Uzasadnienie
Postanowieniem z 22 września 2015 r., sygn. akt II SA/Ol 941/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w O., na wniosek H. F. P. Spółki z o.o. w W., wstrzymał wykonanie decyzji Dyrektora Izby Celnej w O. z [...] lipca 2015 r. w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry.
Sąd stwierdził, że skarżąca powołała jako przesłanki udzielenia ochrony tymczasowej okoliczność, że na dzień [...] kwietnia 2015 r. zapłaciła kary pieniężne w wysokości 5.079.683,76 zł. Ponadto wobec spółki toczy się szereg postępowań dot. wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry.
WSA uznał, że skarżąca uprawdopodobniła w wystarczający sposób, że wykonanie decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki poprzez złożone oświadczenie Prezesa Zarządu Spółki, z którego wynika, że w latach 2013-2015 spółka zapłaciła kary pieniężne za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry w łącznej wysokości 5.079.683,76 zł i nadal toczy się wobec niej szereg postępowań w tym przedmiocie.
Zdaniem WSA skutków zapłaty kary pieniężnej nie można rozpatrywać w oderwaniu od łącznej wysokości kary, która w połączeniu z ilością spraw tego rodzaju rozpoznawanych przed sądami administracyjnymi może wpłynąć na uzasadnione przypuszczenie utraty płynności finansowej spółki i nawet ogłoszenia jej upadłości. Sąd I instancji uznał, że wykonanie zaskarżonej decyzji zagrażające zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej stanowi spełnienie przesłanek z art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.).
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył organ, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych. Zarzucił naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że skarżąca we wniosku o wstrzymanie wykonania uprawdopodobniła wystąpienie pozytywnych przesłanek przemawiających za niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, gdy skarżąca nie uprawdopodobniła, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje ziszczenie się przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej przez zapłacenie kary pieniężnej.
W ocenie organu kwota wynikająca z zaskarżonej decyzji znacząco nie wpłynie na funkcjonowanie finansowe spółki prowadzącej działalność gospodarczą. Ponadto, zdaniem organu skarżąca nie spółka nie przedstawiła dokumentów obrazujących jej aktualną kondycję finansową, a w konsekwencji nie wykazała, że mogą zajść w stosunku do niej okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a, wniosek skarżącej nie został należycie uzasadniony i nie powinien być uwzględniony przez Sad.
Zdaniem organu zaskarżona decyzja została wydana w wyniku stwierdzenia, że spółka, prowadząc działalność gospodarczą, rażąco naruszyła prawo. Podmioty, które w oczywisty sposób nie przestrzegają przepisów prawa nie mogą korzystać z ochrony tymczasowej w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Państwo nie powinno pozwalać na dalsze prowadzenie działalności nielegalnej, ponieważ może to skutkować pogłębianiem się stwierdzonych nieprawidłowości. Organ zaznaczył, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uniemożliwia skarżącej spółce dalsze czerpanie korzyści z działalności nielegalnej. Z uwagi na powyższe, pogorszenie się kondycji finansowej spółki bądź ewentualną utratą płynności finansowej skutkującą upadłością podmiotu nie stanowi znacznej szkody dla skarżącej, a jedynie konsekwencję nieprzestrzegania przez skarżącą obowiązujących przepisów prawa w tym zakresie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie jest zasadne.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04 oraz z 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04). Obowiązkiem sądu jest zatem ocena argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia (zob. postanowienia NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, niepubl. oraz z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt FZ 163/04, niepubl.).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji trafnie udzielił skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu przed sądem administracyjnym, uznając, że w sprawie wystąpiły przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego dokumenty przedstawione przez spółkę, wbrew zarzutom organu, obrazowały jej sytuacje finansową.
W świetle stanu niniejszej sprawy, NSA uznał, że skutkiem wykonania zaskarżonej decyzji, tj. zapłaty kary w wysokości 24.000 zł, w połączeniu z innymi zapłaconymi karami, których łączna wysokość wynosi 5.079.683,76 zł, może być utrata płynności finansowej spółki, a nawet ogłoszenie jej upadłości, co przemawia za zastosowaniem instytucji, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Należy również podkreślić, że wstrzymanie wykonania decyzji jest instytucją procesową i nie ma nic wspólnego z kontrolą zaskarżonej decyzji, ale służy zabezpieczeniu interesów strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym aż do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd administracyjny. Ocena, czy decyzja jest, czy nie jest legalna (zgodna z prawem), a także czy adresat decyzji naruszył prawo zostanie przeprowadzona przez Sąd I instancji w postępowaniu ze skargi skarżącej spółki, a nie w sprawie wpadkowej zainicjowanej wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji. Na tym etapie postępowania sąd administracyjny, rozpatrując wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., nie bada tej kwestii. Powołany przepis upoważnia Sąd tylko do oceny złożonego wniosku, w której to ocenie nie mieści się weryfikacja prawidłowości decyzji.
Stąd też argumentację zażalenia, odnoszącą się do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji objętej wnioskiem spółki o wstrzymanie jej wykonania, NSA potraktował, jako w całości chybioną i w istocie niepodważającą stanowiska Sądu I instancji zawartego w kontrolowanym postanowieniu.
W tym stanie rzeczy oraz na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjnej postanowił jak w sentencji