczyć, że skarga w imieniu skarżącego została sporządzona i wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika. Do skargi pełnomocnik dołączył pełnomocnictwo do działania w imieniu skarżącego podpisane podpisem elektronicznym. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, podpis elektroniczny skarżącego na pełnomocnictwie nie został prawidłowo zweryfikowany, a tym samym uznać należało, że udzielone pełnomocnictwo nie zostało w sposób prawidłowy podpisane. Również z załączonego do zażalenia raportu weryfikacji podpisu pod pełnomocnictwem wynika, że podpis został niekompletnie zweryfikowany, co oznacza, że kryptograficznie dane zostały podpisane tym konkretnym certyfikatem (kluczem), jednak aplikacja nie mogła zweryfikować certyfikatu i/lub jego ścieżki certyfikacji.
W związku z powyższym, brak formalny skargi we wskazanym zakresie należało uzupełnić w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. w celu wykazania, czy działający za skarżącego pełnomocnik jest umocowany do wykonywania podjętych przez niego czynności procesowych, w tym również przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie.
W świetle przedstawionych okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że WSA w Warszawie zasadnie stanął na stanowisku, iż bezskuteczny upływ terminu wyznaczonego do uzupełnienia sprecyzowanych braków formalnych, musiał skutkować negatywnymi konsekwencjami dla strony w postaci odrzucenia wniesionej skargi z przyczyn formalnych, a tym samym niepoddania jej w ogóle ocenie merytorycznej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji podjął więc prawidłowe rozstrzygnięcie w postaci odrzucenia skargi w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 220 § 3 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.