Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 czerwca 2016r., sygn. akt V SA/Wa 882/16 odmówił C. P. C. Sp. z o.o. w W. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] stycznia 2016r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry w kwocie 36.000 zł.
We wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Skarżąca wskazała, że Spółka otrzymała łącznie kilka decyzji wymierzających kary pieniężne na łączną kwotę około 150.000,00 zł, zaś kwota ta w sposób znaczący przekracza możliwości finansowe Spółki. Nadto skarżąca podniosła, że majątek skarżącej nie jest wystarczający nawet na pokrycie części wskazanej kwoty, natomiast konieczność zapłaty kar, czy też ewentualna egzekucja z ruchomości bądź nieruchomości spowoduje całkowitą likwidację spółki i może spowodować nieodwracalne skutki, co ma istotne znaczenie z punktu widzenia możliwości uchylenia zaskarżonej decyzji przez tut. Sąd.
Pismem procesowym z [...] czerwca 2016r. skarżąca nadesłała dokumentację finansową Spółki obejmującą: rachunek zysków i strat (wstępny), bilans (wstępny) oraz zestawienie obrotów i sald za 2015 rok, rachunek zysków i strat, bilans oraz zestawienie obrotów i sald za okres od [...] stycznia do [...] kwietnia 2016r. oraz zaświadczenie z Bank Zachodni WBK S.A. o posiadanych rachunkach bankowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uzasadniając odmowę wstrzymania wykonania decyzji wskazał, że z analizy dokumentów nadesłanych wynika, że za rok 2014 skarżąca uzyskała przychód netto w wysokości 837.468,95 zł oraz zysk netto w wysokości 16.301,32. W roku 2015 spółka uzyskała przychód netto 2.516.515,85 zł, jednocześnie wykazała stratę netto w wysokości 89.112,72 zł. W okresie od [...] stycznia do [...] kwietnia 2016r. skarżąca osiągnęła przychód w wysokości 1.121.473,72 zł wykazując jednocześnie stratę w wysokości 72.790,01 zł. Sąd I instancji podniósł, że konieczność uiszczenia kary w wysokości wyższej od osiągniętego zysku nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej.
Sąd I instancji odwołując się do orzecznictwa NSA stwierdził, że dla oceny skutków wykonania zaskarżonej decyzji bardziej miarodajna jest wysokość przychodu z prowadzonej działalności gospodarczej, która w przypadku skarżącej spółki wielokrotnie przewyższa wysokość nałożonej kary. W ocenie Sądu I instancji przyjąć zatem należało, że stale rosnący przychód, który uzyskuje skarżąca, przeczy jej twierdzeniom o negatywnej kondycji finansowej firmy i jej ewentualnej niewypłacalności.
Ponadto WSA wskazał, że znaczne zwiększenie się kosztów działalności operacyjnej Spółki, które ma wpływ na ogólny wynik finansowy zaprezentowany w przedłożonej dokumentacji finansowej, obejmuje m.in. wzrost środków przeznaczonych na wynagrodzenia. W 2014 roku była to kwota 257.523,13 zł, ale już w 2015 roku, który spółka zakończyła stratą, kwota ta wyniosła 803.316,74 zł, czyli wzrosła ponad trzykrotnie. Tendencja wzrostowa utrzymuje się nadal, bowiem za pierwsze cztery miesiące 2016 r. na wynagrodzenia przeznaczono kwotę 326.627,31 zł. W ocenie Sądu I instancji powyższe jednoznacznie wskazuje, iż skarżąca znajduje się w dobrej sytuacji finansowej. Tak znaczący wzrost środków przeznaczonych na wynagrodzenia może oznaczać wzrost zatrudnienia w Spółce, co w konsekwencji przełoży się na wzrost jej rentowności w kolejnych okresach rozliczeniowych, bądź znaczący wzrost wynagrodzeń pracowników dotychczas zatrudnionych, na co biorąc pod uwagę racjonalność gospodarowania pozwolić sobie może tylko przedsiębiorca w dobrej sytuacji ekonomicznej.
Nadto, Sąd I instancji podniósł, że z przedłożonego rachunku zysków i strat za okres od [...] stycznia do [...] kwietnia 2016r. wynika, że w ramach kosztów działalności operacyjnej na "usługi obce" spółka wydatkowała kwotę 622.808,25 zł, w 2015 zaś była to kwota 1.275.537,09 zł.
Sąd I instancji uznał, iż nie można podzielić stanowiska skarżącej, że kary pieniężne nałożone na spółkę, w sposób znaczący przekraczają jej możliwości finansowe. Sąd I instancji zauważył, że wywieranie skutków finansowych dla zobowiązanego do zapłaty wymierzonej kary pieniężnej jest prawidłową konsekwencją egzekucji administracyjnej. Jednak uszczuplenie stanu finansowego nie jest wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej. W dalszej części swojego uzasadnienia, Sąd I instancji ponownie odwołując się do orzecznictwa NSA podniósł, że z faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z zaskarżonej decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Ponadto, Sąd I intonacji podał, że strona skarżąca wprawdzie przedstawiła zestawienie posiadanych środków pieniężnych, jednakże kara nałożona zaskarżoną decyzją, w ocenie Sądu, na tym etapie, nie grozi wyrządzeniem spółce znacznej szkody lub spowodowaniem dla niej nieodwracalnych skutków. W ocenie Sądu I instancji strona skarżąca nie uprawdopodobniła, iż w stosunku do niej zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Pełnomocnik strony skarżącej zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: ppsa) poprzez jego niesłuszne nie zastosowanie, w sytuacji gdy w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki do wstrzymania decyzji Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] stycznia 2016r. Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez wydanie postanowienia wstrzymującego wykonanie zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
W uzasadnieniu zażalenia powtórzono argumenty zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Skarżący wskazał również, że biorąc pod uwagę wysokość aktualnych zobowiązań spółki oraz uzyskiwanego przez nią niewielkiego dochodu, ale także i posiadanego majątku w postaci ruchomości nie ulega wątpliwości, iż spółka nie posiada środków na pokrycie wszystkich kar. Skarżący wskazał, że w przypadku nie wstrzymania zaskarżonej decyzji, spółka będzie zmuszona ogłosić upadłość, zwolnić wszystkich pracowników, a w konsekwencji zlikwidować całkowicie Spółkę.
Nadto, skarżący wskazał, że spółka może obracać względnie wysokimi kwotami pieniędzy, jednakże nie oznacza to w żadnej mierze, że pieniądze te stanowią uzyskany zysk i są w dyspozycji spółki. W ocenie skarżącego jest to okoliczność którą trzeba dokładnie zbadać, a która w jego ocenie została błędnie zinterpretowana przez Sąd I instancji. Skarżący podniósł, że Sąd I instancji w ogóle nie wziął pod uwagę, różnicy pomiędzy przychodem i dochodem i tym samym tego, że po odliczeniu wszystkich kosztów związanych z prowadzoną działalnością spółka nie osiąga żadnego zysku, a jedynie stratę.
Nadto skarżący wskazał, że koszty które spółka ponosi są niezbędne do dalszego rozwoju działalności i nie sposób ich ograniczyć. Niemniej nie oznacza to w żaden sposób, że spółka posiada te pieniądze do dyspozycji.
Skarżący do zażalenia załączył zestawienie obrotów i sald (obroty i salda wybranych kont), rachunek zysków i strat, bilans oraz zaświadczenie z Banku Zachodniego WBK S.A. o posiadanych rachunkach bankowych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie jest bezzasadne.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.
W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji w przedmiocie nałożenia na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 36 000 zł.
Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla ponadto, że wykonanie aktu administracyjnego nakładającego na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w takim akcie należności ma charakter odwracalny (vide: postanowienie NSA z dnia 16 października 2015r., II GZ 587/15; postanowienie NSA z dnia 3 marca 2016r., II GZ 159/16). W przypadku uchylenia zaskarżonego do sądu administracyjnego aktu, uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania aktu nakładającego obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. To strona - chcąc skorzystać z wyjątku od zasady, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu - powinna wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania aktu przedstawić sądowi nie tylko argumenty, ale i stosowne dokumenty na ich poparcie, wskazujące że w sprawie istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Sąd administracyjny nie ma natomiast instrumentów prawnych do samodzielnego ustalania sytuacji majątkowej strony, które to ustalenie jest niezbędne przy ocenie, czy wykonanie zaskarżonego aktu może spowodować w danym przypadku skutki, o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. (vide: postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2015 r., II GZ 755/15).
W zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji wskazał, że skarżąca przedstawiła zestawienie posiadanych środków pieniężnych, jakimi dysponuje, jednakże kara nałożona zaskarżoną decyzją, na tym etapie postępowania, nie grozi wyrządzeniem spółce znacznej szkody lub spowodowaniem dla niej nieodwracalnych skutków w razie wykonania zaskarżonej decyzji.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadne jest stanowisko WSA, że w dacie wydania orzeczenia Sądu I instancji w aktach niniejszej sprawy, strona skarżąca nie przedstawiła takich okoliczności, które uprawdopodabniałyby oświadczenie zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, iż wykonanie tej decyzji doprowadzi do utraty płynności finansowej Spółki.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd I instancji ocena wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest prawidłowa. Jak trafnie stwierdził Sąd I instancji, nie można podzielić stanowiska skarżącej, że kary pieniężne nałożone na spółkę, w sposób znaczący przekraczają jej możliwości finansowe. Dla zobrazowania swojej sytuacji finansowej spółka przedstawiła m.in. zestawienie obrotów i sald za okres od [...] stycznia 2015r. do [...] grudnia 2015r., rachunek zysków i strat za okres od [...] stycznia 2015r. do [...] grudnia 2015r. bilans sporządzony na dzień [...] czerwca 2016r., zestawienie obrotów i sald za okres od [...] stycznia 2016r. do [...] kwietnia 2016r., rachunek zysków i strat za okres od [...] stycznia 2016 r. do [...] kwietnia 2016r.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela przedstawione stanowisko Sądu I instancji, że dla oceny skutków wykonania zaskarżonej decyzji bardziej miarodajna jest wysokość przychodu z prowadzonej działalności gospodarczej, która w przypadku skarżącej spółki wielokrotnie przewyższa wysokość nałożonej kary.
W świetle powyższego nie można przyjąć, by uiszczenie nałożonej na spółkę kary pieniężnej w wysokości 36.000 zł, doprowadziło do utraty płynności finansowej i w konsekwencji do ogłoszenia upadłości Spółki. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie sposób zatem uznać, by w świetle przedstawionych przez spółkę dokumentów, uprawdopodobniła ona wystąpienie okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., warunkujących zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny dokonując oceny przedstawionych argumentów zauważa, że powstanie w jednym roku rozliczeniowym straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej, a tym samym konieczności ogłoszenia upadłości - tym bardziej, że skarżąca nadal prowadzi swoją działalność. Strata powstaje wskutek nadwyżki kosztów uzyskania przychodu nad przychodem, co skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Lakoniczne zaś wskazanie na powyższe okoliczności na pewno nie realizuje obowiązku uprawdopodobnienia spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.
Nadmienić należy, że skarżąca we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przedłożyła informację, iż przeciwko niej prowadzone są również inne postępowania dotyczące kar pieniężnych, na kwotę łączną 150.000 zł. Na tę okoliczność Spółka nie przedstawiła żadnych dowodów, co uniemożliwia Sądowi ocenę, czy względem skarżącej toczą się postępowania zmierzające do wyegzekwowania ww. kwot i czy działania te wpływają na sytuację materialną skarżącej.
Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.