Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 15 czerwca 2016 r. (sygn. akt III SA/Po 1130/15) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej powoływanej jako "p.p.s.a."), odrzucił zażalenie R. P. na postanowienie tegoż Sądu z dnia 9 marca 2016 r. (sygn. akt III SA/Po 1130/15) utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 3 lutego 2016 r. o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy w sprawie ze skargi R. P. z dnia 13 października 2015 r. na postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia [...] września 2015 r. (nr [...]) w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych.
W uzasadnieniu postanowienia o odrzuceniu zażalenia Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarżący został prawidłowo pouczony, iż postanowienie z dnia 9 marca 2016 r. - wydane w trybie art. 260 § 1 i 2 p.p.s.a. - jest ostateczne, a zatem zażalenie na to postanowienie nie przysługiwało. Mimo to skarżący złożył zażalenie na wspomniane postanowienie. W takiej sytuacji Sąd uznał, że zażalenie podlegało odrzuceniu.
R. P. złożył zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji z dnia 15 czerwca 2016 r. Wniósł o uchylenie tego orzeczenia jako niezgodnego ze stanem faktycznym i prawnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie jest bezzasadne.
Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Pierwszy z tych przepisów stanowi, że wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Z kolei zgodnie z drugim ze wskazanych przepisów, do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2.
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że powodem odrzucenia zażalenia na postanowienie z dnia 9 marca 2016 r. był fakt, że postanowienie to jest ostateczne i ustawodawca nie przewidział możliwości wniesienia na nie zażalenie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko Sądu pierwszej instancji w pełni odpowiada prawu.
Podkreślić należy, że od dnia 15 sierpnia 2015 r. weszły w życie zmiany wprowadzone ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658). Dotyczą one m.in. trybu rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ustawodawca określił, że obecnie czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje co do zasady referendarz sądowy (zob. art. 258 § 1 p.p.s.a.). Od zarządzeń i postanowień referendarza sądowego wskazanych w art. 258 § 2 pkt 6-8 p.p.s.a. (obejmującym m.in. wydawanie postanowień o odmowie przyznania prawa pomocy) przysługuje sprzeciw (zob. art. 259 § 1 p.p.s.a.) rozpoznawany przez wojewódzki sąd administracyjny (zob. art. 260 § 1 p.p.s.a.), który w tym przypadku orzeka jako sąd drugiej instancji (zob. art. 260 § 2 p.p.s.a.). Żaden z przepisów regulujących prawo pomocy (dział V, rozdział 3, oddział 2 p.p.s.a.) nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego wydane na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a. Możliwość taka nie została przewidziana również w art. 194 § 1 p.p.s.a., który określa w jakich przypadkach przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W związku z tym Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 marca 2016 r. (wydane na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a.) jest niedopuszczalne i podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.
Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
PG