Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 6 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 399/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. − Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), odmówił wstrzymania, na wniosek B. M., wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że B. M. w skardze na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] lutego 2016 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry w wysokości 12.000 zł zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżąca podała, że jest wysoce prawdopodobne, że nałożona na nią grzywna zostanie uchylona. Jej wyegzekwowanie przed wydaniem ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie spowoduje, że skarżąca zostanie pozbawiona majątku o znacznej wartości i to po jej stronie będzie następnie leżało żądanie zwrotu odpowiedniej sumy od organów państwa. Zanim to jednak nastąpi z pewnością upłynie dłuższy okres, co narazi skarżącą na znaczną szkodę. Sytuacja finansowa skarżącej (jak wynika z załączonego do skargi wniosku o przyznanie prawa pomocy) nie jest obecnie najlepsza. Skarżąca utrzymuje się z bardzo skromnej emerytury. Obowiązek zapłaty kary w wysokości aż 12.000 zł jest zatem dla niej nadmiernym obciążeniem, które z pewnością przyczyni się jeszcze do pogorszenia jej sytuacji.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, Sąd I instancji stwierdził, że z urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, na który powołuje się skarżąca, wynika, iż posiada ona własny dom o pow. 200 m2 oraz lokal o pow. 72 m2, samochód [...] oraz 100.000 zł oszczędności, a jej miesięczny dochód wynosi 1872 zł. Miesięczne wydatki wnioskodawczyni wynoszą 1530 zł. Zdaniem Sądu I instancji, opisana sytuacja finansowa skarżącej świadczy o tym, że ewentualne wykonanie zaskarżonej decyzji nie stworzy dla niej niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Konieczność zapłaty egzekwowanego świadczenia i związane z tym uszczuplenie majątku stanowi zwykłe następstwo takiej decyzji. Wnioskujący o wstrzymanie zaskarżonego aktu powinien wykazać, iż na skutek egzekucji spornej kwoty grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami.
Sąd I instancji podkreślił, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło, natomiast strona skarżąca w żaden sposób nie wykazała, że takie skutki w stosunku do niej mogłyby wystąpić.
Sąd zaznaczył ponadto, że przy rozpatrywaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nie mógł brać pod uwagę merytorycznych zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji, bowiem przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi.
Skarżąca złożyła zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego zmianę i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a także o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że przedstawiona we wniosku argumentacja nie przemawia za stwierdzeniem, iż zachodzą okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co doprowadziło do niezastosowania tego przepisu, w sytuacji gdy winien on być zastosowany, a wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji winien być uwzględniony.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że jej sytuacja osobista i materialna, jak i duża wysokość nałożonej kary, łącznie stanowią przesłankę do przyjęcia, że odwrócenie skutków wykonania decyzji organu będzie stanowiło dla skarżącej ogromną trudność, co wynikać będzie z długotrwałości postępowania. Skarżąca będzie również musiała zwrócić się o pomoc do profesjonalnego pełnomocnika. Ponadto skarżącej grozi utrata kontrahentów i klientów, ze względu na informacje o nałożonej karze.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i z tych przyczyn podlega oddaleniu.
Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie podkreślał, że ogólnikowe twierdzenia o możliwości wyrządzenia znacznej szkody bądź wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków nie są wystarczające dla wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącej, to na niej spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku tak, aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.
W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji w przedmiocie wymierzenia skarżącej kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł.
Przede wszystkim podkreślić należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd I instancji ocena wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest prawidłowa. Jak trafnie stwierdził Sąd I instancji, skarżąca nie uprawdopodobniła, że wykonanie decyzji spowoduje ziszczenie się przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Wręcz przeciwnie, dołączone do wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczenie o sytuacji majątkowej, świadczy o tym, że wykonanie decyzji nie grozi skarżącej powstaniem znacznej szkody ani że nie spowoduje trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca posiada nieruchomości (dom o powierzchni 200 m2 i lokal o powierzchni 72 m2), samochód osobowy oraz 100000 zł oszczędności. Uiszczenie kary pieniężnej w wysokości 12000 zł stanowić będzie niewątpliwie dla skarżącej uciążliwość, jednak powyższe nie oznacza, że spełnione zostały przesłanki wstrzymania wykonania decyzji wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponadto należy zauważyć, że skarżąca jako źródło dochodu podaje emeryturę w wysokości 1872 zł, zaś w zażaleniu stwierdza, iż wykonanie decyzji spowoduje utratę przez nią kontrahentów i klientów.
Powyższe, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, świadczy o tym, że skarżąca w sposób niepełny przedstawiła informacje o swojej sytuacji majątkowej, źródłach dochodu oraz prowadzonej działalności gospodarczej.
Biorąc powyższe pod uwagę, nie sposób uznać, że skarżąca uprawdopodobniła wystąpienie okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., warunkujących zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Z podanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.