Uzasadnienie
Postanowieniem z 24 maja 2016 r., sygn. akt V SA/Wa 547/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił M. R. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] stycznia 2016 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzenie gier na automatach poza kasynem gry.
W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, że zachodzą okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wnioskodawca poza ogólnymi twierdzeniami dotyczącymi wysokiego ryzyka utraty płynności finansowej oraz wyrządzenia znacznej szkody i daleko idących negatywnych skutków dla skarżącego nie wskazał jednoznacznie, że w sprawie zmaterializowały się przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.).
WSA stwierdził, że pomimo licznych postępowań egzekucyjnych prowadzonych przeciwko skarżącemu, to dochody osiągnięte przez niego (w 2013 r. – 393.242,86 zł, w 2014 r. – 294.108,15 zł, a tylko w II kwartale 2015 r. – 97.169,00 zł) zdają się przeczyć obawom wnioskodawcy o faktycznym pozbawieniu skarżącego środków do życia, w przypadku wykonania decyzji.
Zdaniem Sądu obawy skarżącego dotyczące utraty płynności finansowej i popadnięcia w spiralę zadłużenia nie mogą stanowić skutecznej przesłanki do wstrzymania zaskarżonej decyzji. Wskazane przez wnioskodawcę zadłużenie skarżącego na rzecz podmiotu trzeciego w wysokości 80.000,00 zł nie zostało zobrazowane odpowiednimi dokumentami, jej powstanie nie zostało wyjaśnione i nie może podlegać ocenie. Z kolei zobowiązania z tytułu zaciągniętego kredytu hipotecznego czy leasingu pojazdu stanowią normalne koszty związane z potrzebami bytowymi skarżącego czy prowadzoną przez niego działalnością.
Sąd uznał, że skarżący przedstawił jedynie informacje dotyczące swojego dochodu, a także udokumentował część ze swoich zobowiązań, jednak nie stanowi to całości obrazu stanu majątkowego, jaki jest jego udziałem. W związku z powyższym nie sposób ocenić, jak bardzo dolegliwym dla majątku skarżącego może być wykonanie zaskarżonej decyzji.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o jego zmianę i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w W., a także o zasądzenie kosztów postępowania.
Zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie brak jest przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Stwierdził, że istnieje wysokie ryzyko utraty finansowej i wyrządzenia znacznej i nieodwracalnej szkody na skutek wykonania decyzji i decyzji ją poprzedzającej, co może doprowadzić do dalej idących negatywnych skutków dla rodziny skarżącego. Skarżący podniósł, że są w stosunku do niego prowadzone liczne postępowania egzekucyjne i że jest zadłużony w stosunku do podmiotu trzeciego na 80.000 zł, jego mieszkanie obciążone jest kredytem hipotecznym i leasinguje pojazd.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zawiera uzasadnionych zarzutów, więc podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
W rozpoznawanej sprawie wniosek dotyczył wstrzymania decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] stycznia 2016 r. nakładającej na M. R. karę pieniężną w wysokości 24.000 zł.
Wobec tego stwierdzić należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się udzielenia ochrony tymczasowej obowiązana jest uprawdopodobnić, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. To strona – chcąc skorzystać z wyjątku od zasady, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu – powinna wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania aktu przedstawić sądowi nie tylko argumenty, ale i stosowne dokumenty na ich poparcie, wskazujące, że w sprawie istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Sąd administracyjny nie ma natomiast instrumentów prawnych do samodzielnego ustalania sytuacji majątkowej strony, które to ustalenie jest niezbędne przy ocenie, czy wykonanie zaskarżonego aktu może spowodować w danym przypadku skutki, o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
W ocenie NSA Sąd I instancji zasadnie uznał, że wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej nie mógł zostać uwzględniony, bowiem skarżący nie uprawdopodobnił, że wykonanie decyzji może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki.
M. R. wykazał dochody osiągnięte w roku 2013 i 2014, a także w II kwartale 2015 r. oraz fakt prowadzenia w stosunku do skarżącego egzekucji. Powyższe nie jest wystarczające, aby WSA mógł zbadać, czy wykonanie decyzji może spowodować ziszczenie się przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Pozostałe okoliczności dotyczące sytuacji majątkowej skarżącego nie mogły podważyć powyższej oceny. Nie zostały bowiem przedstawione żadne dokumenty potwierdzające oświadczenia skarżącego o m.in. zobowiązaniu na 80.000 zł, kredycie hipotecznym. Wobec tego wniosek skarżącego nie dawał podstaw do jego pozytywnego rozpoznania.
Z podanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.