Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 24 października 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 2338/08 Przewodniczący Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wezwał J. P. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych po wznowieniu postępowania – w kwocie 400 zł, stosownie do § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193).
W zażaleniu z dnia 9 listopada 2008 r. na powyższe zarządzenie strona wniosła o jego uchylenie i zwolnienie z opłat sądowych. Powołała się na trudną sytuację materialną związaną z prowadzonym przez nią gospodarstwem rolnym i niskimi dochodami, jakie uzyskuje z jego prowadzeniem. Przedłożyła zaświadczenie z Urzędu Miasta i Gminy w M. o wysokości rocznego dochodu z gospodarstwa rolnego, to jest kwoty 10.126,53 zł.
Kolejnym zarządzeniem, z dnia 9 grudnia 2008 r., Sąd wezwał stronę do sprecyzowania treści ww. pisma poprzez wskazanie czy składa zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu – czyli kwestionuje obowiązek jego uiszczenia lub ustaloną wysokość, czy też składa wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia ustalonego wpisu sądowego z uwagi na trudną sytuację materialną.
W odpowiedzi strona wyjaśniła, że złożone przez nią pismo jest zażaleniem na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie posiada usprawiedliwionych podstaw.
W myśl art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.), w postępowaniu sądowoadministracyjnym strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Odstępstwem od tej zasady są przepisy regulujące zwolnienie od kosztów zawarte w dziale V, rozdział III ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Art. 239 p.p.s.a. wymienia podmioty zwolnione z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Określony tym oraz następnymi przepisami zakres przedmiotowy i podmiotowy zwolnienia od kosztów sądowych z mocy ustawy nie obejmuje stron skarżących decyzje wydane w sprawach dotyczących płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, wobec których brak jest prawomocnego postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarządzenie Przewodniczącego Wydziału nie narusza prawa.
Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W myśl natomiast § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wpis stosunkowy wynosi 3% wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł, przy wartości ponad 10.000 zł do 50.000 zł. Wartość przedmiotu sporu w niniejszej sprawie wynosi 10.039,99 zł. Przewodniczący Wydziału prawidłowo zatem zarządził pobranie wpisu od skargi wniesionej przez stronę na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, utrzymującą w mocy decyzję ustalającą kwotę nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, w kwocie 400 zł.
Ze względu na zawarcie przez stronę w zażaleniu również żądania zwolnienia jej z opłat sądowych należy nadmienić, że od obowiązku uiszczenia wpisu od tej skargi strona będzie zwolniona odrębnym rozstrzygnięciem w wypadku pozytywnego rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. ww. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (art. 243 i nast. p.p.s.a.).
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sad Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 w związku z art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.