Postanowienie NSA z 22 września 2016 r., II OPP 16/16

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 22 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi J. J. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku

Sprawa

w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 376/16 ze skargi J. J. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych osobowych ze zbiorów meldunkowych postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska - Szary (spr.) Sędzia NSA Marek Stojanowski

Uzasadnienie

Skarżący J. J. wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjny w Gdańsku w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych osobowych ze zbiorów meldunkowych, żądając zasądzenia od Skarbu Państwa kwoty 20.000 zł.

Z akt sprawy wynika, ze skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią organu na skargę została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w dniu 5 kwietnia 2016 r. (data prezentaty). Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 7 kwietnia 2016 r. sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt III SA/Gd 376/16, nadano jej symbol, przedmiot postępowania, wyznaczono sędziego sprawozdawcę i zarządzono przesłanie skarżącemu urzędowego formularza "PPF" w związku z zawarciem w skardze wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Dnia 28 kwietnia 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynął, na urzędowym formularzu, wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy. W związku z faktem, iż oświadczenie zawarte w tym formularzu okazało się niewystarczające do oceny sytuacji materialnej skarżącego, zarządzeniem wezwano go do przedłożenia stosownych dokumentów i oświadczeń. W dniu 15 maja 2016 r. do Sądu wpłynęła odpowiedź skarżącego na powyższe wezwanie.

Postanowieniem z dnia 19 maja 2016 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Powyższe postanowienie, po rozpoznaniu sprzeciwu skarżącego, zostało utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 czerwca 2016 r.

Zarządzeniem z dnia 4 lipca 2016 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi. Powyższe wezwanie przesłano skarżącemu na jego dotychczasowy adres, a po uzyskaniu informacji o zmianie tego adresu - także pod nowy adres pobytu skarżącego.

W dniu 1 września 2016 r. skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania w przedmiotowej sprawie. Ponadto w tym samym dniu złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga na przewlekłość postępowania podlega oddaleniu, ponieważ nie doszło do naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Wojewódzki Sądem Administracyjnym w Gdańsku.

W pierwszej kolejność należy podnieść, że jeżeli skargę na przewlekłość postępowania wniesiono w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, to Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać skargę na przewlekłość postępowania, mimo że strona nie uiściła opłaty, o której mowa w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm., dalej, jako: "ustawa", (vide postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt I OPP 55/09).

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeśli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania jej sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ww. ustawy). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuca przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznawania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Ustawa nie określa wprost, jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się więc, że ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z dnia 7 marca 2014 r., sygn. akt II OPP 14/14, z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt II OPP 25/13, z dnia 19 sierpnia 2011 r., II OPP 27/11, z dnia 3 października 2014 r., sygn. akt I OPP 101/14). Istotne są bowiem ustalenia faktyczne danej sprawy.

W przedmiotowej sprawie nie można zarzucić Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku, że naruszył prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Od dnia wpływu do Sądu skargi (5 kwietnia 2016 r.) do dnia złożenia przez skarżącego skargi na przewlekłość postępowania (1 września 2016 r. - data wpływu) upłynęło pięć miesięcy. W tym okresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku podejmował czynności w rozsądnych terminach. Z przedstawionego stanu sprawy wynika przy tym, że to wyłącznie działania skarżącego przyczyniły się do przedłużenia postępowania sądowego. Wskazać w tym miejscu przede wszystkim należy na wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, który nie zawierał żadnych informacji o jego sytuacji materialnej, co rodziło po stronie Sądu obowiązek wzywania go do przedstawienia dodatkowych informacji. Zachowanie skarżącego nie wskazywało zatem na dążenie do szybkiego zakończenia postępowania sądowego.

Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy orzekł o oddaleniu skargi na przewlekłość postępowania.