Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 21 marca 2016 r. o sygn. akt VI SA/Wa 2803/15 na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) odmówił P. R. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) z dnia [...] sierpnia 2015 r. w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej (1500 złotych).
Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że w skardze na powyższą decyzję P. R. zawarł wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Z uwagi na to, że wniosek skarżącego nie został uzasadniony, Sąd nie miał podstaw do dokonania oceny czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z wykonaniem decyzji objętej skargą, więc odmówił wstrzymania jej wykonania, wyjaśniając również, że w postępowaniu wpadkowym nie bada legalności zaskarżonej decyzji.
W zażaleniu wniesionym do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA) P. R. domagał się uchylenia postanowienia Sądu z dnia 21 marca 2016 r. i wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Argumentował, że – wbrew twierdzeniu organu – uiścił należną opłatę za przejazd gdy tylko było to możliwe, więc organ nie miał podstaw do nałożenia kary pieniężnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie jest zasadne.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. GITD utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2015 r., którą na podstawie przepisu art. 13k ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 460) nałożył na P. R. karę pieniężną w wysokości 1500 zł za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. W odróżnieniu od art. 140ac ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.) i art. 93 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm.), ustawa o drogach publicznych nie przewiduje wstrzymania przez organ wykonania decyzji nakładającej karę w razie wniesienia przez stronę ukaraną skargi do sądu administracyjnego na tę decyzję. Oznacza to, że strona wnosząca skargę ma prawo wystąpić do sądu administracyjnego z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji objętej skargą na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej: p.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...).
Jak zatem wynika z treści cytowanego przepisu przesłankami do wstrzymania wykonania decyzji przez sąd są niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym zaznaczyć należy, iż szkoda nie musi mieć charakteru materialnego, natomiast trudne do odwrócenia skutki to skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nie nastąpić lub nastąpić po długim czasie czy przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.
Przede wszystkim podkreślić należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia decyzji zaskarżonej do sądu administracyjnego uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku.
Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów "(...) ustawodawca nie wiąże – choćby w najmniejszym stopniu – wystąpienia podstaw udzielenia ochrony tymczasowej z prawdopodobieństwem uwzględnienia skargi na decyzję. Tak więc sąd administracyjny rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie może, choćby wstępnie badać, czy zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą uzasadniającą jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności." – zob. uzasadnienie uchwały siedmiu sędziów NSA z dnia 16 kwietnia 2007 r. o sygn. akt I GPS 1/07 (publik. ONSAiWSA z 2007 r. nr 4, poz. 77).
Przechodząc do oceny kontrolowanego postanowienia, uznać należy, że jest ono zgodne z prawem. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że skoro P. R. nie uzasadnił wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji GITD, to wniosek musiał zostać rozstrzygnięty odmownie, gdyż wnioskodawca nie wskazał Sądowi żadnych przesłanek, które by mogły przemawiać za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji nie można odmówić Sądowi racji, że nie uwzględnił wniosku.
Dokonanej przez Sąd I instancji oceny wniosku nie zmienia w całości chybiona argumentacja zażalenia, w której skarżący kwestionuje zasadność wymierzenia mu kary pieniężnej przez GITD, twierdząc – wbrew ustaleniom organu – że uiścił należną opłatę elektroniczną za przejazd. Taka argumentacja nie mieści się w dyspozycji art. 61 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym, jak była o tym mowa, dla wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji trzeba wykazać, że wykonanie tejże decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki lub niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody (np.: uiszczenie kary pieniężnej nałożonej decyzją pozbawi skarżącego środków do życia, doprowadzi do licytacji jego majątku, uniemożliwi mu finansowanie leczenia własnego lub członka jego bliskiej rodziny itp.). Innymi słowy, skoro zamiast wykazać przesłanki określone w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. skarżący zakwestionował – i to dopiero na etapie zażalenia – zgodność z prawem decyzji, to taka argumentacja nie miała znaczenia dla podważenia postanowienia Sądu I instancji, wszak wydanego w postępowaniu wpadkowym.
Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia ponadto skarżącemu, że zaskarżona przez niego decyzja GITD z dnia [...] sierpnia 2015 r. zostanie poddana kontroli pod względem legalności przez WSA w W. i wówczas WSA zbada czy organ miał wystarczające podstawy do wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej.
Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.