Uzasadnienie
I
Wojewódzki Sąd Administracyjny w P., postanowieniem objętym zażaleniem odmówił K. S. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] grudnia 2015 r., w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
Uzasadniając odmowę Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca nie uprawdopodobniła w wystarczający sposób, że wykonanie decyzji może spowodować skutki określone w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: ppsa). Sąd wskazał, że skarżąca nie wskazała konkretnych okoliczności, z których wynika, że jej aktualna sytuacja finansowa jest trudna. Wprawdzie załączyła do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji podsumowanie księgi przychodów i rozchodów za grudzień 2015 r. oraz zeznania podatkowe za 2013 r. i 2014 r. (PIT-36 i PIT/B), jednak nie podała żadnych informacji o wielkości swojego majątku, np. czy w skład majątku wchodzą jakieś nieruchomości, przedmioty wartościowe, jaki jest stan majątkowy osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Skarżąca nie przedłożyła też wyciągów z rachunków bankowych, kont czy lokat bankowych.
Natomiast odnosząc się do wykazanej przez skarżącą straty Sąd podkreślił, że zgodnie z poglądami orzecznictwa strata z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie jest przesłanką do wstrzymania wykonania decyzji.
II
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie art. 61 § 3 ppsa poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie brak jest przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania "Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W.", wstrzymania przez "Wojewódzki Sąd Administracyjny w W." wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia zażalenia zgodnie z art. 196 ppsa, zasądzenia na rzecz skarżącej kosztów postępowania.
III
Postanowieniem z dnia 11 maja 2016 r., sygn. akt I SA/Po 358/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.
IV
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 61 § 3 ppsa, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku tak, aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.
W zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji uznał, że na podstawie wniosku strony i złączonych do niego dokumentów nie sposób ustalić, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dopiero bowiem porównanie wydatków skarżącej z jej majątkiem czynnym mogłoby pozwolić ustalić jakie skutki w odniesieniu do sytuacji finansowej skarżącej i osób pozostających na jej utrzymaniu wywoła wykonanie decyzji.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd I instancji ocena jest prawidłowa.
Przede wszystkim podkreślić należy, że wykonanie aktu administracyjnego nakładającego na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w takim akcie należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonego do sądu administracyjnego aktu uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania aktu nakładającego obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. To strona - chcąc skorzystać z wyjątku od zasady, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu - powinna wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania aktu przedstawić sądowi nie tylko argumenty, ale i stosowne dokumenty na ich poparcie, wskazujące że w sprawie istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Sąd administracyjny nie ma natomiast instrumentów prawnych do samodzielnego ustalania sytuacji majątkowej czy rodzinnej strony, które to ustalenie jest niezbędne przy ocenie, czy wykonanie zaskarżonego aktu może spowodować w danym przypadku skutki, o jakich mowa w art. 61 § 3 ppsa.
Skarżąca podnosząc w ramach wniosku argumentację o wpływie wykonania zaskarżonej decyzji, mogącej w jej ocenie doprowadzić do utraty płynności finansowej, pozbawienia skarżącej środków do życia, popadnięcia w spiralę zadłużenia i dalej idących negatywnych skutków dla rodziny skarżącej, nie przedstawiła w sposób wystarczający jej rzeczywistej sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych, a więc w sposób umożliwiający dokonanie obiektywnej oceny konsekwencji, jakie może nieść ze sobą obowiązek zapłaty nałożonej na nią kary pieniężnej. Nie jest bowiem wystarczające samo przedstawienie zaznania podatkowego za 2013 r. i 1014 r., oraz księgi przychodów i rozchodów za grudzień 2015 r. Skarżąca nie przedstawiła żadnych innych argumentów oraz dokumentów (np. informacji o posiadanym majątku ruchomym i nieruchomym, wysokości środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, kwotach posiadanych wierzytelności, ponoszonych wydatków) potwierdzających okoliczności uzasadniające stwierdzenie, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby spowodować skutki, o których mowa w art. 61 § 3 ppsa.
Brak szczegółowych informacji o sytuacji majątkowej nie pozwolił zweryfikować, czy skarżąca rzeczywiście nie dysponuje środkami umożliwiającymi pokrycie kwoty orzeczonej kary pieniężnej, a co się z tym wiąże, że wykonanie decyzji wiązałoby się z wyrządzeniem skarżącej znacznej szkody lub prowadziło do spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Argumenty podniesione w zażaleniu w ogóle nie odnoszą się do ww. stanowiska Sądu I instancji i głównej przyczyny odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Nie mogły skutecznie zakwestionować stanowiska Sądu twierdzenia, że w "niemalże tożsamych" stanach faktycznych i prawnych inne sądy wojewódzkie wstrzymywały wykonanie decyzji, bądź powtórne powołanie się jedynie na stratę jaką skarżąca poniosła prowadząc działalność gospodarczą. Na marginesie można zauważyć, że wbrew temu, co twierdzi autor zażalenia (strata w 2013 r. 2.312,64 zł, strata w 2014 r. 2.312,64 zł) z dokumentów przedstawionych przez stronę nie wynika, że skarżąca poniosła jakąkolwiek stratę w 2013 r.
Natomiast oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie uniemożliwia ponowienia wniosku w razie zmiany okoliczności, co wynika z treści art. 61 § 4 ppsa.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ppsa w związku z art. 197 § 2 ppsa, orzekł jak w sentencji.